Advertentie
financiën / Nieuws

De Jager wil investeringen gemeenten kunnen stopzetten

Het Rijk wil gemeenten beboeten die een te groot EMU-tekort of een te klein EMU-overschot hebben. Minister De Jager (Financien) overweegt gemeenten zelfs te korten, als Europa Nederland ongemoeid laat.

20 januari 2012

Het Rijk wil gemeenten beboeten die een te groot EMU-tekort of een te klein EMU-overschot hebben. Minister De Jager (Financien) overweegt gemeenten zelfs te korten, als Europa Nederland ongemoeid laat.

Omdat ook gemeenten, provincies en waterschappen meetellen voor het begrotingstekort van de collectieve sector, moeten ze zich net als het Rijk gaan houden aan de doelstelling van het aangescherpte Stabiliteits- en Groeipact. Het kabinet wil afspraken daarover vastleggen in de Wet houdbare overheidsfinanciën. De bedoeling is dat die wet in 2013 ingaat. De gevolgen van het conceptvoorstel voor gemeenten zijn enorm, mogelijk zelfs het stopzetten van investeringen.

De bedoeling van het kabinet is dat de huidige, in 2004 gemaakte afspraken over het toegestane EMU-tekort niet alleen wettelijk worden vastgelegd, maar ook strenger worden. Destijds spraken Rijk en Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) af dat de decentrale overheden niet een te groot EMU-tekort mogen hebben. Als maximum werd 0,5 procent van het bruto binnenlands product - 600 miljard euro - gesteld.

Het gemeentelijke aandeel daarbinnen was gemaximeerd op 0,38 procent, circa 2,4 miljard euro. Een boete kon alleen worden opgelegd als ook Nederland zelf een boete van de Europese Unie aan de broek had gekregen voor een te hoog EMUtekort. Geen enkel land heeft vanuit Brussel overigens ooit zo’n geldstraf ontvangen.

Meeliften

Het Rijk wil vanaf volgend jaar de mogelijkheid hebben de decentrale overheden een boete op te leggen voor een te hoog EMU-tekort, ook als het Rijk zelf geen boete heeft gekregen - zelfs als de totale Nederlandse overheid onder de normen van 3 procent tekort en 60 procent schuld zit. Die korting bedraagt maximaal het bedrag van de geconstateerde overschrijding. Als reden geeft minister De Jager op ‘dat het Rijk verantwoordelijk wordt gehouden voor het op orde houden van de overheidsfinanciën en het voldoen aan de Europese afspraken over de overheidsfinanciën.’

Het sanctie-instrument biedt het de minister de mogelijkheid decentrale overheden vroegtijdig - voordat de Europese normen worden overschreden - de goede kant op te laten bewegen. ‘Zo wordt voorkomen dat de decentrale overheden ten onrechte kunnen meeliften op de goede resultaten die behaald worden door het Rijk, en vice versa’, aldus de CDA-bewindsman in het wetsvoorstel.

Het Stabiliteits- en Groeipact is als gevolg van de financieel-economische crisis aangescherpt. Gesteld is dat de Europese landen het maximaal toegestane structurele EMU-tekort stapsgewijs moeten terugbrengen; er geldt een jaarlijkse verbeterplicht voor het EMU-saldo en de EMU-schuld moet in 20 jaar worden teruggebracht naar 60 procent. De ministers van Financiën hebben eveneens afgesproken dat de nationale regeringen met de decentrale overheden afspraken maken om de normen van het Stabiliteits- en Groeipact te respecteren. Nederland wil die vastleggen in de ‘Wet houdbare overheidsfinanciën. De bedoeling is dat die wet in 2013 ingaat.

Inspanning

In die nieuwe wet komt onder andere te staan dat de decentrale overheden zijn gehouden ‘tot het treffen van adequate maatregelen’ en een ‘gelijkwaardige inspanning’ te moeten leveren als geldt voor het Rijk. De minister van Financiën wil aan het begin van elke kabinetsperiode - na overleg met de VNG - gaan vaststellen wat voor de decentrale overheden een ‘gelijkwaardige inspanning’ is. Als startpunt wordt de huidige tekortnorm van 0,5 procent van het bruto binnenlands product genomen.

Een groter toegestaan EMU-tekort van de gemeenten zou volgens de minister mogelijk moeten zijn. Tegelijkertijd stelt hij dat de huidige tekortnorm van 0,5 procent voor de decentrale overheden geen verbeternorm is ‘en daarom niet afdoende om aan de Europese begrotingsafspraak te voldoen en om daarmee sancties vanuit Europa te voorkomen.’ Dat maakt het onvermijdelijk dat gemeenten over enkele jaren niet of nauwelijks nog een EMU-tekort mogen hebben.

