Rijk verbiedt lokaal verbod staalslakken

Tot groot ongenoegen van wethouders verbiedt het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat gemeenten het gebruik van staalslakken met lokale maatregelen tegen te houden.

Gezondheidsklachten

Een brief met die strekking hebben gemeenten eind vorig jaar van het ministerie ontvangen, zo heeft onderzoek van Investico en NU.nl samen met De Groene Amsterdammer en diverse regionale media blootgelegd. De betreffende brief aan alle gemeenten, provincies en omgevingsdiensten is nooit openbaar gemaakt. Gemeenten die al een lokaal verbod op het gebruik van het materiaal hadden ingesteld, zijn verordonneerd die maatregel nog dit jaar terug te draaien. Dit ondanks de milieurisico’s en gezondheidsklachten die gebruik van het restproduct uit de staalindustrie als vervanger van zand of grind in de bouw met zich mee zou kunnen brengen.

Lobby Tata

Generieke lokale verboden belemmeren ‘onnodig de afzet’ van staalslakken en andere materialen, aldus het ministerie in de brief. ‘Ik lees hierin heel erg de lobby van bedrijven als Tata Steel, dat van zijn staalslakken af moet’, laat de Arnhemse wethouder Eva van Esch door De Gelderlander optekenen. ‘Maar Arnhem is toch niet verantwoordelijk voor het afvalprobleem van Tata Steel?’ Ze vindt het raar dat de gemeente – ‘vaak zelfs in opdracht van het rijk’ – haar best doet om bodem, water en lucht zo schoon mogelijk te krijgen en dat vanuit het rijk nu wordt opgelegd afval te gaan gebruiken ‘dat voor vervuiling kan zorgen en een risico kan zijn voor onze gezondheid.’

Totaalverbod

Meerdere gemeenten waren al overgegaan tot het instellen van een totaalverbod of vergunningplicht. Arnhem overwoog juist een totaalverbod in te voeren. ‘Als gemeente zijn we verantwoordelijk voor de gezondheid van onze burgers en voor een schoon milieu’, aldus Van Esch in De Gelderlander. De gemeente besloot al eerder voor eigen bouw- en infraprojecten geen staalslakken en andere afvalproducten meer te gebruiken. Particulieren en bedrijven kunnen dat in de Gelderse hoofdstad nu nog wel.

Rechtszaak

De gemeente Brummen laat in een reactie op de brief weten zich te blijven inzetten op een plaatselijk verbod op staalslakken en is bereid het eventueel te laten aankomen op een rechtszaak. ‘Het zal niet de eerste keer zijn dat een rechter het rijk op de vingers tikt’, aldus Pouwel Inberg in De Gelderlander. ‘Wij weten welke ellende het gebruik van staalslakken kan opleveren.’ Eerder werd in die gemeente een stortplaats vol staalslakken ontdekt, die het Openbaar Ministerie vervolgens aanduidde als een “milieuramp in slow motion”. Een saneringsoperatie moet voorkomen dat de vervuiling zich verder verspreid.

Taskforce

In een reactie stelt het kabinet te werken aan definitief beleid. Volgens staatssecretaris Bertram van Infrastructuur en Waterstaat (CDA) komt er snel een taskforce die zich daar op gaat richten.