Het huidige neerslagtekort, oftewel de som van neerslag en verdamping, is vooralsnog flink minder dan in recordjaar 1976. Dat blijkt uit de meest recente cijfers van het KNMI. Ook duikt het neerslagtekort sinds deze eerste weken van juli onder het tekort dat er was in dezelfde periode in droogtejaar 2018. Van afgelopen april tot en met juni was het neerslagtekort wel nog een stuk groter dan destijds.
Geen ‘recordjaar 1976’, maar Rijn staat wel erg laag
De lage waterstanden dwingen de waterschappen tot hard werk. Dat houdt voorlopig niet op. Net als de sproeiverboden.
Los hiervan is de afvoer van de Rijn gedaald tot onder de laagst gemeten hoeveelheid in juli sinds de metingen ruim honderd jaar geleden begonnen: het laagterecord was sinds 1976 780 m3 per seconde bij het Gelderse Lobith, en de afvoer zat dinsdag nog op 800 m3. Maar woensdag meldde Rijkswaterstaat dat het record nu is verbroken: aan het begin van de middag was de afvoer 767 m3 per seconde.
De altijd al veel kleinere afvoer van de Maas is niet uitzonderlijk laag, aldus de droogtemonitor van Rijkswaterstaat. De afvoer van de Maas wordt gemeten ter hoogte van de Sint Pieter en is volgens Waterschap Limburg ‘normaal’.
Zwitserland
Dat de Rijn zo laag staat, komt door de lage afvoer in Zwitserland, gemeten bij de stad Basel. Een reden kan zijn dat het winterdek in het brongebied van de Rijn al in mei was verdwenen. In juli is het normaal dat het winterdek geen bron meer is voor het rijnwater. De Rijn verandert in Nederland in onder meer de Waal, de Merwede en de Lek, en voedt het IJsselmeergebied via de IJssel. De Zwitserse droogteautoriteit spreekt van een ‘extreme’ droogte, onder andere in het gebied van het Bodenmeer waar de Rijn ontstaat, en komt donderdag met een update.
Droogste jaren
Waterschap Rivierenland schreef dinsdag dat het neerslagtekort zal blijven oplopen, ‘waarmee ook deze zomer weer behoort tot de 5 procent droogste jaren’. ‘De zomer van 2026 volgt de trend van het extreem droge jaar 2018 en misschien zelfs recordjaar 1976.’ Dit waterschap, dat actief is in het gebied tussen de Rijn, de Lek en de Maas, handhaaft sinds woensdag een onttrekkingsverbod uit oppervlaktewater bij Wijchen, dat ten zuidoosten van Nijmegen ligt. ‘Met name in gebieden met veel akkerbouw en fruitteelt is de vraag naar water groot, zoals in de Betuwe, Bommelerwaard en Altena’, meldt de waterbeheerder.
Een vergelijkbaar verbod heeft waterschap Aa en Maas in het oosten van Noord-Brabant ingesteld, geldend tot eind november. Wel maakt dit waterschap uitzonderingen voor telers van bloemen, groente, fruit en bomen. Hetzelfde deed Waterschap Limburg, met in Zuid-Limburg bijvoorbeeld uitzonderingen voor de ‘kapitaalintensieve’ teelten van asperges, aardappelen, bomen, en bloemen.
Verzilting
Sinds eind juni al wordt er extra zoet water vanuit het midden van het land naar het westen van Nederland gevoerd, om verzilting in dit gebied te voorkomen. Om dit te kunnen doen zijn er in eerdere jaren samenwerkingen opgetuigd onder de namen Klimaatbestendige Wateraanvoer (KWA) en Doorvoer Krimpenerwaard (DKW). De Unie van Waterschappen meldt dat de toevoer van zoet water naar westelijk Nederland mogelijk vergroot wordt de komende tijd.
Hoogheemraadschap De Stichtse Landen zet tijdelijk extra pompen in om het waterpeil in het Kromme Rijngebied bij Houten en Wijk bij Duurstede te verbeteren. Dit peil is volgens het waterschap gezakt naar een ‘extreem laag niveau’.
Goed op peil
Waterschap Hunze en Aa’s in het westen van de provincies Groningen en Drenthe zegt dat de eigen waterstanden ‘goed op peil’ zijn. Het huidige neerslagtekort is er vrij gemiddeld, en ook de grondwaterstanden zijn normaal. Via een gemaal bij de stad Groningen voert het waterschap wel water aan uit het IJsselmeer.
Het Waterschap Rijn en IJssel, dat een gebied bestrijkt van Gelderland tot Overijssel, stelt donderdag een algeheel oppompverbod uit oppervlaktewater in. Tot vorige week waren de waterstanden er nog normaal, maar door de droogte in juli is het neerslagtekort snel opgelopen, zo verklaart het waterschap.
Plaats als eerste een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.