of 59123 LinkedIn

Coalitieakkoorden (4): Burgerparticipatie is hot

De komende vier jaar zetten gemeenten vol op burgerparticipatie in. Die is er in alle soorten en maten, zo blijkt uit een analyse van de coalitieakkoorden van de tien grootste gemeenten waar afgelopen voorjaar verkiezingen plaatsvonden.

Lokaal ‘regeren’ zonder de inbreng van burgers is echt niet meer van deze tijd. De komende vier jaar zetten gemeenten vol op burgerparticipatie in. Die is er in alle soorten en maten.

Binnenlands Bestuur analyseert de coalitieakkoorden van de tien grootste gemeenten waar afgelopen voorjaar verkiezingen plaatsvonden. Wat zijn de gemene delers en trends? In aflevering 4: Burgerparticipatie.

 

Buurtbegroten

In redelijk abstracte termen en via een opsomming van een keur aan (redelijk) concrete maatregelen doen colleges in de akkoorden hun ambities voor burgerparticipatie uit de doeken. Het gros van de tien gemeenten wil in ieder geval wijkbewoners meer zeggenschap over hun eigen wijk (blijven) geven, via bijvoorbeeld buurtbudgetten of buurtbegroten. Met de komst van de Omgevingswet zien gemeenten ‘extra kansen om tijdig alle betrokkenen uit de omgeving invloed te geven’, zoals het Haagse college in zijn akkoord schrijft.

 

Randvoorwaarden

Uit de akkoorden wordt ook duidelijk dat gemeenten er (inmiddels) van overtuigd zijn dat aan inwoners duidelijk(er) moet worden gemaakt wat de randvoorwaarden voor burgerparticipatie zijn én dat duidelijk moet worden gecommuniceerd over hetgeen er met de inbreng van burgers wordt gedaan. De meeste gemeenten stellen burgers, en maatschappelijke partners, zo vroeg mogelijk bij de besluitvorming te willen betrekken. Ook willen ze het burgers met initiatieven makkelijker maken deze te realiseren. In sommige gemeenten komt een speciaal fonds voor maatschappelijke initiatieven.

 

Democratische vernieuwing

Een aantal gemeenten gaat verder. Zo gaat Amsterdam een ‘ambitieuze agenda voor democratische vernieuwing’ opstellen ‘waarin we onderzoeken hoe de participatieve en representatieve democratie kunnen worden vernieuwd, versterkt en uitgebreid’, zo schrijft het college. Rotterdam, Utrecht en Eindhoven gaan hun inwoners het Right to Challenge geven; het recht van burgers om taken van gemeenten over te nemen als ze denken dat ze dat slimmer, beter, goedkoper of anders kunnen doen. Rotterdam geeft zijn inwoners daarnaast het right to cooperate ‘zij realiseren samen met de gemeente maatschappelijke doelen’, aldus het Rotterdamse college.


Jeugdraden

Almere gaat experimenteren met onder meer meebeslissen, buurtconferenties, jeugdraden en bewonersplatforms. Het college stelt dat inwoners weliswaar betrokken zijn bij hun stad, maar niet de ‘mogelijkheid voelen om invloed uit te oefenen, zoals zichtbaar werd in het lage opkomstpercentage bij de verkiezingen afgelopen maart’, aldus het college. Het gemiddelde opkomstpercentage lag in Nederland op 55 procent, in Almere op 45,5 procent. ‘Wij willen daarom onze inwoners meer mogelijkheden tot participatie geven.’


Experimenten

Utrecht is op zoek naar manieren ‘om jongeren een stem te geven en te betrekken bij besluitvorming’. Elk voorjaar zal een Top van Utrecht worden georganiseerd; ‘een breed stadsgesprek waar inwoners en organisaties, het college en de raad met elkaar de opgaven van de stad, dilemma’s en oplossingsrichtingen bespreken’, zo schrijft het college. Maatschappelijke initiatieven kunnen zich op de die top presenteren. Den Haag gaat experimenteren met verschillende vormen van inspraak en participatie ‘die passen bij de diversiteit van de gebruikers en de te nemen besluiten’.

