Steeds meer vragen over ontslag op staande voet

Een 29-jarige vrouw die een dag te laat op haar werk komt en meteen wordt ontslagen, een bezorger die naar eigen zeggen onterecht is beschuldigd van diefstal en kan vertrekken. Het Juridisch Loket zag in 2025 het aantal hulpvragen over ontslag op staande voet met 19 procent toenemen.

Ontslag op staande voet

Het Juridisch Loket helpt jaarlijks duizenden mensen met juridische vragen en problemen. Wekelijks nemen 9.000 mensen contact op. Vorig jaar nam het Juridisch Loket 217.000 hulpvragen in behandeling, 20 procent daarvan ging over werk en inkomen. Opvallend is het stijgend aantal vragen over ontslag op staande voet, waarbij een werknemer geen recht heeft op een WW-uitkering. Ontslag op staande voet kan alleen bij ernstige misdragingen zoals bijvoorbeeld diefstal of fraude op het werk.

Veel jonge medewerkers

Veel jonge medewerkers namen hierover contact op: 50 procent was tussen de twintig en dertig jaar oud. ‘Veel mensen weten niet welke rechten zij nog hebben en of zij aanspraak kunnen maken op een uitkering’, aldus het Juridisch Loket. Verder zijn het vooral arbeidsovereenkomsten die veel vragen oproepen, zoals passages over proeftijd, concurrentiebeding of uitzendconstructies. Mensen die overwégen ontslag te nemen, kloppen ook bij het Juridisch Loket aan. De voorbeeldbrief ‘Ontslag Nemen’ werd maar liefst 38.000 keer geraadpleegd.

Ondersteuning arbeidsmigranten

Het Juridisch Loket heeft sinds 2024 een speciaal programma en team om arbeidsmigranten juridisch te ondersteunen in de eigen taal. In 2025 werden bijna vijfduizend arbeidsmigranten geholpen. De meeste vragen kwamen van Poolse arbeidsmigranten (37 procent), gevolgd door mensen uit Oekraïne (20 procent) en Roemenië (17 procent). Meer dan de helft van de vragen ging over het arbeidsrecht. De positie van arbeidsmigranten is vaak kwetsbaar. Wie ontslagen wordt, is vaak ook de woonruimte kwijt. De gevolgen van een arbeidsconflict voor arbeidsmigranten zijn dan ook groot, stelt het Juridisch Loket in het jaarverslag 2025. Of veel vragen over ontslag op staande voet van arbeidsmigranten komen, is niet onderzocht.

Veel advies over familie en relatie

‘Familie en relatie’ is een ander thema waarover in 2025 veel juridisch advies is gevraagd: hulpvragen van mensen die in scheiding liggen, over ouderlijk gezag en omgangsregelingen. Het aantal vragen steeg met 6 procent. ‘Wat te doen als een ouder bijvoorbeeld de omgangsregeling niet nakomt?’ Andere veelvoorkomende onderwerpen zijn wonen, huur, aankopen en schulden. Binnen het huurrecht (15 procent van de vragen) is het aantal meldingen over achterstallig onderhoud met 31 procent gedaald. Dit zou volgens het Juridisch Loket een positief gevolg kunnen zijn van de gemeentelijke meldpunten die sinds de invoering van de Wet goed verhuurderschap verplicht zijn.

Misleidende websites

Juridisch Loket ziet meer problemen ontstaan rondom misleidende websites, thuisbatterijen en tweedehands auto’s. ‘Vooral telefonische verkoopconstructies en onduidelijke onlinediensten leiden tot conflicten en schulden’, aldus het loket. Verder doet het loket onderzoek naar signalen over rijscholen en commerciële bemiddelingsbureaus die betaalde diensten aanbieden voor zaken die burgers vaak ‘zelf ook bij de overheid, bedrijven en instanties kunnen regelen zonder extra bemiddelingskosten’.

Bijzondere verantwoordelijkheid

Een groot aantal partijen, onder wie het Juridisch Loket, Leger des Heils, Sociaal Werk Nederland riep half maart de lokale politiek op om te investeren in sociaaljuridische hulp. Dit kan vroegtijdig allerlei ellende, schulden en maatschappelijke kosten voorkomen. Gemeenten hebben, zo benadrukten de partijen, een ‘bijzondere verantwoordelijkheid’ om inwoners te ondersteunen en te zorgen voor onafhankelijke hulp. De partijen pleiten ook voor duidelijke afspraken over informatie-uitwisseling en over doorverwijzingen tussen gemeenten en sociaaljuridische dienstverleners.