Volwassen dialoog versnelt de woningbouw

De discussie over woningbouwversnelling is vaak te eendimensionaal. ‘Als de overheid stopt met eisen stapelen en niet vast blijft zitten in procedures, gaat het allemaal veel sneller.’ Het is een voorstelling van zaken die het goed doet tijdens de borrel, maar geen recht doet aan de complexe werkelijkheid. Bovendien zorgt vingerwijzen niet voor versnelling. Uiteraard is dan de vraag; wat helpt wel?

Bouwstenen voor kritische afweging

Voor versnelling van woningbouw is een bijdrage van zowel ontwikkelaars, gemeenten en woningcorporaties noodzakelijk. In de publiek-private versnellingstafels die wij vanuit Companen als voorzitter of secretaris begeleiden, leggen we juist daarop de nadruk. We voeren met de betrokken partijen een volwassen dialoog over de keuzes die ze moeten maken. Die gaan over kwaliteit, aantallen, prijs, en de impact op de businesscase. Door deze dialoog ontstaat begrip voor elkaars situatie. Bijvoorbeeld voor de politieke realiteit waarmee de wethouder te maken heeft, en de meerwaarde van overheidsambities. Maar ook voor de realiteit van de ontwikkelaar, die wordt geconfronteerd met renteverliezen als plannen stilliggen. Het helpt dan om de overheidsambities – zoals het bouwen in bepaalde dichtheden – kritisch af te wegen. Hiervoor biedt het rapport van de adviesgroep STOER waardevolle bouwstenen.

Kwestie van perspectief

Het goede gesprek over lastige keuzes ontstaat niet vanzelf. Om voorbij algemeenheden te komen, heb je concreet inzicht in plannen nodig. Die plannen moet je volgen in de tijd en keer op keer tegen het licht houden. Waarom vertraagt het ene plan en volgt het andere wél de planning? Dit heeft meestal niet slechts één oorzaak. We leggen daarom de verschillende perspectieven naast elkaar en combineren het beeld van de marktpartijen met dat van de gemeenten. Liefst lopen die beelden gelijk, maar de planningen blijken soms verbazingwekkend van elkaar te verschillen. Ook dat is waardevolle informatie die aandacht krijgt en bijdraagt aan een goede dialoog. En daarmee uiteindelijk ook aan realisatie.

Mengpaneel voor dialoog en keuzes

Natuurlijk is de dialoog niet het simpele antwoord op elk probleem. Reële vraagstukken zoals netcongestie, stikstof en ambtelijke capaciteit los je niet op door er alleen maar over in gesprek te gaan. Toch zien we dat verruiming van perspectieven wel bijdraagt aan het vinden van die oplossing. Zo kan in een gesprek blijken dat er alternatieve oplossingen zijn om het energienet minder te belasten, wanneer je het plangebied wat ruimer beschouwt. Een ander voorbeeld is het mengpaneel dat we met de partners in de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen ontwikkelden. Daarin maken marktpartijen zelf hun afwegingen inzichtelijk voor de gemeenten, bijvoorbeeld waar het gaat om rendement. Dit mengpaneel is inmiddels een landelijk voorbeeld voor dialoog en keuzes in een complex speelveld.