‘Deze prijs is voor alle bestuurders’

Burgemeester van Doetinchem en vicevoorzitter van de VNG Mark Boumans is de beste lokale bestuurder van 2025. Na een enerverend jaar met landelijke zichtbaarheid, Haagse asielobstructie en doodsbedreigingen ziet hij de prijs als waardering voor standvastige bestuurders.

Gure wind

‘De prijs voelde als een blijk van waardering voor de lokale bestuurders die de afgelopen twee jaar in de kou hebben gestaan door de gure wind uit Den Haag’, reageert Boumans. ‘Volhouden en moedig doorgaan. Lokaal bestuur doet ertoe, was de boodschap.’

Zichtbaar

Boumans was wereldberoemd in de Achterhoek, maar daarbuiten tamelijk onbekend. Dat veranderde toen het nieuwe kabinet-Schoof in 2024 het ‘slechtste asielbeleid ooit’ presenteerde en Boumans als voorzitter van de commissie asiel en migratie van de VNG met verve de handschoen opnam. ‘En dat heeft vast een verschil gemaakt. Met een groot bereik krijg je meer stemmen. Ik heb mijn gezicht het afgelopen jaar ook landelijk laten zien. Burgemeester Femke Halsema zei het bij de uitreiking in Amsterdam treffend: “Ik was het gezicht van het tegengeluid tegen Wilders, en daarom stemden veel mensen op mij.” Ik was vorig jaar in het nieuws toen het over asiel en migratie ging. Ik was zichtbaar.’

VNG-gezicht

Zichtbaar – en als een vis in het water – op radio en televisie als VNG-gezicht voor asiel, in de kranten (De Gelderlander in augustus 2025: ‘Wie is die burgemeester die nooit op tijd komt, maar wel overal is? Het fenomeen Mark Boumans uitgelegd.’) én op straat als burgemeester van Doetinchem (zestigduizend inwoners). Juíst als het erom spant (het thema van de verkiezing voor de beste bestuurder was trouwens ‘besturen met lef’). Boumans: ‘We hebben hier vorig jaar september heftige rellen gehad rondom een raadsvergadering over een tijdelijk opvangcentrum voor honderd asielzoekers aan de Terborgseweg. Wat ik heel mooi vond, was dat de gemeenteraad achteraf tegen me zei dat ze het echt hadden gewaardeerd dat ik letterlijk en figuurlijk voor ze ben gaan staan.’

Extreem

Maar daar betaalde de burgemeester wel een prijs voor. Boumans: ‘In al die jaren dat ik nu politiek actief ben, heb ik nooit zoveel gedoe gehad. Nu was het soms extreem.’ Zo extreem dat Boumans in het najaar van 2025 zelfs een tijdje met zijn gezin uit huis moest. ‘Ik heb op de sociale media een heuse fanbase die niet nalaat om te vertellen dat ik het ergste ben wat Doetinchem ooit is overkomen. Ik ken een paar van die fans, en ik groet ze heel hartelijk als ik ze tegenkom. Ik herken ook de toetsenbordridders die je anoniem van alles toewensen, maar bij de demonstraties tegen de komst van het azc ging het om in your face-bedreigingen. Mensen stonden in de raadszaal te schreeuwen dat ze wisten waar ik woon en dat ze een verrassing voor me in petto hadden. Gevolgd door ratata, ratata.’

Doodsbedreiging

Boumans deed een paar keer aangifte gedaan van doodsbedreiging. ‘Door de verantwoordelijkheden en bevoegdheden die wij hebben gekregen, is de invloed die een burgemeester kan hebben op het leven van mensen veel groter geworden. Maar ik ben niet anoniem. Ik denk dat bijna iedereen gewoon weet waar ik woon, en dat maakt me ook kwetsbaarder. Dat is denk ik de reden waarom sommige burgemeesters eigenlijk niet meer in hun gemeente wonen. Ze kiezen voor een appartementje, en het gezin verblijft elders. Ik heb drie kinderen, van wie twee in Doetinchem naar school gaan. Zij hebben meer last dan plezier van het feit dat hun vader burgemeester is.’

Tweespalt

De extreme wrok rond asiel kwam niet uit de lucht vallen, meent burgemeester Boumans. ‘Ik heb het eerder gezegd: het lijkt erop dat het kabinet-Schoof bewust aanstuurde op chaos en tweespalt. Den Haag heeft op geen enkele manier geprobeerd om de asielstroom in goede banen te leiden. Lokale bestuurders werden met de rug tegen de muur gezet en inwoners werden opgehitst. Dat is voor burgemeesters extra problematisch, want je wil mensen juist bij elkaar brengen. We werden tot spil in een onfris politiek spel gemaakt. Toch hebben we met elkaar doorgezet en hebben we geprobeerd goed te doen. Daarom zei ik bij de uitreiking in Amsterdam ook dat ik blij was met de prijs, maar dat het eigenlijk een beloning was voor al die gemeentebestuurders die stug zijn doorgegaan.’

Lees het hele interview met Mark Boumans deze week in BB03 (inlog).