Friesland kan verder met de verhoging van het grondwaterpeil om veenweiden natter te maken. Die verhoging is belangrijk voor het behoud van veengronden en om bodemdaling in de provincie tegen te gaan. Ook vermindert die de uitstoot van het broeikasgas CO2. Een speciale, structurele regeling die de provincie had bedacht, is goedgekeurd door de Europese Commissie, zo meldt de provincie.
Brussel akkoord met Friese aanpak van veenweiden
Het gaat om de Compensatie Systematiek Veenweide (CSV), gericht op boeren die gecompenseerd moeten worden vanwege een hoger grondwaterpeil.
De regeling houdt in dat boeren worden gecompenseerd als zij schade lijden door de hogere waterstanden. Zo zou hun grond door de vernatting in waarde kunnen dalen of minder opbrengsten kunnen opleveren. Ook kan de nattere grond minder begaanbaar worden voor vee en zware landbouwmachines.
Aldeboarn
Onderdeel van de regeling is dat boeren en grondeigenaren zelf 2 procent van de schade dragen. Voor dit relatief lage percentage was toestemming van Brussel nodig in verband met de Europese beperking op staatssteun aan bedrijven. Al in 2024 had de provincie de regeling ter goedkeuring ingediend.
Voordeel van deze nieuwe rekensystematiek, die de naam Compensatie Systematiek Veenweide (CSV) draagt, is dat de gevolgen van de peilverhoging vooraf inzichtelijk worden en ondernemers zelf voor compensatie kunnen kiezen in geld of met grond. Sinds 2023 worden ‘pilots’ gehouden, zoals in het gebied Aldeboarn-De Deelen Zuid. Daar wordt de regeling waarschijnlijk als eerste blijvend toegepast.
Ongerust
Gerben de Boer van Wetterskip Fryslân blijft echter ongerust: ‘De goedkeuring van de CSV neemt niet al onze zorgen weg’, laat de bestuurder weten. ‘Omdat er de laatste tijd regelmatig wat veranderd is aan het financiële perspectief voor de veenweiden, hebben we minder kunnen doen dan we wilden. Ook in het nieuwe stikstofplan uit Den Haag staan onze gebiedsprocessen weer aan de zijlijn. Dat schiet niet op.’ De provincie Fryslân wil namelijk dat het rijk betaalt voor de nadeelcompensatie aan boeren die last zullen krijgen van het hogere grondwaterpeil.
Andere provincies
Ook andere provincies hebben volgens Friesland interesse in de methode, zoals Utrecht, Noord-Holland, Overijssel en Noord-Brabant. De regeling zou ook geschikt zijn voor veengebieden elders in Europa. Voor de zogeheten Compensatie Systematiek Veenweide werkten de provincie en het Wetterskip Fryslân samen met gemeenten, natuurorganisaties en de agrarische sector.
Plaats als eerste een reactie
U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.