Gevolg van de nieuwe wet is onder andere dat de gemeenten hun reserves niet meer kunnen inzetten zonder een EMU-tekort te veroorzaken. In haar gevraagd advies wijst de gemeentelijke koepelorganisatie De Jager op deze negatieve effecten van de wet.

‘Als je niet oppast, is het gevolg dat gemeenten hun investeringen moeten stopzetten terwijl ze geld genoeg hebben. Ik kan me niet voorstellen dat de minister beoogt dat het inzetten van gespaard geld - reserves - gaat bijdragen aan het EMU-tekort’, aldus VNG-directievoorzitter Ralph Pans. Gemeenten werken anders dan het Rijk met een baten- en lastenstelsel. Eind januari is er bestuurlijk overleg tussen Rijk en de VNG over het conceptwetsvoorstel.  

Reacties: 9

U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.

Arnold / gemeentemabtenaar
Typisch een voorbeeld van waar ongewenste en onpraktische Europese bemoeizucht toe kan leiden.
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Nico / zzp
Waar gaat dit over? Nederlandse gemeenten mogen in principe geen tekort hebben (gemeentewet) of moeten dan in ieder geval aantonen dat ze op langere termijn een sluitende begroting hebben. Anders volgt extra toezicht (provincie) of artikel 12. Dit in tegenstelling tot het rijk wat al jaren een begrotingstekort heeft.

Kortom: wie heeft er een tekort en wie willen we nu bestraffen, de artikel 12 gemeenten? Die zijn al failliet en onder toezicht van het Rijk.
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
PVe / sr. adviseur
Helemaal eens met @Willemsen. Gewoon uittreden uit de EU, lid blijven is niet in het belang van Nedeland en tast de autonomie steeds verder aan. Gewoon in Benelux verder gaan. Als de regering voornemens is om, ook als "Brussel" stil blijft zitten, gemeenten aan te pakken als zij zich in de ogen van "Den Haag" niet aan de EMU richtlijnen houden, dan heeft het Rijk weer een nieuwe inkomensbron ontdekt. Eerst de gemeenten geld geven via het Gemeentefonds, en vervolgens de gemeenten weer gaan plunderen, net als inderdaad de kas van het ABP bij de verzelfstandiging. Hef gewoon alle lagere overheden op en maak er een loket van Den Haag van.
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
D.J. Koppen / voormalig Dga van hydraulica-bedrijven
@Nico op Maandag, 23 Jnuari 2012; 08:18



Inderdaad, waar bemoeit Kees Jan zich mee. De gemeenten zitten al ingesnoerd in een harnas waarin nog nauwelijks kan worden bewogen. Nog enger wordt de dreiging van Kees Jan als je bedenkt dat het Rijk allerlei taken afschuift naar de gemeenten, doch vergeet de financiële middelen mee te geven. De inhouding van die middelen doet het voorkomen alsof het Rijk conform de EMU-regels bezuinigt. Schijnheiligheid ten top en wederom een bewijs voor de onbetrouwbaarheid van de Rijksoverheid.

Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Paul / projectleider
Is het niet kabinetsbeleid om alleen nog Europese, minimumnormen te hanteren?



Geldt deze lijn ook niet voor MinFin?



Overigens het overhevelen van allerlei taken anar decentrale overheden is natuurlijk de basis van het hele probleem. Je krijgt hierdoor een heel ander EMU rekensommetje
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Insider / ...
Allemaal redenen om (we kunnen er niet meer uit) z.s.m. naar een Verenigde Staten van Europa over te gaan. Dan gelden alle regeltjes voor iedereen en raken we de Haagse bemoeizucht kwijt! Die hebben dan immers niets meer te vertellen.
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Maurice Wierikx
Een onzinnig voornemen!! Hiermee worden gemeenten gedwongen in een onwerkbare situatie van enerzijds het kosten-batenstelsel (dat verplicht is voorgeschreven voor de gemeenten en waar overigens niets mis mee is) en anderzijds het kasstelsel dat het Rijk hanteert. Dat laatste stelsel staat haaks op het eerste stelsel en beperkt te bewegingsruimte van de gemeenten zodanig dat een normaal functioneren van gemeenten uitgesloten is. Als de gemeenten enerzijds een stelsel wordt opgelegd, dan moet je die gemeenten vervolgens niet de maat gaan nemen en zelfs beboeten volgens een andere maatstaf.
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Inez
Waarom geven jullie de EU hier de schuld van? Het is puur de keuze van De Jager om deze norm op deze manier stenger te maken.

Weer typisch een geval waarin landelijke politiek de regels bedenkt en dan Brussel de schuld geeft.
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Jan
Het gevolg van het niet meer mogen inzetten van reserves of het niet meer mogen lenen om investeringen te dekken, zal zijn dat de OZB-belasting omhoog moet. Deze regering pakt de burgers aan alle kanten. Hoog tijd voor nieuwe verkiezingen.
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Advertentie