Overslaan en naar de inhoud gaan

Meeste gemeenten maken cadeaus aan bestuurders niet openbaar

Slechts 58 gemeenten hebben een openbaar geschenkenregister voor raadsleden. Voor het college van burgemeester en wethouders zijn dat er 81.

Illustratie van een bezorgde vrouw met opgestoken handen, omringd door ingepakte cadeaus met rode linten.
- Shutterstock

Veel gemeenten maken niet openbaar welke cadeaus burgemeesters, wethouders en raadsleden ontvangen. Van de 342 gemeenten hebben er slechts 58 een openbaar geschenkenregister voor raadsleden. Voor het college van burgemeester en wethouders hebben 81 gemeenten zo’n register. Dat blijkt uit onderzoek van BNR Nieuwsradio.

Belangenverstrengeling

Bart Vollebergh van Transparency International Nederland noemt het aantal gemeenten met een openbaar register tegenover BNR ‘schokkend weinig’. Volgens hem is het belangrijk dat zichtbaar wordt gemaakt wie een geschenk heeft aangeboden, wie het heeft aangenomen en wat ermee is gebeurd. Die openheid moet het publiek en de gemeenteraad helpen om het gesprek over integriteit te voeren. De registratie heeft bovendien een preventieve functie: als geschenken openbaar worden, is het lastiger om ze buiten beeld te houden.

Integriteitscode

Opvallend is dat gemeenten zonder register volgens het onderzoek vaak handelen in strijd met hun eigen integriteitscode. Daarin staat geregeld dat ontvangen geschenken openbaar moeten worden bijgehouden. Een openbaar register is niet wettelijk verplicht. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten en de Nederlandse Vereniging voor Raadsleden raden het wel aan.

Gratis toegang

Hoe lastig de beoordeling van een geschenk kan zijn, bleek eerder in Ede. Raadsleden van Ede, Arnhem en Apeldoorn kregen jaarlijks een relatiekaart van Nationaal Park De Hoge Veluwe. Die kaart, met een waarde van ongeveer 400 euro, gaf toegang voor vier personen en een auto. Volgens de gedragscode van Ede mogen raadsleden geen geschenken aannemen met een waarde boven de 50 euro zonde dat te hoeven vermelden. Dat bedrag kan per gemeente verschillen.

Het belangrijkste overheidsnieuws van de dag

Schrijf je in voor de Binnenlands Bestuur nieuwsbrief

In Ede accepteerden 31 raadsleden de kaart. Het presidium besloot dat zij die alleen voor activiteiten in het kader van hun raadswerk mochten gebruiken. Een raadslid dat de kaart weigerde, waarschuwde voor een mogelijke ‘ideale lobbysetting’. Een integriteitsexpert wees erop dat ook een geschenk zonder uitgesproken tegenprestatie de ontvanger onbewust gunstiger kan stemmen tegenover de gever.

Het belangrijkste overheidsnieuws van de dag

Schrijf je in voor de Binnenlands Bestuur nieuwsbrief

Fraude en Corruptie (voor accountants) in de publieke sector

Fraude en Corruptie (voor accountants) in de publieke sector

Weet jij wanneer een geschenk, gunst of relatie de grens overschrijdt naar belangenverstrengeling? In de publieke sector zijn de grenzen tussen netwerken en beïnvloeding soms flinterdun. Leer hoe je integriteitsvraagstukken herkent, bespreekbaar maakt en een cultuur van transparantie en integriteit versterkt binnen jouw organisatie.

schrijf u vandaag nog in

Maak Binnenlands Bestuur uw voorkeursbron in Google

Met een nieuwe Google-functie bepaalt u nu zelf welke bronnen u als eerste ziet wanneer u zoekt. Zo mist u nooit meer het laatste nieuws van Binnenlands Bestuur.

Voeg Binnenlands Bestuur toe aan Google

Plaats als eerste een reactie

U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.

Melden als ongepast

Door u gemelde berichten worden door ons verwijderd indien ze niet voldoen aan onze gebruiksvoorwaarden.

Schrijvers van gemelde berichten zien niet wie de melding heeft gedaan.

Bevestig jouw e-mailadres

We hebben de bevestigingsmail naar %email% gestuurd.

Geen bevestigingsmail ontvangen? Controleer je spam folder. Niet in de spam, klik dan hier om een account aan te maken.

Er is iets mis gegaan

Helaas konden we op dit moment geen account voor je aanmaken. Probeer het later nog eens.

Maak een gratis account aan en geniet van alle voordelen:

Heeft u al een account? Log in

Maak een gratis account aan en geniet van alle voordelen:

Heeft u al een account? Log in