of 61869 LinkedIn

Financiële posities

Jaarlijks doet het ministerie van Binnenlandse Zaken verslag van het uitgeoefende toezicht op de provinciale en gemeentelijke financiën. Dat toezicht is primair gebaseerd op de beoordeling van de begrotingen, die reëel en structureel in evenwicht dienen te zijn. Bij alle provincies is dat dit jaar het geval. Bij de gemeenten echter niet: meer en meer komen er knijp te zitten.
© Shutterstock

Jaarlijks doet het ministerie van Binnenlandse Zaken verslag van het uitgeoefende toezicht op de provinciale en gemeentelijke financiën. Dat toezicht is primair gebaseerd op de beoordeling van de begrotingen, die reëel en structureel in evenwicht dienen te zijn. Bij alle provincies is dat dit jaar het geval. Bij de gemeenten echter niet: meer en meer komen er knijp te zitten.

Nieuws in beeld

Veel en weinig schulden
Uit het overzicht van de financiële ken getallen blijkt dat de provincies Utrecht, Zuid-Holland en Zeeland er ten opzichte van de andere provincies relatief het minst goed voorstaan. Deze drie provincies hebben relatief gezien hogere schulden en daardoor ook een lagere solvabiliteit dan de andere provincies. Het meest solvabel zijn Gelderland en Overijssel, provincies die veel eigen vermogen hebben na de verkoop van energiebedrijven waarvan ze grootaandeelhouder waren.

Zeeland kleurt rood
De financiële positie van de meeste Zeeuwse gemeenten is in rap tempo dramatisch aan het verslechteren vanwege de tekorten in het sociaal domein. Reden waarom de Vereniging van Zeeuwse Gemeenten vorig jaar namens de Zeeuwse gemeenten een ‘brandbrief tekorten sociaal domein Zeeuwse gemeenten’ aan de Tweede Kamer stuurde, waarin wordt gepleit voor een extra structureel budget van 45 miljoen euro voor de Zeeuwse gemeenten gezamenlijk. Vier van de dertien Zeeuwse gemeenten zijn onder preventief begrotingstoezicht geplaatst als gevolg van tekorten in het sociaal domein – het hoogste aantal van alle provincies. Het gaat om Vlissingen, Middelburg, Borsele en Schouwen-Duiveland.

Hoge en lage belastingdruk
De belastingdruk in de provincies Drenthe, Friesland, Gelderland, Groningen, Zeeland en Zuid-Holland ligt boven het landelijke gemiddelde. Deze provincies hebben naar verhouding hoge opcenten op de motorrijtuigenbelasting. De onbenutte belastingcapaciteit is hierdoor lager dan die van de andere provincies. De provincies Utrecht en vooral Noord-Holland hebben relatief de meeste ruimte om hun opcenten op de motorrijtuigenbelasting te verhogen.

Van drie naar acht
Op dit moment staan acht gemeenten onder verscherpt (preventief) toezicht van de provincie vanwege hun financiële positie. Buiten de vier Zeeuwse gemeenten Borsele, Schouwen-Duiveland, Middelburg en Vlissingen zijn dat Haaksbergen, Assen, Zwijndrecht en Vlaardingen. In 2019 waren dat er slechts drie van de in totaal 355 gemeenten. De provinciale toezichthouders constateren dat gemeenten als gevolg van de tekorten ‘flink interen op de kwaliteit van maatschappelijke dienstverlening’. De afgelopen 20 jaar overziend, was 2005 financieel het moeilijkste jaar. Liefst 30 gemeenten stonden toen onder verscherpt toezicht omdat ze hun begroting niet sluitend konden krijgen. Kanttekening: toen waren er ook veel meer gemeenten: 467.
De gemeenten zijn aangegeven via een rode stip.

 


Bekijk hier de pagina's uit Binnelands Bestuur 15-2020


 

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.