Veel gemeenten kampen met een krappe arbeidsmarkt. Dat is niet nieuw. Door de vergrijzing en ontgroening zijn immers steeds meer vacatures lastig in te vullen. En dus wordt het hoog tijd om na te denken over andere wegen om talent in huis te halen. Zou je denken, toch?
Statushouders zijn ongekend talent
Assen helpt statushouders met een traineeprogramma hun talent te benutten en moeilijk invulbare gemeentelijke functies te vervullen.
In de praktijk valt dat nog weleens tegen. Veel gemeenten putten nog steeds het liefst uit de vijver van hoogopgeleide, recent afgestudeerden. Dat voelt vertrouwd en heeft in het verleden vaak tot goede matches geleid. Logisch misschien, maar het is wel zonde. Want de arbeidsmarkt is wel degelijk veranderd en vraagt om andere wegen en oplossingen.
Die andere wegen zijn er: ook in andere groepen is talent ruimschoots aanwezig. Statushouders vormen een van die groepen. Vaak zijn dit zeer gemotiveerde en goed opgeleide mensen die onder de juiste begeleiding veel kunnen betekenen voor een afdeling of team. De gemeente Assen heeft hier het afgelopen jaar een goed voorbeeld gegeven. Ze heeft een traineeprogramma voor statushouders opgezet. Een belangrijk doel hierbij is om maatschappelijke verantwoordelijkheid te nemen als werkgever, en niet alleen als beleidsmaker. Het programma biedt kansen aan mensen voor wie de drempel op de arbeidsmarkt doorgaans zeer hoog ligt. Daarmee toont de gemeente goed werkgeverschap. Het draagt daarnaast bij aan meer diversiteit in de eigen organisatie, wat de dienstverlening ten goede komt: de organisatie vormt zo een betere afspiegeling van de inwoners. Tot slot is er een duidelijk belang voor de gemeente als werkgever: het programma biedt de mogelijkheid om moeilijk in te vullen functies te vervullen.
Het programma is ontwikkeld in nauwe samenwerking tussen de gemeente, GOA Publiek en het expertisecentrum Cultuurrijk Opleiden.
Blijf flexibel, beweeg continu mee met wat op dat moment nodig is
Vanaf 7 april zijn vier statushouders binnen de gemeente aan het werk: bij ICT, Energietransitie, Nieuwkomers en Civiele Techniek. Deze vier trainees maken enorme sprongen in hun ontwikkeling. Het programma duurt drie perioden van acht maanden. In de eerste periode is er veel aandacht voor taal en cultuur. Het is een feest om te zien hoe enthousiast zij uit de startblokken zijn gekomen en inmiddels al concrete opdrachten binnen de teams uitvoeren. Hun ontwikkeling gaat een stuk sneller dan we vooraf hadden durven dromen.
Inmiddels kijken ook andere organisaties met belangstelling over onze schouder mee. We hopen in 2027 met deze coalition of the willing een tweede pilot te starten.
Na bijna acht maanden kunnen we een paar lessons learned benoemen. De meest voor de hand liggende les: start met veel aandacht voor taal en cultuur. Dat is een randvoorwaarde om bij de gemeente in een functie te kunnen instromen. Ook een goede voorbereiding van de ontvangende teams is belangrijk. Een training over het omgaan met mensen met een culturele achtergrond helpt daarbij en zorgt bovendien voor meer draagvlak. Maar vooral: blijf flexibel in het programma en beweeg voortdurend mee met wat op dat moment nodig is. We stellen onze werkwijze steeds bij.
De mooiste les is misschien wel de bevestiging dat er écht schaars talent is onder deze doelgroep. Ik sluit af met een anekdote. We vertelden de trainee Civiele Techniek dat we bij een andere gemeente een traineeship Civiele Techniek hebben waarvoor we tot nu toe twee vacatures niet hebben kunnen invullen. Haar reactie maakte precies duidelijk waarom dit traineeprogramma zo waardevol is: “Nou, dan weet ik de oplossing. Ik heb een aantal vriendinnen uit Bangladesh met dezelfde studie als ik. Zij zoeken al jaren naar een kans als deze.”
En dus: kansen. Waar wachten we nog op?
Jeroen Maas is directeur van GOA Publiek, een samenwerkingsverband van publieke organisaties in Noord-Nederland
Plaats als eerste een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.