Meer schroot, minder grondstoffen

Staal wordt vaak gezien als een lineair product: grondstof erin, materiaal eruit. In de praktijk is staal goed recyclebaar en kan het oneindig worden hergebruikt. Schroot is daarmee geen restmateriaal, maar een belangrijke grondstof binnen een circulaire economie. Schroot wordt steeds belangrijker voor staalproductie, maar kent ook beperkingen. Drie onderzoeken laten zien hoe Tata Steel werkt aan slimmer en efficiënter gebruik.

Dit artikel in het kort

• Schroot groeit van ‘restmateriaal’ naar strategische grondstof voor staal
• Meer schrootgebruik kan bijdragen aan minder grondstoffen, energiegebruik en uitstoot
• Tegelijk zijn er beperkingen: kwaliteit, samenstelling en beschikbaarheid van schroot
• Tata Steel investeert daarom in onderzoek om schroot beter en efficiënter te gebruiken
• Ambitie: groei naar 30% schrootgebruik in 2030 als onderdeel van het Groen Staal Project

Wie meer schroot inzet, heeft minder nieuwe grondstoffen nodig en kan energie besparen in de productie. Dat kan bijdragen aan minder uitstoot. Meer schroot gebruiken klinkt dus logisch, maar is in de praktijk complexer dan het lijkt. Het vraagt om beter inzicht in het materiaal en nieuwe technieken. Tegelijkertijd zijn er grenzen: de beschikbaarheid, kwaliteit en samenstelling van schroot bepalen hoeveel en hoe het kan worden ingezet. Het vinden van de juiste balans levert veel voordelen op. Juist daarom zet Tata Steel Nederland nadrukkelijker in op schroot.

Hoogwaardig staal

Tata Steel maakt staal van hoge kwaliteit, hoogwaardig staal dus. Dat wil eigenlijk zeggen: staal met hele specifieke eigenschappen. Soms moet staal heel sterk zijn, soms juist vervormbaar, buigzaam, taai, slijtvast, corrosiebestendig, et cetera. Het productieproces en de ingrediënten (waaronder schroot) hebben veel invloed op die eigenschappen, en dus de kwaliteit.

Om schroot beter en efficiënter te kunnen gebruiken, investeert Tata Steel in verschillende onderzoeksprojecten. Die richten zich op beter inzicht in de samenstelling van schroot, het sneller analyseren van grote volumes en het ontwikkelen van hoogwaardige toepassingen. Drie voorbeelden laten zien hoe dat in de praktijk werkt.

Van schroot naar betrouwbare grondstof: Groeien met Groen Staal

In IJmuiden onderzoekt Tata Steel hoe verschillende soorten schroot zich gedragen tijdens het smelten. In een proefsmeltoven analyseren onderzoekers nauwkeurig de samenstelling en het effect op de staalkwaliteit.

Dat is nodig omdat schroot sterk kan variëren. Kleine verschillen, zoals sporen van koper, kunnen invloed hebben op het eindproduct. Dit onderzoek helpt om schroot beter te begrijpen en gerichter in te zetten. Zo kan het aandeel schroot in de productie groeien, zonder dat dit ten koste gaat van de kwaliteit.

* Groeien met Groen Staal is een samenwerking van Nederlandse universiteiten, kennisinstituten en bedrijven die samen nieuwe technologieën ontwikkelen voor een versnelde transitie naar groen staal.

Sneller inzicht in kwaliteit van schrootladingen: DiGreeS

Met laser- en AI-technologie analyseert Tata Steel complete ladingen schroot snel en nauwkeurig. In plaats van kleine monsters kan zo een hele vracht in beeld worden gebracht.

Dit is belangrijk omdat de kwaliteit van schroot sterk verschilt. Door sneller en beter te meten, kan schroot gerichter worden geselecteerd en verwerkt. Dat maakt efficiënter gebruik mogelijk, al blijft variatie in kwaliteit een uitdaging.

*Dit project is onderdeel van het Europese DiGreeS-project, gericht op groener staal. Aan dit project werken verschillende Europese partners samen.

Hoogwaardig staal met meer schroot: CiSMA

Samen met partners zoals Volvo Cars en Electrolux onderzoekt Tata Steel hoe staal met een groter aandeel schroot kan worden geproduceerd, zonder in te leveren op kwaliteit. Daarbij wordt ook gekeken naar het reinigen van vervuild schroot en het terugwinnen van waardevolle materialen zoals koper.

Dit is relevant omdat toepassingen zoals auto’s hoge eisen stellen aan staal. Tegelijk kent deze aanpak nog uitdagingen, bijvoorbeeld in kosten en beschikbaarheid van geschikt schroot. Het onderzoek maakt duidelijk onder welke voorwaarden meer schroot in deze toepassingen mogelijk is.

*CiSMA is een Europees onderzoeksproject met als doel om hoogwaardige staalsoorten te ontwikkelen die volledig zijn gemaakt van gerecycled schroot en geproduceerd met elektrische vlamboogovens (EAF).

Groen Staal Project

Het verhogen van het aandeel schroot is een belangrijke pijler binnen het Groen Staal Project. De ambitie is om in 2030 30% schroot te gebruiken, ten opzichte van 17% in 2022.

Die groei vraagt niet alleen om meer schroot, maar vooral om beter inzicht in kwaliteit en toepassingen. Juist daarom investeert Tata Steel in onderzoek: om schroot slimmer en gerichter in te zetten als grondstof voor de staalproductie van de toekomst en binnen de grenzen die het materiaal vandaag nog stelt.

Wist je dat… meer dan 95% van alle blikverpakkingen in Nederland al gerecycled wordt tot nieuw staal? Met een grote magneet vissen afvalverwerkers deze uit de afvalstromen, en maken ze schoon. Via een schrootleverancier komen ze dan weer bij Tata Steel Nederland terecht voor hergebruik.

Ook interessant… Tata Steel sloot vorig jaar een blikjesdeal met schrootleveranciers uit heel Europa voor 120 miljoen kilo blik in 2026.

Dit artikel is onderdeel van een contentserie van Tata Steel Nederland. Deze serie gaat over het verkleinen van de CO2-voetafdruk en de uitstoot van stoffen met een gezondheidsrisico. In september 2025 ondertekenden de overheid en Tata Steel daarvoor een intentieverklaring. Het Groen Staal Project speelt daar een centrale rol in.