Geen extra wetten, geen strengere controles en vooral geen verplichting voor gemeenten. Minister Rijkaart van Binnenlandse Zaken ziet niets in een hardere aanpak om het Fries in de publieke sector te promoten, zo liet hij weten in antwoord op Kamervragen. Volgens de bewindsman is het aan de gemeenten zelf om te bepalen hoeveel Fries ze aan de balie spreken.
Fries op het gemeentehuis blijft keuze gemeenten
NSC wil dat de overheid de plicht krijgt om tweetalig te werken, maar minister Rijkaart is niet van plan daarin mee te gaan.
De discussie over de Friese taal laaide op na het rapport ‘Tweetalig bestuur in Fryslân’ van het wetenschappelijk bureau van Nieuw Sociaal Contract (NSC). De conclusie van dat rapport was duidelijk: de huidige wetgeving stelt te weinig voor en Friese taalrechten worden in de praktijk vaak genegeerd. NSC wil dat de overheid de plicht krijgt om tweetalig te werken, maar Rijkaart is niet van plan daarin mee te gaan.
Recht versus plicht
Voor de minister is er geen vuiltje aan de lucht. Waar NSC spreekt over falend beleid, noemt Rijkaart de verschillen tussen gemeenten juist een teken van ‘beleidsruimte’. In zijn ogen hebben burgers wel het recht om Fries te praten, maar hoeft de overheid dit niet overal standaard af te dwingen. ‘Gemeenten hebben dus de ruimte om daar verschillende keuzes in te maken en eigen accenten te leggen’, aldus de minister. Zolang er geen bewijs is dat de wet structureel wordt overtreden, ziet hij geen reden om in te grijpen.
Spraakherkenning
Hoewel Den Haag de teugels niet strakker aantrekt, wordt er wel naar de techniek gekeken. Momenteel wordt geëxperimenteerd met FRIS (Friese Robuuste Intelligente Spraakherkenning). Deze AI-tool moet de Friese taal digitaal toegankelijker maken, bijvoorbeeld in de zorg of bij overheidsloketten.
De pilot met deze kunstmatige intelligentie loopt nog tot februari 2026. Of bijvoorbeeld chatbots straks wel vloeiend Fries spreken waar ambtenaren dat laten afweten, moet tegen die tijd blijken uit de evaluatie van projecten voor 'low resource' talen. Dat zijn talen waarvoor maar beperkt data beschikbaar is om taalmodellen op te trainen.
Plaats als eerste een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.