Advertentie
sociaal / Nieuws

Storytelling in het sociale domein: leren van verhalen

De gemeente Best heeft zeer goede ervaringen met het vertellen van verhalen om problemen op te lossen. Andere gemeenten volgen

07 maart 2013

Het vertellen van verhalen helpt om verandering in processen op gang te brengen. In de gemeente Best werd een patstelling  doorbroken met storytelling. ‘Het was een openbaring’, volgens wethouder Theo Reijnders. Loon op Zand en andere gemeenten gaan er nu ook mee beginnen.

Pedagogische civil society
Vanuit de beleidskamers op het gemeentehuis in Best werd gewerkt aan het ontwikkelen van een visie op de ‘pedagogische civil society’ waarbij ervan uit wordt gegaan dat het grootbrengen van een kind een gemeenschappelijke activiteit is van burgers en professionals. ‘De beleidsmedewerkers hadden de visie gemaakt, maar de beroepskrachten wilden er niet echt in mee’, aldus Anne Czyzewski van K2 Next Generation. Het vertellen van verhalen bleek uitkomst te bieden.

 
Problemen

Bij storytelling vertellen beroepskrachten over hun werk en de problemen die ze daarbij tegenkomen. Zo kan een peuterjuf kennis willen overdragen als een kind naar de basisschool gaat, maar kan de juf ‘met een schone lei’ willen beginnen. Of zo kan het dorp vol vlaggen hangen als het Centrum voor Jeugd en Gezin wordt geopend, terwijl de beroepskracht zich afvraagt wat er nou eigenlijk veranderd is.

Lijn in verhalen
Door te praten worden grote en kleine verhalen ‘gevangen’. In Best kwamen zo 60 verhaaltjes naar voren die daarna geanalyseerd werden. Czyzewski: ‘Dan blijkt dat mensen vaak tegen hetzelfde aanlopen, dat er een lijn te ontdekken is in al die verschillende verhalen. Bovendien blijkt vaak dat er ook al heel veel goed gaat.’


Het verhaal van Presley
Uit de verschillende verhalen is in Best één groter verhaal gedistilleerd, het verhaal van Presley. Een verzonnen verhaal, maar wel met elementen die in de verhalen naar voren kwamen. Het verhaal laat haarfijn zien hoe zaken goed kunnen gaan en waar ze mislopen. Bovendien is het gebaseerd op de situatie in Best en dus zijn de elementen herkenbaar. ‘Het is maar een verhaal’, vertelt Czyzewski, ‘maar mensen begrijpen het dus begrijpen ze waar het probleem ligt.’

Speech

‘Het verhaal van Presley’ zoemt sindsdien rond. Op het gemeentehuis, in het sociale domein en ook daarbuiten. Beroepskrachten vertellen het elkaar, wethouders vertellen het wethouders en inmiddels wordt het ook (soms in delen) verteld door een corporatie aan haar huurders en door de burgemeester tijdens een speech.

Fascinerend
Wethouder Reijnders van Sociale Zaken liep op voorhand niet over van enthousiasme. ‘Ik had een zeer relativerende houding’, zegt hij. Maar de ambtenaren waren enthousiast en ik dacht ‘ach, ik ga wel kijken wat er gebeurt.’ De eerste sessie vond hij inspirerend, maar toen hij bij de afsluiting van de tweede sessie binnenkwam, gebeurde er iets ‘dat had ik nog maar zelden meegemaakt’. Alle neuzen van de ruim 20 professionals stonden dezelfde kant op. ‘Ze geloofden er allemaal in, heel fascinerend wat daar gebeurd was’, zegt hij enthousiast.

Grenzen verleggen
Hij vertelt ook regelmatig het verhaal van Presley om duidelijk te maken hoe zaken in elkaar steken. Bovendien bedient hij zich vaker van de techniek om via een verhaal de aandacht van een publiek vast te houden. ‘Je moet de guts hebben om het te gaan doen, je grenzen durven verleggen, maar dan is het een openbaring.’

Loon op Zand
De patstelling in de visie waar het in Best allemaal mee begon, is inmiddels doorbroken en dankzij de verhalen is de samenwerking tussen de beroepskrachten sterk verbeterd, klinkt vanuit het gemeentehuis. En het idee van Storytelling blijft niet binnen de gemeentegrenzen. In Loon op Zand begint binnenkort een project en ook Eindhoven en Den Haag hebben interesse.

Reacties: 6

U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.

Jeroen Louis / Strategisch adviseur Schieland en de Krimpenerwaard
Ik ben vóór "storytelling", maar laten we er alstublieft wel een Nederlandse naam voor bedenken.
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Hans Platenkamp / verhalenverteller
Het vertellen van verhalen brengt sowieso processen op gang. Volgens mij is dit een mooi verhaal over hoe mensen hun verhalen leven. Daar aandacht voor hebben betekent m.i. mensen erkennen middels hun verhaal erkennen, verkennen en zo tot een gezamenlijk verhaal komen
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Astrid Schutte / Verhalenadviseur en trainer StoryVentures
Mooi voorbeeld van hoe echte verhalen verrbinding kunnen leggen. Dit kan op elke plek in mijn ervaring: van gemeenten en vrouwenverenigingen tot banken en ict-bedrijven. Verhalen werken!
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Suzanne Tesselaar / Verander consultant en onderzoeker
Dit voorbeeld is hoe in wijken (maar ook in organisaties) organizational storytelling toegepast wordt als interactieve interventie. Het (gesproken en dus levende) verhaal van Presley een geco-creerde realiteit is, waarmee verschillende professionals en de politiek aanhaken en zich de uitgangspunten eigen maken. De kracht in deze vorm van storytelling (sorry Jeroen, ik kan er geen andere term voor vinden) zit in de verbinding, mobilisatie en de verspreiding van de realiteit die in de geleefde verhalen tot uiting komt. Het opschrijven ervan maakt het een foto, een momentopname; terwijl de verhalen zich ontwikkelen en doorwerken: zo vormen de zelf verhalen de verandering in Best en glamt het nog lang door o.a. op het Stadhuis (zoals de projectleider later vertelde). Die olievlek is de onzichtbare kracht van wat we daar gedaan hebben!
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
J. Verleg / Communicatiecoach - schrijfcoach bij Insperion Creatieve Concepten
Dit proces heb ik als begeleidend schrijfcoach gedaan bij TNO en de OU om met verschillende directeuren publieksdiensten tot verhalen te komen. Er komen verrassende inzichten naar boven zodra mensen gaan schrijven.

Het gekozen perspectief in de verhalen is erg belangrijk.

Het is een bijzonder proces om mensen aan te leren in verhalende vorm naar hun organisatie te kijken en ze leren verwoorden wat ze ontdekken.

Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Erik Mathlener / Storymanager
Wow, wat hebben ze er in Best een mooi verhaal van gemaakt. Zo herkenbaar voor mij. Enerzijds als ouder die wil dat zijn kinderen goed opgroeien. Anderzijds als verhalenmaker en verteller, die opnieuw ziet hoe mooi verhalen werken.

Laatst maakte ik dat ook weer mee bij een team dat op zoek was naar wat ze bindt. Wat is ons verhaal?, zeiden ze. Dat hebben we gevonden. Ze raakten dolenthousiast over de gemene deler die ze plotseling hadden gevonden. Schitterend werk!
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Advertentie