of 59318 LinkedIn

Belastingdienst schiet tekort in aanpak ondermijning

De Belastingdienst kan nu niet altijd de gevraagde bijdrage leveren in de aanpak van ondermijning. Verschillende burgemeesters stelden het al vast, maar de minister van Justitie en Veiligheid Ferdinand Grapperhaus geeft het nu ook toe in de beantwoording van vragen van de SP.

De Belastingdienst kan op dit moment niet altijd de gevraagde bijdrage leveren in de aanpak van ondermijning. Verschillende burgemeesters stelden het onlangs al vast, maar de minister van Justitie en Veiligheid Ferdinand Grapperhaus geeft het nu ook toe in zijn antwoorden op vragen van de SP.

Oproep burgemeesters
Eind april noemden een aantal burgemeesters in een opinieartikel in NRC de samenwerking met de fiscus in het afnemen van crimineel verdiend geld via hennepzolders en drugslaboratoria succesvol, maar uitten zij hun zorgen over de terugval in capaciteit door stevige bezuinigingen de laatste jaren. Fiscale handhaving komt daarmee ook onder druk te staan en daardoor boet de Belastingdienst zichtbaar aan kracht in als partner bij de ondermijning van criminaliteit. Het kabinet stelde via het ondermijningsfonds 100 miljoen beschikbaar voor de versterking van de aanpak van ondermijning, maar omdat de Belastingdienst als cruciale partner onvoldoende menskracht kan leveren wordt de aanpak behoorlijk in de wielen gereden. De oproep aan het kabinet was om 10 miljoen te investeren in extra regionale teams, zo’n 100 extra formatieplaatsen, voor fiscale handhaving. Daarmee zou ook weer extra crimineel geld kunnen worden afgepakt: een slimme noodzakelijke investering.

Bestedingsvoorstel niet gehonoreerd
Op de vraag van de SP wat de minister gaat doen aan de zorgen van de burgemeesters over de bijdrage van de Belastingdienst aan de versterking van de aanpak van ondermijning antwoordt hij dat hij een bestedingsvoorstel van de Belastingdienst voor de toedeling van extra gelden uit onder meer het Ondermijningsfonds niet heeft gehonoreerd. ‘De Belastingdienst kan op dit moment niet altijd de gevraagde bijdrage leveren.’ Grapperhaus nam dit besluit op advies van het Strategisch Beraad Ondermijning (SBO), dat onder onafhankelijk voorzitterschap staat van Peter Noordanus, voormalig burgemeester van Tilburg. Dat besluit noemt Leijten in een reactie op de antwoorden ‘zorgelijk’. ‘Hij schrijft ‘we hebben dat bestedingsvoorstel niet gehonoreerd’, maar dan wordt het een beetje een kip-en-ei-verhaal: niet investeren en dus geen capaciteit of andersom. Dat is gek. Ik ben benieuwd naar die aanvraag en het advies.’

Landelijke prioriteiten
Voor de integrale aanpak van ondermijnende criminaliteit stelt de Belastingdienst een substantieel deel van de capaciteit ter beschikking, schrijft Grapperhaus, zowel in de samenwerkingsverbanden van het LIEC en RIEC, als binnen de aanpak van de Landelijke Stuurgroep Interventieteams. Grapperhaus begrijpt dat burgemeesters vanuit hun rol en verantwoordelijkheid een hogere inzet wenselijk achten. ‘De Belastingdienst is echter een landelijke organisatie met landelijke prioriteiten en maakt op landelijk en regionaal niveau een afweging ten aanzien van de eigen inzet op basis van onder andere het fiscale belang, het maatschappelijke belang en de beschikbare capaciteit.’ Beetje dubbel, vindt Leijten. ‘Hij is het eens met de burgemeesters, maar tegelijk maakt de Belastingdienst als landelijke organisatie eigen afwegingen. Dat is juist de noodkreet. Ik heb niet echt inzicht in wat hij met die noodkreet gaat doen.’

Goede afstemming 'cruciaal'
Binnen de beschikbare capaciteit deelt Grapperhaus de mening van de burgemeesters dat een effectieve aanpak van crimineel geld gewenst is en het van groot belang is om in de samenwerking met gemeenten en het OM te komen tot ‘een optimale capaciteitsinzet van het bestuursrechtelijke, strafrechtelijke en fiscale instrumentarium’. Ook vindt hij dat een goede afstemming tussen politie, gemeenten en OM cruciaal is voor een effectieve en efficiënte aanpak van ondermijnende criminaliteit.

Terugverdienen investering niet het doel
Maar het doel van het afpakken van crimineel vermogen is volgens Grapperhaus dan ook niet het terugverdienen van de investering. ‘Het is onduidelijk in hoeverre een extra investering zal leiden tot extra inkomsten. Afpakken van crimineel vermogen is zeer complex en arbeidsintensief. Het kan soms jaren duren voordat uiteindelijk succesvol kan worden ingevorderd door OM of de Belastingdienst.’ Leijten leest hieruit dat Grapperhaus afwijst dat investeringen zich terugverdienen. ‘Natuurlijk gaat het eerst om rechtvaardigheid, maar door samen op te trekken kun je wel dat geld claimen. Je moet ze goed plukken. Zij zijn ook ondermijnend via het geld dat ze verdienen.’

Substantieel deel capaciteit tegen ondermijning
De Belastingdienst stelt voor de integrale aanpak van ondermijnende criminaliteit een substantieel deel van de capaciteit ter beschikking, aldus Grapperhaus. 'De landelijke bandbreedte voor de aanpak van fiscale fraude en de aanpak van ondermijnende criminaliteit en arbeid gerelateerde fraude (LSI) bedraagt 5 tot 8 procent van de totale capaciteit van de directie Midden- en Kleinbedrijf', aldus de minister.

Structureel 29 miljoen beschikbaar
Niettemin kan hij het bestedingsvoorstel voor extra ondermijningsgelden dus niet honoreren. Wel is vanuit het structurele budget voor ondermijning aan de Belastingdienst een bedrag van 1 miljoen euro voor 2019 en 8,5 ton voor 2020 en de jaren erna toegekend voor data-analyse om bij te dragen aan het maken van ondermijningsbeelden. Ook intensiveert het kabinet bij de Belastingdienst de aanpak van fraude, witwassen en ondermijning. Hiervoor wordt een bedrag van 1 miljoen euro in 2019 oplopend tot structureel 29 miljoen beschikbaar gesteld. Leijten: ‘We weten niet hoe die middelen tot stand komen en of het voldoende is. Als het OM en gemeenten de Belastingdienst nodig hebben, moet de overheid dat faciliteren. Maak op landelijk en regionaal niveau een afweging en maak integraal ldie 29 miljoen vrij. Daarmee erken je het probleem.’

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Vacatures

De nieuwste whitepapers

Van onze partners