Maandag maakte de voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen, bekend dat ze na de zomer met een voorstel komt voor het begrenzen van sociale media voor minderjarigen. Ze baseert zich op een rapport dat spreekt van social media+ , waaronder ook AI-gezelschap, games en videodiensten.
Sociale mediaverbod kan wel eens breder uitvallen dan alleen sociale media
De speciale commissie die Ursula von der Leyen adviseert over een EU-minimumleeftijd heeft het over social media+.
Dat Von der Leyen in september met een plan komt om een leeftijdsgrens voor sociale media in te voeren, was in de wandelgangen al bekend. Het rapport van de speciale commissie die ze had ingesteld om haar te adviseren, verscheen maandag.
Ook AI-gezelschap, games en videoplatforms
Misschien zit de verrassing van het advies wel vooral in het gebruik van social media+ door de speciale commissie, als term voor alle digitale diensten die beschikbaar zijn voor minderjarigen. Dat gaat dus niet alleen om Instagram of TikTok, maar ook om AI-vriendjes, games, WhatsApp en YouTube. Diensten die door de commissie niet bij naam worden genoemd, maar die wel een grote invloed hebben op het leven van – pakweg - een tienjarige.
Als we de kindertijd willen beschermen, moeten we beginnen waar het risico het grootste is.
Ursula von der Leyen
Von der Leyen zei daar bij de ontvangst van het rapport het volgende over: ‘Als we de kindertijd willen beschermen, moeten we beginnen waar het risico het grootste is. We moeten eerst bepalen welke type platforms schadelijk is voor onze kinderen. Er is bewijs dat dit vooral om sociale mediaplatforms gaat, maar ook om andere leveranciers met leeftijdsongeschikte of verslavende kenmerken.’
Recht op opgroeien in een veilige omgeving
De speciale commissie bestaat uit de Duitse kinder- en jeugdpsychiater Prof. Dr. Jörg M. Fegert en Dr. Maria Melchior, directeur van het Franse nationale instituut voor gezondheid en medisch onderzoek. Zij benadrukken in het rapport dat kinderrechten net zo goed gelden in de online wereld als in de offline wereld. ‘Kinderen hebben het recht om op te groeien in een veilige omgeving die hun ontwikkeling vooropstelt’. Bewijs te over dat sociale mediaplatforms (en in het verlengde daarvan sociale media+) daar niet aan voldoen.
Veiligheid-by-design
Ze schrijven dat de leveranciers van sociale media+ moeten demonstreren dat hun diensten safe by design zijn. Zo lang dat niet het geval is, moeten ze de toegang van kinderen onder de 13 in de EU beperken. Lidstaten kunnen dan zelf nog extra regels toevoegen voor adolescenten boven de 13 jaar.
Het rapport gaat uitgebreid in op de risico’s per leeftijdsgroep, met de conclusie dat kinderen onder de 13 extra kwetsbaar zijn. Een voorbeeld: ‘Recent aankomend onderzoek suggereert dat het krijgen van een eerste smartphone op 12-jarige leeftijd (in plaats van 13) mogelijk samenhangt met een groter risico op depressie en andere psychische problemen na één jaar.’
Hoge privacybescherming voor leeftijdsverificatie
Iedere methode voor leeftijdsverificatie moet de aan de hoogste privacy- en databeschermingsstandaarden voldoen en mag niet leiden tot het verwerken van identificatiemiddelen en biometrische data om de leeftijd te schatten. Technische standaarden zoals ‘Zero Knowledge Proof’ moeten geïmplementeerd worden, zodat het platform weet om welke leeftijd het gaat, zonder dat het platform en de aanbieder van de leeftijdsverificatie verder enige informatie over de gebruiker ontvangen.
Aanbevelingen voor de Europese Commissie
- Een geharmoniseerde EU-brede toegangsrestrictie tot sociale media en andere digitale diensten, waaronder AI-gezelschap, voor kinderen onder 13 is nodig.
- Introduceer effectieve leeftijdsverificatiesystemen met veiligheid-by-design om de leeftijd te controleren.
- Breid de regels over belangrijke veiligheidskenmerken in het ontwerp van sociale media en andere digitale diensten uit en harmoniseer ze. Beschermde standaardinstellingen moeten een integraal onderdeel zijn van sociale media+.
- Zorg dat de leveranciers moeten bewijzen dat hun producten en diensten veilig zijn voor kinderen en adolescenten.
- Zorg voor steviger handhaving.
- Neem snel regels aan die ervoor zorgen dat sociale media+ duidelijke verplichtingen hebben om online kindermisbruik tegen te gaan, te ontdekken en te blokkeren, ook in interpersoonlijke communicatie.
Die laatste bijzin is opvallend, omdat het de doorgang van chatcontrole impliceert. Vorige week gaf het Europarlement via een controversiële spoedprocedure goedkeuring aan de verlenging van Chat Control 1.0. , de vrijwillige regeling die online platforms toestaat om de privéberichten van gebruikers te scannen op kindermisbruik.
Plaats als eerste een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.