Advertentie
sociaal / Nieuws

Gemeenten blijven dakloze migrant opvang weigeren

Dakloze Oost-Europese arbeidsmigranten hebben recht op opvang, maar krijgen die vaak niet. Een tool die gemeenten moet helpen, is vertraagd.

27 december 2023
Dakloze Poolse arbeidsmigrant
Jakob Rochowczyk, een Poolse arbeidsmigrant die dakloos is geworden, verwarmt zich bij een vuurtje in het Limburgse TienrayANP / Hollandse Hoogte / Ramon van Flymen.

Gemeenten weigeren Oost-Europese daklozen ten onrechte voor de nachtopvang, meldt het Nederlands Dagblad. Onder meer in de gemeenten Vlaardingen en Schiedam staan Oost-Europeanen voor een gesloten deur. Dat is in strijd met de wet, zegt Dion Kramer, docent Europees recht aan de VU Amsterdam. Ook deze migranten hebben recht op nachtopvang.

‘Als uitzendbureaus coulant zijn, hebben migranten 48 uur de tijd om te vertrekken’

Petra Bolster, FNV-bestuurder

Uithuiszetting

Arbeidsmigranten die uit landen als Polen naar Nederland komen, worden vaak gehuisvest door hun werkgever. Op ontslag volgt daardoor doorgaans in rap tempo een uithuiszetting. De Poolse Renata en haar Litouwse partner Saulus moesten na hun ontslag bij een uitzendbureau uit de provincie Utrecht, binnen een kwartier hun woning verlaten. ‘Als uitzendbureaus coulant zijn, hebben migranten 48 uur de tijd om te vertrekken’, vertelde FNV-bestuurder Petra Bolster eerder aan NOS.  Gecombineerd met het feit dat Oost-Europeanen vaak geen sociaal vangnet hebben in Nederland, leidt het tot oververtegenwoordiging van de groep onder daklozen.

Toename daklozen

Al in 1994 werd Stichting Barka opgericht, om het groeiende aantal Midden- en Oost-Europese arbeidsmigranten dat op straat moet leven te helpen. Vorig jaar sloeg Barka alarm: de stichting schat dat er zo’n 5000 van deze arbeidsmigranten dakloos zijn. In sommige steden nam het aantal daklozen uit de regio in 2022 met 30 tot 50 procent toe.

De misstanden eindigen niet op het moment dat een arbeidsmigrant op straat belandt. Hoewel ook een arbeidsmigrant als werknemer in Nederland recht heeft op opvang, stellen gemeenten extra eisen, bijvoorbeeld het tonen van loonstrookjes. Volgens maatschappelijke organisaties zouden gemeenten soms al opvang weigeren als iemand een Pools accent heeft.

‘Het is een onderscheid wat in veel gevallen niet rechtmatig is en wat moet worden gestopt’.

Brandbrief hulporganisaties

Onrechtmatig onderscheid

Dat het weigeren van opvang in strijd is met de wet, kan voor gemeenten niet als een verrassing komen. Vorig jaar stuurden verschillende hulporganisaties uit Breda, Rotterdam, Amsterdam, Utrecht en Den Haag een brandbrief aan de Tweede Kamer en aan staatssecretaris Maarten van Ooijen van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Volgens de organisaties meten gemeenten met twee maten, waarbij ze onderscheid maken tussen Europese migranten en andere daklozen. ‘Een onderscheid wat in veel gevallen niet rechtmatig is en wat moet worden gestopt’.

Een woordvoerder van de gemeente Schiedam liet aan het Nederlands Dagblad weten dat de gemeente ‘écht ergens een grens moet trekken’. Ook Vlaardingen is selectief, en vangt alleen mensen op die ‘zeer ver zijn afgegleden’. ‘Met alleen ‘geen dak boven je hoofd’ kun je bij ons niet in de daklozenopvang terecht’, zegt een woordvoerder. De gemeente zegt inmiddels bezig te zijn met een herziening van het beleid. Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, dat ruim een jaar geleden de brandbrief kreeg, is dit jaar bezig geweest met het ontwikkelen van een ‘handig hulpmiddel’, de zogeheten ‘rechtentool’. Daarmee moeten gemeenten meer inzicht krijgen in wie recht heeft op opvang. De tool had deze maand moeten uitkomen, maar ‘de ontwikkeling is vertraagd’, meldt de VNG.

