De Stichting Democratie en Media (SDM) maakt de strijd tegen de dominantie van Big Tech en de invloed van kunstmatige intelligentie op de publieke informatievoorziening tot haar belangrijkste speerpunt voor de komende jaren. In de nieuwe strategie voor 2026-2030 kiest de stichting ervoor haar activiteiten en financiële middelen veel gerichter in te zetten op dit thema.
Stichting Democratie en Media verlegt koers naar strijd tegen Big Tech
Stichting wil zich richten op aanjagen van het maatschappelijke en politieke debat over de toekomst van de publieke informatievoorziening.
Volgens SDM is de vraag wie de digitale infrastructuur achter de publieke informatievoorziening beheerst inmiddels minstens zo belangrijk als de toekomst van afzonderlijke mediaorganisaties. De stichting stelt dat algoritmes en AI-systemen van grote technologiebedrijven in toenemende mate bepalen welke informatie burgers te zien krijgen. Daarmee raakt de discussie volgens SDM niet alleen de mediasector, maar ook het functioneren van de democratische rechtsstaat.
Debat aanjagen
Directeur Nienke Venema noemt de dominantie van Big Tech in een interview met NRC 'het belangrijkste vraagstuk van deze tijd'. Volgens haar vraagt de nieuwe werkelijkheid om een andere rol van de stichting. Waar SDM de afgelopen jaren jaarlijks ongeveer 2,5 miljoen euro verdeelde over uiteenlopende initiatieven op het gebied van journalistiek en democratie, wordt die brede subsidierol nu fors afgebouwd. In plaats daarvan wil de stichting zich richten op het aanjagen van het maatschappelijke en politieke debat over de toekomst van de publieke informatievoorziening.
Voor overheden betekent dat volgens SDM dat media-, digitaliserings- en technologiebeleid niet langer los van elkaar kunnen worden ontwikkeld. De stichting pleit voor een geïntegreerde aanpak, waarin de invloed van technologieplatforms op de informatievoorziening expliciet wordt meegenomen. Daarbij ziet zij een belangrijke rol voor samenwerking tussen overheid, mediasector, wetenschap en maatschappelijke organisaties.
Afhankelijkheid techreuzen
Die samenwerking kreeg deze week al een eerste aanzet tijdens een door SDM georganiseerd overleg tussen de top van de Nederlandse publieke en commerciële mediasector en minister van OCW Rianne Letschert en staatssecretaris Willemijn Aerdts (Digitale Economie en Soevereiniteit). Volgens Venema werd daarbij gesproken over gezamenlijke oplossingen voor de groeiende afhankelijkheid van internationale technologiebedrijven. Ook wordt verkend of afspraken kunnen worden gemaakt in de vorm van een 'media-akkoord' tussen politiek en mediasector.
Daarnaast wil SDM burgers nadrukkelijker betrekken bij het debat. Samen met NUjij en De Argumentenfabriek organiseert de stichting gesprekken in het land over onderwerpen als informatievoorziening, mediagebruik, AI en de betrouwbaarheid van bronnen. Daarmee wil zij inzicht krijgen in hoe Nederlanders nieuws vinden en welke zorgen en verwachtingen zij hebben over de digitale informatievoorziening.
Eigen digitale infrastructuur
Volgens Venema zal Nederland deze opgave niet alleen kunnen oplossen en is samenwerking binnen Europa noodzakelijk om meer eigen digitale infrastructuur te ontwikkelen. Tegelijkertijd vindt zij dat overheid en mediasector zich niet kunnen permitteren de toenemende afhankelijkheid van Big Tech als een gegeven te accepteren.
Plaats als eerste een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.