In de gesprekken tussen sociale partners moet het niet alleen gaan over lonen, lasten en schaarste, maar ook over de honderdduizenden mensen van wie de arbeidsmarkt afstand heeft genomen. Dat is de echte productiviteitsreserve en de buitenboordmotor voor de economie.
Vergeten productiviteitsreserve vraagt maatwerk
We praten over harder roeien, terwijl er nog heel veel mensen op de kade staan.
Talent dat niet langer verspild mag worden. Oproepen van bijvoorbeeld Hans Borstlap in het FD om uit de loopgraven te komen, vinden terecht veel weerklank, maar wie al wat langer meedraait in dit ondergrondse doolhof weet dat er meer nodig is dan alleen loonafspraken, minder toeslagenrompslomp en meer arbeidsparticipatie. Dit is geen kwestie van meer mensen aan het werk krijgen, maar van werk anders organiseren. Durven we het daarover te hebben?
Zo'n 5 procent van onze beroepsbevolking wordt momenteel niet benut. Mensen met kennis, ervaring en motivatie. De mbo-technicus die door zijn chronische ziekte slechts 20 uur per week inzetbaar is, de ex-vluchteling die alles wil aanpakken maar het Nederlands nog niet machtig is, en de ervaren vakvrouw die na een burn-out en twee jaar WIA nergens meer aan de bak komt.
Een arbeidsmarkt die werkt voor iedereen vraagt om maatwerk
Als we deze groep ook maar voor een deel aan het werk krijgen, maken we echt een stap in het verhogen van de arbeidsproductiviteit van Nederland. En verschuift tegelijkertijd het debat over inclusie als ideaal naar wat het werkelijk is: een drijver van sociale innovatie en productiviteitsgroei.
Meer dan tien jaar na de introductie van de participatiesamenleving lijkt ‘iedereen laten meedoen’ niet vanzelf te gaan. Een arbeidsmarkt die werkt voor iedereen vraagt om maatwerk. Niet nog harder concurreren om dezelfde schaarse mensen, maar het werk zo organiseren dat het op de mensen past. Soms duurzaam, maar vaker om mensen tijdelijk weer aansluiting te laten vinden bij de arbeidsmarkt. Dat betekent: taken opnieuw verdelen, functies opsplitsen, begeleiding organiseren waar dat nodig is, technologie inzetten op plekken waar die echt verschil maakt en een sociaal vangnet naar behoefte.
Bijvoorbeeld door grootschalig gebruik te maken van slimmere wervings- en selectieprocessen, zoals Open Hiring. Of het inrichten van een Versnellingsfonds waarmee bedrijven, particulieren en overheid samen verantwoordelijkheid nemen voor de ontwikkeling van deze stille reserve.
Als we hen ook meenemen in een nieuw sociaal akkoord, roeien we echt met alle riemen die we hebben.
Jitze Reeder en Joske Paumen, bestuurders Start Foundation
Plaats als eerste een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.