Reacties: 4

U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.

Hans Bakker
Dit probleem moet heel, heel anders worden aangevlogen. Met beschouwingen over rechten op opvang schieten we niets op. De kern van het probleem zit hem in het flexibele Nederlandse arbeidsrecht. Veel uitzendwerk, tijdelijke contracten en schijnzelfstandigen. In combinatie met onze VOC mentaliteit is een explosief mengsel gecreëerd. Nederland is een magneet voor lage lonen arbeid en afpersing. Duitsland stelt voor regulier werk het vaste contract, rechtstreeks in dienst van de werkgever, verplicht. Duitsland heeft de Nederlandse wantoestanden dan ook niet in onze mate. Het flexibele arbeidsrecht leidt er in Nederland ook toe dat zich in Nederland bedrijfssectoren uitbreiden waar dat in Duitsland niet gebeurt. De distributiebedrijven voor de Europese markt zitten in Nederland, maar niet net over de grens in Duitsland. Groenten kweken op de schaal van het Westland dat gebeurt in Duitsland niet. Er zijn twee landen in Europa die het meeste last hebben van dit probleem. En dat zijn Engeland en Nederland. Wat hebben die landen gemeen? Het flexibele arbeidsrecht.
Het laatste punt is het gebrek aan handhaving op de verblijfstitel. De personen om wie het gaat, hebben een vrije zoektermijn van 2 maanden voor werk in een ander EU land. Daarna zijn ze illegaal. In Nederland is hier GEEN handhaving. Dus ik begrijp die gemeenten wel, die staan in hun recht door te eisen dat de vreemdelingenpolitie wordt ingeschakeld, waarna de desbetreffende personen kunnen worden uitgezet naar het land van herkomst. De neoliberale kabinetten Rutte hebben tot op heden heel bewust GEEN ENKELE maatregel genomen om het flexibele arbeidsrecht terug te draaien. Voor de toekomst geldt dat zij zullen proberen om te vertragen. Er wordt veel geld verdiend aan bevolkingsgroei en in bepaalde sectoren. Leuk voor een heel klein groepje, maar slecht voor Nederland en Europa. Leuk dat Nederland is ingesteld op in- en doorvoer van goederen vanuit landen als China, maar we vernielen de Europese industrie. En om inze eigen industrie te vernielen, persen we Polen af in distributiecentra in Limburg. Dit moet heel snel stoppen.
T. Simpelmans
Zolang we geregeerd worden door types als Cora van Nieuwenhuizen, met het morele besef van Al Capone, gaat hierin niets veranderen.
Hielco Wiersma
Dakloze EU-migranten dienen niet in Nederland te worden opgevangen. EU-migranten, die geen of onvoldoende middelen van bestaan (meer) hebben, behoren te worden opgevangen in het land van herkomst.
Het kan toch nooit de bedoeling zijn (geweest) dat ons land ook als een soort centrum gaat functioneren voor dakloze EU-bewoners. Als dat niet goed is geregeld dit alsnog snel te doen.
Hans Bakker
@Wiersma, u heeft helemaal gelijk. Zie hier de regels: https://europa.eu/youreurope/citizens/residence/residence-rights/inactive-citizens/index_nl.htm#:~:text=Als%20EU%2Dburger%20heeft%20u,of%20een%20geldig%20paspoort%20hebt.

Het probleem is wel dat de 5 jaarstermijn voor velen al bereikt is. Dat betekent dat zij een permanent verblijfsrecht in Nederland hebben gekregen. Dat betekent dus dat diverse werkgevers fijn gebruik kunnen maken van mensen uit bijvoorbeeld Roemenië, maar dat de belastingbetaler met de problemen wordt opgezadeld. Het EU vrij verkeer van werknemers is geworden tot migratie van armoede. Geen volledige AOW, geen pensioen en de tomatenkweker gaat er met de poen vandoor.
Advertentie