Advertentie
financiën / Nieuws

Accountants bespeuren eindelijk realisme bij gemeenten

De grondprijzen moeten naar beneden, vinden de accountants. Gemeenten houden de prijzen nog te hoog, maar er ontstaat wel meer realisme.

16 juni 2013

Details over de hoogte van de verliezen die gemeenten momenteel lijden, geven de gemeentelijke accountants niet. Maar de algehele verwachting is dat de strop nog een paar miljard euro groter wordt.

Sombere gezichten

Op zijn vroegst in september verwacht Deloitte met een analyse van de gemeentelijke jaarrekeningen te komen. De sombere gezichten aan tafel in het nieuwe Deloitte-kantoor in Utrecht doen het ergste vermoeden. Wie de kranten bijhoudt, weet dat vrijwel elke gemeente over 2012 miljoenen heeft moet afboeken. Nijmegen: 70 miljoen euro; Dordrecht: 32 miljoen euro; Hilversum: 9 miljoen euro. Daarbij geldt in de regel: hoe meer grondposities, des te groter de verliezen. Landelijk zou het volgens de eerste grove schattingen van deskundigen weleens om een extra verdamping van twee miljard euro kunnen gaan. Dat wil zeggen bovenop de 3,2 miljard euro die al eerder was becijferd door de vastgoedtak van Deloitte.
 

Gemeenten nemen hun verliezen
Volgens de Deloitte-accountants Patrick Jussen en Rein Aart van Vugt is duidelijk dat de meeste gemeenten intussen steeds meer realisme aan de dag leggen en hun verliezen nemen. ‘In 2009 dacht men in veel gemeenten dat het, na een korte dip, allemaal wel goed zou komen. Samen met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten hebben wij toen een eerste rapport opgesteld hoe erg het was. De conclusie: een verlies van ruim drie miljard euro’, zegt Jussen. Ondanks die niet mis te verstane voorspelling in dat rapport, besloten veel gemeenten aanvankelijk de kat uit de boom kijken. De geprognosticeerde verkoop van bouwkavels werd in veel gevallen twee à drie jaar vooruitgeschoven. Duidelijk is intussen dat dat niet volstaat. ‘In de jaarrekeningen over 2012 zien we dat de verliezen op de grondexploitatie wel zijn genomen. De prognoses zijn tien tot vijftien jaar vooruitgeschoven’, zegt Van Vugt. ‘In die zin is in de jaarrekeningen 2012 volop realisme aanwezig.’
 

Grondprijs moet naar beneden
Twee zogeheten p’s – van planning en programmering – zijn volgens vastgoedspecialist Frank ten Have van Deloitte intussen aangepast. Het is wachten totdat dat ook gebeurt met de derde en laatste ‘p’: de prijs. ‘Ik zie nergens nog bordjes met daarop: kavels, nu 10 procent in prijs verlaagd! Maar het kan niet anders dan dat alles wat er tot nu toe is gebeurd, de beprijzing beïnvloedt. Vroeg of laat zullen gemeenten met de grondprijs naar beneden moeten. En ja, verlaging van de kavelprijs zal tot meer verliezen leiden’, aldus Ten Have.


Vastgoedspecialisten
De accountants van Deloitte en Ernst & Young laten zich bij het controleren van de gemeentelijke jaarrekeningen steeds vaker vergezellen door vastgoedspecialisten. Reden: de veelal complexe materie, de enorme verliezen op de grondexploitatie en de waardedalingen van het (maatschappelijk) vastgoed. ‘Klanten vragen er ook om’, zegt Rob Ellermeijer van Ernst & Young. Van Vugt: ‘Voor 2008 ging het bij de jaarrekeningen om winstprognoses en het realiteitsgehalte daarvan. Na de bankencrisis en de daaropvolgende economische recessie is onze aandacht verschoven naar het in beeld brengen van de risico’s, het opstellen van risicopro?elen en ervoor te zorgen dat voorzieningen voor verwachte verliezen worden getroffen.’
 

