De komende twaalf jaar moeten er 56 rioolwaterzuiveringen omgebouwd worden om onder meer te voldoen aan nieuwe Europese regels. Kosten: 22 miljard euro. Maar het is sterk de vraag of het lukt om al die miljarden ook daadwerkelijk op tijd uit te geven, vanwege onder andere de stikstofproblematiek en personeelstekorten in de bouw.
Waterschappen willen miljarden investeren, maar het is sterk de vraag of dat lukt
Om te voldoen aan nieuwe EU-regels, moeten 56 rioolwaterzuiveringen omgebouwd worden. Stikstof en personeelstekorten bedreigen die plannen.
Dat blijkt uit een inventarisatie van het Economisch Instituut op de Bouw (EIB) in opdracht van de Unie van Waterschappen en Bouwend Nederland. Die organisaties wilden weten wat de 21 waterschappen de komende jaren van plan, tot 2045, zijn, en wat dat betekent voor onder meer de bouwsector.
27 miljard
In totaal verwachten de waterschappen tot 2045 zo’n 27 miljard euro uit te geven aan het verbeteren van de waterketen. Verreweg het meeste geld is gereserveerd voor nieuwbouw, uitbreiding en renovatie van rioolwaterzuiveringsinstallaties: 22 miljard euro. Daarnaast is er nog 2,5 miljard euro gereserveerd voor investeringen in slibverwerking en is er nog respectievelijk 1,3 en 1,2 miljard euro opzijgezet voor leidingen en gemalen.
Stedelijk afvalwater
De grote piek aan werkzaamheden is nu gepland voor de periode 2029-2033, als waterschappen investeringen doen om te voldoen aan de nieuwe eisen van de Europese Kaderrichtlijn Water (KRW) en de nieuwe richtlijn Stedelijk Afvalwater (RSA). De RSA stelt onder meer strengere eisen op het verwijderen van nutriënten als stikstof en fosfor uit het rioolwater, maar ook om het beter opschonen van medicijnresten. Uiterlijk in 2039 moeten de installaties hiervoor aangepast moeten worden. De verwachting van de waterschappen is dat er dus in totaal 56 rioolwaterzuiveringen op de schop moeten.
‘Niet realistisch’
Maar een ‘tijdige realisatie van de opgaven in de waterketen lijkt niet realistisch’, constateren de onderzoekers van het EIB in een stevig rapport. Door de stikstofproblematiek, de lange voorbereidingstijd, stijgende bouwkosten en capaciteitsproblemen in de bouwsector, staan de plannen sterk onder druk. Het ombouwen van de rioolwaterzuiveringsinstallaties vergt dusdanig specialistische kennis, dat er maar een paar aannemersbedrijven zijn die dit kunnen. Daardoor is er ‘onvoldoende capaciteit’ bij zowel de waterschappen zelf als bij de marktpartijen, zeker als de waterschappen al hun opdrachten ongeveer tegelijk in de markt zetten. Daarnaast is er concurrentie van de drinkwaterbedrijven, die hun installaties ook moeten moderniseren. Partijen die zich nog moeten bewijzen op de watermarkt, lopen echter tegen hoge eisen aan, die ze lang niet altijd kunnen waarmaken.
Voorstellen
De onderzoekers doen een aantal voorstellen om te zorgen dat de doelen wel gehaald worden. Zo zou het arbeidsaanbod vergroot kunnen worden door de eisen voor het personeel te versoepelen. Ook zou er meer gewerkt moeten worden met standaardoplossingen, en zouden de waterschappen hun ambities moeten ‘heroverwegen’. Zo’n twee derde van de waterschappen zegt daar mogelijkheden toe te zien.
Plaats als eerste een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.