Advertentie
digitaal / Nieuws

'Digitale leegloop' dreigt in Tweede Kamer

Veel Kamerleden met ict-kennis keren niet terug na de verkiezingen. Hoe erg is dat?

13 november 2023
Renske Leijten, IT-politicus van 2022, met haar prijs
Ook Renske Leijten, IT-politicus van 2022, verlaat de Kamer

Ook dit jaar vertrekken er weer diverse Kamerleden die veel hebben betekend voor IT-onderwerpen en over veel dossierkennis beschikken. Hoe groot zijn de gevolgen van een nieuwe ‘digitale kaalslag’ in Den Haag?

Beleidsmedewerker Toerisme en Recreatie

JS Consultancy
Beleidsmedewerker Toerisme en Recreatie

Realisatiemanager Watersysteem

JS Consultancy in opdracht van Waterschap Vallei en Veluwe
Realisatiemanager Watersysteem

Luide roep om ict-kennis

De roep om kennis over gebied van ict in de Tweede Kamer was nooit eerder zo groot als nu. Zowel vanuit de overheid zelf als vanuit de maatschappij wordt het belang ervan benadrukt. Een oproep van Adviescollege ICT (AcICT) en het manifest ‘Herprogrammeer de Overheid’, ondertekend door diverse experts, onderstrepen dat. De IT-infrastructuur van de overheid wordt door kenners zelfs beschreven als een oud, vervallen huis met een kapotte bedrading en leidingen die lekken. Het digitale functioneren van de overheid moet worden gezien als een cruciale zaak en het roer moet dus radicaal om. Diverse politieke partijen verwezen gretig naar het manifest. Maar in hoeverre wordt kennis van zaken op gebied van IT in de Tweede Kamer ook na de verkiezingen gegarandeerd?

Harde kern commissie verdwijnt

De vaste commissie van Digitale Zaken ­(DiZa), waarin de Tweede Kamer ict-gerelateerde zaken bespreekt, levert volgens haar leden goede resultaten op. Nu die commissie er dan eindelijk is, wordt er in het parlement op regelmatige basis gedebatteerd over politieke onderwerpen met een IT-component. Het bestaansrecht van de commissie is daarmee bewezen, stelden Kamerleden Queeny Rajkowski (VVD), Lisa van Ginneken (D66) en Danai van Weerdenburg (PVV) na hun eerste jaar.

Maar een flink van de ‘harde kern’ uit de commissie keert na de komende verkiezingen niet terug. Danai van Weerdenburg (PVV) en Kauthar Bouchallikt (GroenLinks) stoppen ermee, net als Farid Azarkan (DENK), die regelmatig aanschoof. De CDA’ers Harry van der Molen en Raymond Knops die respectievelijk als Kamerlid en staatssecretaris ruimschoots ervaring opdeden met IT-dossiers, gooiden het bijltje er al eerder bij neer. Twee andere vaste gezichten uit de commissie, Hind Dekker-Abdulaziz (D66) en Hawre Rahimi (VVD), strijden momenteel voor een terugkeer in de Tweede Kamer, maar met hun relatief lage plek op de kandidatenlijst van hun partij is de kans op een rentree niet erg groot.

Veel bereikt

Hoewel er een leegloop aan IT-expertise dreigt, blijft de vaste commissie voor Digitale Zaken zelf wél bestaan. De opkomst in deze commissie was meestal teleurstellend laag en bleef beperkt tot slechts een kleine, vaste kern. Hind Dekker-Abdulaziz (D66) maakt daar deel van uit. Ze denkt dat er met de commissie DiZa ook na de verkiezingen een zekere kennis over IT behouden blijft. ‘Het is een relatief nieuwe commissie die sinds 2021 bestaat, waarin door diverse Kamerleden heel goed werd samengewerkt en op een zeer inhoudelijke toon gedebatteerd wordt’, zegt ze. En ondanks de ideologische verschillen van de leden zijn er volgens haar ook veel raakvlakken: iedereen is immers voor betere IT-voorzieningen en betere aansluiting bij wetgeving. ‘Het lukte daardoor om veel dingen te bereiken. Kamerleden in de commissie maakten elkaar sterker.’

Kamerleden in de commissie Digitale Zaken maakten elkaar sterker.

Hind Dekker-Abdulaziz (D66)

Gevolgen vallen mee

De leegloop van ict-expertise in de Tweede Kamer is voor Dekker-Abdulaziz ‘ergens wel een probleem.’ Toch denkt ze dat de gevolgen in de praktijk zullen meevallen. ‘De ambtenaren die het ondersteunende werk doen voor politici zullen wél aanblijven. Ook de griffier blijft aan. Dat zorgt in ieder geval voor een continutiet als het gaat om de onderwerpen die aan bod zullen komen.’ Ze ziet diverse collega’s vertrekken, maar tegelijkertijd is er een goede kans dat partijgenoot Lisa van Ginneken – ict-politicus van het Jaar 2021 – ­samen met Queeny Rajkowski (VVD) en ­Barbara Kathmann (PvdA) kunnen aanblijven. ‘Dat zijn wel drie van de meest actieve leden.’

Grote zorgen

Hawre Rahimi (VVD) hoopt ondanks een lage plek op de kieslijst te kunnen terugkeren in de Tweede Kamer. Hij stelt vast dat er een verschil is tussen de groep Kamerleden die van huis uit IT’er zijn, waaronder hij ook zichzelf schaart, en de groep Kamerleden die veel ervaring hebben met het als politicus behandelen van IT-dossiers. ‘Met name dat eerste, dáár ontbreekt het aan in de Tweede Kamer en ik maak me daar wel grote zorgen over. Het is zelfs de reden dat ik me toch opnieuw kandidaat stel. Er wordt door de staatssecretaris soms gesteld dat zaken technisch gezien niet mogelijk zijn, zoals één uniforme domeinnaam voor de overheid.
Ik ben dan degene die interrumpeert, omdat ik vanuit mijn praktijkkennis weet dat zoiets wél gewoon kan.’

Het ontbreekt met name aan Tweede Kamerleden die van huis uit IT'er zijn.

Hawre Rahimi (VVD)

Bewindspersoon en begroting nodig

De wens van Dekker-Abdulaziz is dat er na de verkiezingen een bewindspersoon in de vorm van een minister komt die over digitale zaken gaat. De huidige combinatie van die functie met Koninkrijksrelaties levert volgens haar agenda-technisch namelijk veel problemen op. Haar collega-parlementariër Rahimi hoopt dat er eigen begroting komt voor digitale zaken. Verder hoopt de VVD’er dat niet alleen zijn eigen partij, maar ook andere partijen IT-kennis in hun kandidatenlijst hoog in het vaandel hebben. ‘Want je moet het uiteindelijk als Kamerleden ook samendoen. In je eentje bereik je niet zoveel. Ik hoop op een sterke commissie die spierballen toont als het nodig is.’

Lees het volledige artikel in Binnenlands Bestuur nr. 21. (inlog)

Plaats als eerste een reactie

U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.

Advertentie