Belangrijk samenspel
De maatschappelijke verwachting van wat een accountant geacht wordt te doen, is sinds het uitbreken van de crisis op een hoger niveau gekomen. Gemeenteraden dichten als opdrachtgever eveneens een andere rol aan de accountant toe. Van hem wordt verwacht dat hij de risico’s vroegtijdig signaleert en bespreekbaar maakt. Jussen: ‘Accountants waren altijd retrospectief. Nu kijken ze veel meer in de toekomst, ze denken in risico’s.’ Zo worden schulden, hoogte en looptijd van leningen en gecheckt. Want stel dat de rente verdubbelt, wat betekent dat dan voor je gemeente? ‘Als accountant moet je in vroeg stadium de gemeente op sleeptouw nemen door informatieavonden te houden. Zodat ze snappen wat er aan de hand is, dat er geen ruimte is voor nieuw beleid’, aldus Jussen. Van Vugt spreekt van een ‘belangrijk samenspel’, waarin het gaat over afdekken van verliezen, volledige transparantie en opstellen risicoprofelen. ‘Dat leidt vaak tot veel discussies’, zegt Van Vugt. ‘Als je nu echter geen discussie hebt, over grondexploitaties tussen gemeente en accountant, dan klopt er iets niet. Het is op z’n minst opmerkelijk als de discussie er niet is.’ Hans Bekkers

Reacties: 4

U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.

Hans van Wegen / BPA / Fractievoorzitter Burger Partij Amersfoort (BPA)
in de recente Commissie Begroting &Verantwoording (B&V) waren de twee top-ambtenaren van de Provincie Utrecht erg duidelijk! - - Voor half september 2013 moet de raad van Amersfoort een beslissing nemen m.b.t. de Begroting 2014. Welke (politieke) beslissing (stoppen met Zwembad, met Groen, verdubbeling OZB, Rioolheffing en/ of Afvalstoffenheffingen, of Reclame, Toeristenbelasting, of wat dan ook) dat mag U allemaal zelf weten. - Maar er moet WEL op zeer korte termijn keuze's worden gemaakt. ---- Helaas was daar geen PERS bij, en slechts een handjevol raadsleden. --- De 033 Burgers weet nog steeds niet wat ze te wachten staat.
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Loes Dielissen / Fractievoorzitter Tilburgse Volkspartij(TVP)
Ik lees in dit soort berichtgeving nooit iets over de gemeente Tilburg. Die staat vwb afboeken op de grondposities in de top 3 van Nederland. Totale afboeking 173 miljoen euro. Dit wordt gedekt vanuit de reserve Grondexploitatie en bezuinigingen 2011. Het restant van bijna 80 miljoen is weggeboekt op de jaarrekening 2012. En dan zijn we er nog niet! Het weerstandsvermogen van het Grondbedrijf is op dit moment 0, dus er moet een nieuwe Reserve worden ingesteld voor de begroting 2014
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Hans van Wegen / BPA / Fractievoorzitter Burger Partij Amersfoort (BPA)
Aardig dit Tilburgs voorbeeld mevr. Loes. Wij hebben inmiddels begrepen dat het bij Vathorst - in Amersfoort heet dat OBV - gaat om een Kredietgarantie van 175 miljoen plus voor de aangekochte gronden een bedrag van 94 miljoen. Dat maakt samen ruim 269 miljoen. Wat daar van moet worden afgeboekt is niet zeker, maar informeel heeft men het over tussen de 50 en de 85 miljoen. Ons college en onze VVD wethouder H. Buijtelaar zwijgen echter in alle talen, want de nieuwe gemeenteraadsverkiezingen 2014 komen eraan.
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Niek / jurist
Laten we het ook eens van de zonnig kant zien. De gemeenten hebben veel geld aan de boeren betaald voor grasland waar stadsuitbreiding was voorzien. Helaas pindakaas. Maar het geld is natuurlijk niet weg want het zit in de portemonnee van de boeren die het toch al zo slecht hebben. Komt dus vanzelf in onze economie terecht.Mooi toch?
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Advertentie