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Wietse Jelles (Public Affairs Consultant) op
Interessant fenomeen. Min of meer tegelijktertijd publiceerde ik mijn blog over hoeveel ruimte gemeenten geven aan belangenbehartiging, hetgeen volgens mij verder gaat dan experimenten als Right to Challenge. Burgerparticipatie is hot, maar ik vraag me af hoeveel gemeenten concrete ideeën hebben over het verzamelen van belangen om op die basis beleid te schrijven.

https://www.wkpa.nl/nieuwe-coalities-mooie-ambit …
Door HB op
Burgerparticipatie ontstaat bij college's die druipen van gebrek aan kennis en onmacht om te besturen. Ambtelijk krijgen deze college's weinig of geen adequate ondersteuning. Dan wordt er een schijnvertoning opgezet waaruit zo blijken dat de burgers inspraak hebben door te participeren. ....en dat is helaas niet waar. Plannen worden op die manier gewoon doorgedrukt want de burger had inspraak en is monddood gemaakt.
Conclusie: Veel college's zijn ongeschikt!
Oplossing: adequatere ambtenaren, die hun vak verstaan en college's die echt kunnen besturen.
Door Monique (Dorpsraad) op
Wat echt nodig is, is dat het belang van de burger weer echt op tafel komt. Dat het wordt meegenomen in een evenwichtige besluitvorming. Participatie voor de vorm is funest voor vertrouwen in overheid en politiek.
Door Wietse Van Ransbeeck (e-democratie bij citizenlab.co) op
Interessant overzicht van de prioriteiten. Ook fijn te concluderen dat lokale overheden sterker willen inzetten op bottom-up burgerparticipatie met burgerbegrotingen en burgerinitiatieven.

Burgerbegrotingen staan nog in de kinderschoenen, maar hebben de afgelopen jaren een opvallend sterke opmars doormaakt. Duidelijk 'the way forward' voor een sterkere burgerbetrokkenheid bij het lokale bestuur. Deze gids kan ambtenaren helpen bij het opzetten van een wijkbegroting: https://www.citizenlab.co/blog/burgerparticipati …
Door Hans (afdelingsmanager) op
Het spijt me, maar meer dan doekjes voor het bloeden zijn dit niet. Is er eindelijk een referendum dan wordt dat onmiddellijk om zeep geholpen door de dezelfde partijen die er eerder voor waren, simpelweg omdat de resultaten hen niet aan stonden. En die partijen zitten ook weer in de colleges van de genoemde steden. Holle retoriek!
Door Linda Bartman (Communicatieadviseur) op
Met de Omgevingswet is participatie inderdaad weer een hot item geworden. Met de inbreng van velen in het hele land, van initiatiefnemer tot overheid, is daarom de Inspiratiegids Participatie gemaakt (aandeslagmetdeomgevingswet.nl/participatiegids). Zo kan een gemeente, maar ook een burgerinitiatief een aanpak op maat maken. In de gids ook veel eerlijke praktijkverhalen. Want participatie is en blijft maatwerk!
Door Joost (sr. Beleidsadviseur) op
Volledige participatie is een overschat middel: het is een illusie te denken dat je iedereen bereikt en een evenwichtige meningsvergaring bewerkstelligt. Dezelfde mensen komen er altijd op af mensen worden alleen actief als er negatieve effecten te verwachten zijn (NIMBY). We kiezen toch juist volksvertegenwoordigers en indirect bestuurders om die afwegingen te maken?
Gedeeltelijke participatie: prima en zeker projectsgewijs. Maar wees wel duidelijk op voorhand wat er met de participatie gebeurt.
Door Arie den Boer (EUR/RSM/B-SM) op
Burgerparticipatie is hot, vooral als het om initiatieven gaat vanuit de gemeenten als onderdeel van planvorming. Zo zijn er meedenkavonden of ontwerp wedstrijden. Top-down functioneert. Als je veel naar dat zo bijeenkomsten gaat wordt je al gauw participatie elite genoemd omdat vaak dezelfde personen komen.
Een initiatief vanuit de burgers (leefwereld) is lastiger voor de syteemwereld om daarop te anticiperen door de getrapte besluitvorming, college afspraken, verkiezingsprogramma's , etc. Ik lees toevallig over de Leefwerf in Dordrecht waar de initiatiefnemer moed houdt voor de franse motor in Stadswerven.