Stembureaus die door gemeenten als toegankelijk zijn aangemerkt, zijn dat in de praktijk lang niet altijd. De Kieswet schrijft voor dat alle stemlokalen toegankelijk moeten zijn voor mensen met lichamelijke beperkingen. Maar voor toegankelijkheid bestaat geen eenduidige definitie. De organisaties Ongehinderd en Ieder(in), die zich beide inzetten voor een toegankelijker Nederland, willen dat het minder vrijblijvend wordt om een stembureau als toegankelijk te kwalificeren.
Als toegankelijk gekwalificeerde stembureaus zijn dat niet altijd
Van de bijna 10.000 stemlocaties vallen er een kleine 800 af als je filtert op ‘toegankelijk voor mensen met een lichamelijke beperking’
‘Zoveel mogelijk’
De Kieswet geeft volgens de Kiesraad richting door te stellen dat stembureaus zo moeten worden ingericht dat kiezers met lichamelijke beperkingen zoveel mogelijk hun stem zelfstandig kunnen uitbrengen. ‘Zoals uit deze formulering blijkt - ‘zoveel mogelijk’ - is hier geen sprake van een absoluut criterium’, aldus het adviesorgaan, dat gemeenten adviseert zelf te communiceren over de voorzieningen per stemlokaal.
Juridisch toegankelijk
Van de bijna 10.000 stemlocaties op waarismijnstemlokaal.nl vallen er een kleine 800 af als je filtert op ‘toegankelijk voor mensen met een lichamelijke beperking’. Filter je verder op stemmen met audio-ondersteuning, dan blijven er 172 over. Nu valt ondersteuning voor slechtzienden niet onder het criterium voor een toegankelijk stembureau. In de wet gaat het vooral om fysieke toegang. Dat maakt volgens Ieder(in) dat locaties juridisch als toegankelijk kunnen tellen, ‘terwijl veel kiezers met zintuiglijke of cognitieve beperkingen niet zelfstandig kunnen stemmen’.
‘Gemeenten hanteren uiteenlopende standaarden, veel informatie is onvolledig, en er is geen landelijke kwaliteitscontrole’, aldus Ieder(in), dat ervoor pleit dat informatie over toegankelijkheid ‘sterker, uniformer en verplicht zou moeten worden’.
Drempel
Volgens Gerard de Nooij, oprichter van Ongehinderd, ligt een gebrek aan kennis ten grondslag aan het probleem. Zo kunnen gemeenten volgens hem bijvoorbeeld te makkelijk denken over een drempel en een stembureau daardoor ten onrechte als toegankelijk bestempelen. Ongehinderd controleert tijdens de verkiezingen stemlocaties. Bij eerdere steekproeven bleek 70 procent niet toegankelijk te zijn, terwijl op waarismijnstemlokaal.nl staat dat zo’n 90 procent dat wel is.
‘Positieve prikkels’
De Nooij legt uit dat sommige gemeenten wel verbeteringen doorvoeren, maar het totaalbeeld ondermaats blijft. Hij pleit voor handhaving en wil gemeenten aan de hand van ‘positieve prikkels’ als subsidies aansporen om stembureaus toegankelijk te maken. Daar is geld voor nodig, daarom vindt De Nooij dat de politiek aan zet is.
Plaats als eerste een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.