of 59147 LinkedIn

'Woningen van het gas? Daar krijg je spijt van'

Het aardgasnet van vandaag is het perfecte waterstofnet van morgen, stelt hoogleraar energy technology aan de Technische Universiteit Eindhoven, David Smeulders. In het lab draaien de eerste cv-ketels op waterstof al en over een jaar of tien kan Nederland uit duurzame energie het waterstofgas produceren dat hiervoor nodig is.

Het aardgasnet van vandaag is het perfecte waterstofnet van morgen, stelt hoogleraar energy technology aan de Technische Universiteit Eindhoven, David Smeulders. In het lab draaien de eerste cv-ketels op waterstof al en over een jaar of tien kan Nederland uit duurzame energie het waterstofgas produceren dat hiervoor nodig is.

'Door nieuwe woonwijken niet meer op gas aan te sluiten, sluit je gebruik van waterstof in de toekomst uit', zegt Smeulders. 'Waarom zou je niet gewoon die gasleiding aanleggen?'

 

Is dat niet te kostbaar? Dan leg je zowel een elektriciteitsnet als een gasnet aan bij nieuwbouwwoningen.

'Dat klopt, maar de meeste hoofdleidingen liggen op een paar meter afstand. Nederland heeft het meest verfijnd vertakte gasnet van Europa. Doortrekken is een kleine moeite. En het is al aangetoond dat het gasnet prima geschikt is om waterstof te vervoeren. Houd de opties open. Alleen als je van tevoren 100 procent zeker weet dat een wijk op een warmtenet wordt aangesloten, is het misschien een beetje overdreven.'

 

Minister Ollongren heeft net bekendgemaakt dat ze 120 miljoen euro geeft aan 27 gemeenten om wijken aardgasvrij te maken. Weggegooid geld?

'Dat ligt eraan. In het Klimaatakkoord is afgesproken dat we in 2030 in de gebouwde omgeving 3,4 megaton CO2 moeten besparen. Dáár gaat het uiteindelijk om. Dat betekent dat we per woning 250 kuub gas moeten besparen. Dan zeg ik: investeer die miljoenen in een deltaplan isolatie. Dat is altijd goed. Of je nu kiest voor warmtepompen, waterstof of warmtenetten, er zal altijd geïsoleerd moeten worden. Ik vind de terminologie 'aardgasvrije wijken' onzin. Het gaat om CO2-vrije wijken. Nu woningen van het gas aftrekken, daar ga je veel spijt van krijgen. Elektrificeren is de goede route, maar doe het langzaamaan.'

 

U zegt dat het minder energie kost om te verwarmen met een cv-ketel dan met warmtepompen, want die zijn veel minder efficiënt dan voorgespiegeld wordt. Welk rekensommetje ligt daaronder?

'Dat is niet zo heel moeilijk. Met de huidige energiemix - dat is inclusief gas- en kolencentrales en windparken - stoot je ongeveer 500 gram CO2 uit per kilowattuur. Door gas rechtstreeks in woningen te verstoken, stoot je 180 gram per kilowattuur uit. Dat scheel ongeveer een factor 3. Dus warmtepompen moeten ongeveer drie keer zuiniger zijn om het rendabel te maken. Fabrikanten zeggen dat-ie drie keer zo zuinig is, maar als ik ga meten in het lab en het wordt buiten koud, dan is-ie minder dan twee keer zo zuinig. Dus we moeten echt naar betere warmtepompen. Bovendien functioneren ze ook als airconditioning-unit. Als warmtepompen eenmaal geïnstalleerd zijn, worden ze ook gebruikt als koeling. Daardoor gaat het elektriciteitsverbruik, zo schat ik, verdubbelen, zeker met zomers als afgelopen jaar.'

 

Daar komt bij dat warmtepompen volgens u lawaai maken.

'Er zijn systemen die werken met een warmtewisselaar op grondwater. Die maken weinig geluid, maar dat kost verschrikkelijk veel geld en is niet geschikt voor rijtjeswoningen en galerijflats omdat daar dat bodemgebruik niet beschikbaar is. Dan moet je je toevlucht nemen tot goedkopere versies van warmtepompen (die halen warmte uit de omgevingslucht, waarvoor een ventilator draait, HP) en die produceren nu eenmaal veel lawaai.'

 

Gemeenten staan te popelen om van het gas af te gaan. U waarschuwt ze en pleit voor isolatie. Hebben ze nog meer opties?

