Kans op goede start groeit, maar kinderen met ouders van buitenlandse herkomst blijven achter

Kinderen met twee ouders van buitenlandse herkomst hebben in hun eerste duizend dagen vaker een kansrijke start dan kinderen die in 2007 werden geboren. Maar hun uitgangspositie blijft toch het minst gunstig. Van de in 2021 geboren kinderen met twee ouders van buitenlandse herkomst groeide 40 procent op zonder een van de vier onderzochte risicofactoren. Bij kinderen met twee ouders van Nederlandse herkomst was dat 73 procent. Dat meldt het CBS in de Rapportage Integratie en Samenleven 2026.

Risicofactoren

De vooruitgang was het grootst bij kinderen met twee ouders van buitenlandse herkomst. Van de in 2007 geboren kinderen in deze groep had 29 procent een start zonder risicofactoren; van de in 2021 geborenen was dat 40 procent. De kloof met kinderen van Nederlandse herkomst is daardoor kleiner geworden. Kinderen met één ouder van Nederlandse en één ouder van buitenlandse herkomst zitten daartussenin: 62 procent van de in 2021 geboren kinderen in deze groep groeide op zonder risicofactoren. Ook bij hen is de situatie verbeterd ten opzichte van 2007, maar minder sterk.

Gezondheid en scholing

Het CBS keek naar vier omstandigheden in de periode van grofweg het begin van de zwangerschap tot de tweede verjaardag: lage welvaart, een eenoudergezin, geen betaald werk bij de ouders en verstrekking van medicijnen aan ouders bij psychische problemen. Volgens het CBS vormt het gezin waarin een kind opgroeit een belangrijke basis voor de verdere ontwikkeling, bijvoorbeeld op het gebied van gezondheid en scholing. Er zijn minder gezinnen waarin meerdere risicofactoren tegelijk voorkomen. Die stapeling komt nog wel vaker voor bij kinderen met een of twee ouders van buitenlandse herkomst.

Verslechtering bij lage welvaart

De afname van gestapelde risicofactoren geldt niet voor de laagste welvaartsgroep. Daar nam de stapeling juist toe. Dat gold vooral voor kinderen met ouders van Nederlandse, Indonesische en Iraanse herkomst, en het sterkst voor kinderen met ouders van Nederlandse herkomst. Bij gezinnen met een Nederlandse of Indonesische herkomst hing dit vooral samen met een lagere arbeidsparticipatie en een groter aandeel eenoudergezinnen. Bij gezinnen met een Iraanse herkomst speelde vooral de lagere arbeidsparticipatie.

Binnen de laagste welvaartsgroep zijn er ook uitzonderingen. Bij kinderen met ouders van Irakese of Somalische herkomst werd het gemiddelde aantal risicofactoren iets lager. In gezinnen met een Irakese herkomst kwam dat vooral door een hogere arbeidsparticipatie en minder medicijnverstrekkingen bij psychische problemen. In gezinnen met een Somalische herkomst droegen een hogere arbeidsparticipatie en een kleiner aandeel eenoudergezinnen bij aan de verbetering. Bij veel andere herkomstgroepen in de laagste welvaartsgroep bleef het gemiddelde ongeveer gelijk.

Vooruitgang

Over de hele linie hadden kinderen die in 2021 werden geboren minder vaak te maken met een of meer van deze omstandigheden dan kinderen die in 2007 werden geboren. De mate van vooruitgang verschilt wel tussen herkomst- en welvaartsgroepen. De cijfers laten zien dat de gemiddelde verbetering niet alle kinderen bereikt: juist in gezinnen met de laagste welvaart nam de stapeling van risicofactoren toe.