Gemiddeld waren er bijna negen partijen verkiesbaar per gemeente, nagenoeg net zoveel als bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen. Dit jaar deden er gemiddeld 8,61 partijen mee per gemeente, bij de vorige verkiezingen waren dat er 8,66. Dat blijkt uit een analyse van het ANP van data van de Kiesraad.
Stemmers konden uit bijna net zoveel partijen kiezen als in 2022
Gemiddeld zijn er bijna negen partijen verkiesbaar per gemeente, nagenoeg net zoveel als bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen.
35 partijen in Amsterdam
In Amsterdam deden de meeste partijen mee, 35 in totaal. Bij de vorige verkiezingen waren dat er nog 26, waarvan er twaalf minstens een zetel kregen. Na Amsterdam volgde Rotterdam met 21 partijen. In Utrecht en Den Haag stonden er twintig partijen op het stembiljet.
Het aantal partijen was ook het hardst toegenomen in Amsterdam. Vergeleken met 2022 deden in de hoofdstad negen partijen meer mee. In 99 andere gemeenten deden er ook meer partijen mee, waaronder in Leeuwarden. Daar stonden vijf partijen meer op de kieslijsten. In Steenbergen en Hoorn waren het er vier meer.
Minder partijen in Maastricht
Vergeleken met de vorige verkiezingen was het stembiljet in Maastricht het meest gekrompen. In 2022 had Maastricht met 23 partijen na Amsterdam de meeste deelnemende partijen. Maar dit jaar deden er zes partijen minder mee.
Inwoners van Hilvarenbeek, Rozendaal en Schiermonnikoog hadden de minste keuze. In deze gemeenten kan op drie partijen worden gestemd, net als in 2022.
Lokale partij
Volgens Sabine van Zuydam, onderzoeker en expert in het functioneren van lokale democratie, heeft het aantal deelnemende partijen invloed op gemeentepolitiek. In gemeenten met minder keuze is de kans groter dat stemmers niet op de partij kunnen stemmen waar bijvoorbeeld landelijk hun voorkeur naar uitgaat. ‘Hierdoor zie je dat mensen bij de gemeenteraadsverkiezingen als alternatief voor een lokale partij kiezen, of zelfs niet op komen dagen.’
Versplinterde gemeenteraad
De keerzijde is dat een groot aantal partijen op de kieslijst kan leiden tot een versplinterde gemeenteraad met veel partijen. Dat maakt het lastiger om tot een coalitie te komen. ‘En zo'n samenwerking vergt veel’, aldus Van Zuydam.

Plaats als eerste een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.