Op weg naar schonere, duurzame staalproductie in Nederland

Tata Steel Nederland koerst op vervanging van traditionele installaties en versnelde aanpak van overlast voor omwonenden. Hans van den Berg, CEO Tata Steel Nederland, ziet 2026 als een cruciaal jaar. ‘Deze transformatie levert een schonere en toekomstbestendige staalproductie op. In eigen hand én in eigen land. Maar daar hebben we de overheid wel voor nodig.’

Duurzamer, schoner produceren in Nederland en daarbij concurrerend blijven. Voor die uitdaging staat Tata Steel Nederland. Het bedrijf diende in 2023 een Groen Staal-plan in bij de minister. De overheid liet, als vervolgstap, Hans Wijers en Frans Blom onafhankelijk onderzoek doen naar verduurzaming van de staalproducent. Het bekeek de haalbaarheid en de voor- en nadelen van vijf scenario’s, inclusief sluiting van het bedrijf.

Technische transformatie, versnelde overlastreductie

CEO Hans van den Berg is blij met het onderzoek, omdat het de weg heeft geopend naar concrete oplossingen. ‘Het heeft een scherp oog voor het grotere maatschappelijke belang. Dat heeft ons en de overheid enorm geholpen. We hebben samen weloverwogen kunnen kiezen voor een route die technische transformatie combineert met versnelde overlastreductie en een gezondere leefomgeving.’

Juiste balans tussen nationale en lokale belangen

Deze aanpak – project Groen Staal - is volgens Van den Berg de beste optie voor Nederland, de regio en het bedrijf. ‘Het biedt de juiste balans tussen nationale en lokale belangen. Een duurzame staalfabriek draagt bij aan strategische autonomie in Europa. En we mogen de economische waarde niet vergeten: 30.000 gezinnen zijn van ons afhankelijk, 45% van de economische activiteiten in het Noordzeekanaalgebied heeft met Tata Steel te maken. De aanpak is ook een grote stap voorwaarts qua milieu en leefomgeving. We reduceren de CO₂-uitstoot. Daarmee realiseren we 25% van de Nederlandse klimaatambities voor de industrie. Lokaal dringen we de emissie van stoffen met een gezondheidsrisico verder terug.’

Nieuwe installaties, snel overkappingen

Het project voorziet in de bouw van nieuwe installaties. Tata Steel Nederland heeft voorgesteld om traditionele hoogovens op basis van steenkool te vervangen door een DRI-installatie die werkt op aardgas, biomethaan en later waterstof, en een elektrische oven die werkt op groene stroom. Deze installaties zullen de CO₂-uitstoot met ruim 40% verlagen. Ook wil het bedrijf zo snel mogelijk overkappingen bouwen bij opslagplaatsen van grondstoffen. Van den Berg: ‘Er is bij het overgrote deel van de gemeentelijke fracties in de regio steun voor behoud van het bedrijf. Maar er is ook zorg over de gezondheid. Met onze aanpak zetten we in op het fors verder reduceren van emissies, zoals die van fijnstof.’

Jaar van de waarheid

2026 wordt het jaar van de waarheid volgens Van den Berg. ‘Wij hebben in september 2025 een intentieverklaring getekend met de landelijke overheid en de provincie Noord-Holland. In 2026 wordt dit uitgewerkt tot maatwerkafspraken. Mijn oproep: laten we er samen de schouders onder zetten. De transformatie van Tata Steel Nederland levert veel op. Het is daarom belangrijk dat we als bedrijf en als overheden samen oplossingen vinden. Het gaat om investeringen, vergunningen en infrastructuur. Maar ook om een gelijk speelveld en een oplossing voor de stikstofproblematiek. En misschien nog wel het allerbelangrijkste: stabiliteit en consistentie van beleid.’

Al volop bezig

In afwachting van de maatwerkafspraken met de minister in 2026 staat Tata Steel Nederland niet stil. Van Den Berg: ‘We hebben € 300 miljoen geïnvesteerd in een overlastreductieprogramma. Met het project Groen Staal pakken we door. We zijn ook in gesprek met de omgeving, via participatieavonden, een Omgevingsloket en Burentours. Ook werken er nu al vele experts aan de beoogde nieuwe installaties. Alleen al in het voorontwerp hiervan hebben we tientallen miljoenen geïnvesteerd. We werken elke dag aan de verdere ontwikkeling van dit grootse project en maken ons klaar voor het definitieve besluit. Ik ben ervan overtuigd dat dit Nederland een toekomstbestendig staalbedrijf oplevert dat past in een schonere en welvarende IJmond.’

Dit artikel is de eerste in een reeks van artikelen over de verduurzaming van Tata Steel Nederland.