'Ja, kijk waar restwarmte beschikbaar is en maak daar een mooi warmtenet van. Als we alle restwarmte in Nederland zouden kunnen aanwenden, hebben we anderhalf keer meer warmte beschikbaar dan de warmtebehoefte van de huishoudens. Niet alle restwarmte is nuttig inzetbaar - bijvoorbeeld als een fabriek die warmte produceert te ver weg ligt van woonwijken - maar vaak wordt restwarmte die ingezet kan worden om huizen te verwarmen, weggekoeld naar de omgeving.'

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Frans Meulders (joker) op
Tien jaar geleden zelf gebouwd: lekker dwars tegen alle verkoopleugens en conservatieve bouwers in, wonen we nu spotgoedkoop in een huis zonder gas. Mooi meegenomen dat we geen CO2 meer uitstoten en geen sjeiks, oligarchen, shell's of BP's meer 'sponsoren'. Nog een half jaartje geduld en ik hoef ook nooit meer te tanken. Mijn auto zal stukken kleiner zijn dan de onnozele 'bakken' waar iedereen zo graag in gezien wil worden, evenveel kosten in aanschaf een 3 keer (3 keer !!!) zo goedkoop rijden. Vraag U verder ook nog eens af wat U over 10 of 20 jaar gaat vertellen aan uw (klein-)kinderen als U nu nóg jaren gaat blijven afwachten..
Door H. Wiersma (gepens.) op
Kortom, waar blijft het energie-transitieplan voor de korte, middellange en lange termijn? Graag wel met een gedegen financiële onderbouwing, met name ook voor de burgers.
In ieder geval stoppen met ad hoc besluitvorming.
Door Petra op
1. Het grootste deel van 'het probleem' is de overbevolking. Dat zou één van de hot items moeten zijn in alle besprekingen. Met name in Afrika zal er, als we daar niets aan doen, sprake zijn van een enorme bevolkingstoename.
2. Ik denk dat we ons geld beter kunnen steken in de ontwikkeling van gesmolten-zoutreactoren dan in nog meer windmolens die enorm landschapsvervuilend, zeedodend en onbetrouwbaar in energielevering zijn. Een paar van deze reactoren kunnen heel Nederland van voldoende elektriciteit voorzien. Zonnepanelen zijn aardig maar geen oplossing om over 10 jaar ook alle elektrische auto's van een volle accu te voorzien. Die auto's kunnen dan goeddeels 's nachts worden opgeladen zodat ons net niet overbelast raakt of tegen veel geld moet worden uitgebreid.
3. We moeten ophouden met het gezeur over CO2, het is maar zeer de vraag hoeveel invloed de mens hierop heeft. Wel zouden we echte broeikasgassen moeten aanpakken, maar dan ook graag in China en Afrika (daar zal de komende decennia heel weinig gedaan worden aan welke beperking dan ook).
4. Zoals genoemd: houdt het gasnet in stand, eerst nog voor aardgas aangevuld met biogas en later misschien waterstof.
5. Isoleer daar waar nodig en mogelijk.
6. Luchtwarmtepompen zijn nog geen oplossing als we naar geluidsoverlast en lage buitentemperaturen kijken, de eerste verhalen over aardwarmtepompen die bodemverzakkingen veroorzaken zijn er al.
7. Laten we toch vooral zorgen dat alle 'klimaatoplossingen' gedragen worden door iedereen, dat iedereen (burgers én bedrijven) meedoet en dat e.e.a. Nederlanders niet in een faillissement stort en waarvan de effecten die Nederland worden bereikt op mondiaal niveau niet eens waarneembaar zijn.
Door Een ambtenaar op
Eindelijk een keer een ander geluid. Met name met beter isoleren kunnen we nog veel winnen. Waarom verbieden we asbestdaken maar geen ongeïsoleerde panden?
Door Lars (Consultant) op
Zitten veel fouten in dit stuk, natuurlijk haalt een warmtepomp geen COP van 3 wanneer het buiten heel koud is maar gezien het Nederlandse klimaat valt een COP van meer dan 3 gemiddeld over het jaar heen goed te halen. Daarnaast wordt de energiemix alleen maar schoner en dus duurzamer om een warmtepomp te hebben. Waterstof is wellicht een alternatief in de toekomst maar heeft ook vele nadelen, zo is het rendement van wind of zonne energie naar warmte via waterstof minder dan 90 %. Tevens bestaan er tegenwoordig ook lage temperatuur warmtenetjes waarmee rijtjeshuizen en appartementen ook een water/water Warmtepomp kunnen hebben en dus geen last meer hebben van lawaai. Met het deltaplan isolatie ben ik het overigens volledig eens!
Door Bert Flach (projectmanager) op
de kloe zit hem in de huidige energiemix waar Smeulders naar verwijst. We kunnen ook nu meer gas gaan stoken, en minder kolen. Dan wordt de balans al veel beter. En hoe maken we straks dat waterstofgas, van windstroom? dat is toch een extra omzetting? dat is toch verlies? Het wordt voorlopig een mix van energiebronnen, en warmtepompen en alle andere vormen passen daar in. oud huis? waterstofgas. nieuw huis, goed geisoleerd? warmtepomp. Geluidsisolatie van lucht/water warmtepompen is een tijdelijk probleem. Een mooie klus voor masters-studenten industrieel ontwerp
Door H. Wiersma (gepens.) op
Velen zijn deze hoogleraar al voorgegaan met hun waarschuwing dat er c.v. op waterstof zit aan te komen. Het blijkt steeds meer dat het ministerie van EZ en de transitietafels te snel willen omschakelen en behoorlijk beginnen door te draven. Er wordt nodeloos veel te veel geld te worden gestoken in op termijn economisch gezien matige energieproducten (o.a. windenergie en elektrische auto's). Het is verstandiger om de ontwikkelingen rond veel kansrijker producten (waterstof, het benutten van verschillen tussen hoog/laag water) eerst af te wachten.
Door Bernadette (Fin. specialist) op
Ik was laatst bij vrienden in België. Daar reageerden ze verbaasd over het feit dat Nederland van het gas af moet. Bij hen wordt het gasgebruik juist gestimuleerd wegens sluiting van verouderde kerncentrales. Hun gas komt weliswaar elders vandaan, zo wisten ze mij te vertellen.
Door Richard (public affairs) op
En waar komt het waterstof vandaan? Zit niet in de grond dus moet gemaakt worden. Via elektrolyse of uit aardgas. Kost ook veel energie. https://www.egear.be/waterstof-maken/

Aardgasvrij kent geen simpele aanpak en levert geen extra voordelen op voor de bewoner. Immers, het huis wordt nu al warm met gas. Straks wordt het per wijk verschillend. Uiteraard wil 90% van de bevolking die geen milieuvoorloper is daar niet aan.
Door Rokus Wijbrans op
Goede analyse. Andere belangrijke redenen om het gasnet ook in nieuwbouw te behouden is dat in combinatie met een brandstofcel (op waterstof) in de woning/wijk elektriciteit en warmte kunnen worden gemaakt. Vooral op het moment dat er geen elektriciteit uit zon of wind is, zoals in de winter en ‘s nachts. De warmte hoeft dan niet over grote afstand via een duur warmtenet te worden versleept, maar kan gelijk worden gebruikt (let wel, een warmtenet is ca 10x zo duur als een gasnet). De elektriciteit kan vervolgens kan vervolgens ook direct worden gebruikt voor warmtepompen in andere woningen in de buurt. Het elektriciteitsnet hoeft hierdoor niet te worden verzwaard (bij nieuwbouw nu wel het geval). Met name van belanh omdat de extra kosten voor verzwaring in het algemeen hoger zijn dan de totale kosten per woning voor een gasnet (zodra bij grootschalige toepassing van all-electric ook MS-, TS- en HS-net moeten worden verzwaard nemen de extra kosten nog veel sterker toe). Dus zowel extra flexibiliteit als lagere kosten. Ook een warmtepomp kan goed bijdragen in de warmtevraag. Niet in de piek, die moet met gas omdat juist dan het rendement (cop) van de warmtepomp te laag is, maar wel voor de basis. Het rendement blijft dan hoog, terwijl hiermee tot 90% vd verwarmingsvraag kan worden gedekt en ook het geluid vd warmtepomp beperkt is, omdat deze dan in deellast draait. Dit bespaart veel geld, maar voorkomt ook veel mislukkingen met en hoge investeringen in all-electric projecten. Juist daar is kierdicht en luchtdicht bouwen van groot belang; en laat het daar in de praktijk nu vaak fout gaan. Met de hybride aanpak kan ook dit worden voorkomen.