of 64231 LinkedIn

Terugvordering boodschappenaffaire blijft staan

‘Ik had wel verwacht dat de gemeente gelijk zou krijgen’, reageert schuldenexpert André Moerman, die de zaak eind 2020 aan het licht bracht.

De gemeente Wijdemeren heeft deels ongelijk gekregen in de zogenaamde boodschappenaffaire. De terugvordering op de bijstandsuitkering van een inwoner die boodschappen ontving van haar moeder wordt verlaagd van ruim 7.000 euro naar minder dan 3.000 euro. Wel blijft het principe, dat de ontvangen boodschappen moeten worden verrekend met de uitkering, overeind. Ook kunnen boodschappen niet worden beschouwd als giften waarvoor de gemeente een vrijstelling kan instellen. 

Geen gift
Dat heeft de Centrale Raad van Beroep, de hoogste bestuursrechter, maandag bekendgemaakt. De raad geeft aan dat de inwoner van Wijdemeren inderdaad aan de gemeente had moeten melden dat ze wekelijks boodschappen kreeg van haar moeder. Verder concludeert de rechter dat de boodschappen niet als gift kunnen worden aangemerkt en daarom niet vrijgesteld kunnen worden van terugvordering.

Eén jaar
De oorspronkelijke uitspraak ging ervanuit dat de vrouw uit Wijdemeren drie jaar lang regelmatig boodschappen kreeg van haar moeder. De Centrale Raad van Beroep besloot dat dat niet voor de volledige periode kan worden aangetoond. De terugvordering blijft daarom beperkt tot een periode van ongeveer één jaar. Als gevolg daarvan wordt de terugvordering van meer dan 7.000 euro verlaagd tot 2.835,41 euro.

Vangnetvoorziening
Toch stond de gemeente in principe wel in haar recht om een deel van de uitkering terug te vorderen, oordeelt de raad. De bijstand is namelijk een 'vangnetvoorziening', legt de bestuursrechter uit: 'Dat betekent dat alleen wie niet zelf over voldoende middelen beschikt om te voorzien in de algemeen noodzakelijke kosten van het bestaan, aanspraak heeft op bijstand naar de toepasselijke norm.' Het feit dat de inwoner van Wijdemeren 'structureel en substantieel' boodschappen kreeg van haar moeder, was daarom voldoende reden om de bijstandsuitkering te verlagen.

Niet te volgen
‘Ik had wel verwacht dat de gemeente gelijk zou krijgen’, reageert schuldenexpert André Moerman, die de zaak eind 2020 aan het licht bracht. ‘De gemeente heeft gehandeld volgens het systeem van de Participatiewet. Tegelijkertijd: vanuit de burger gezien is het niet goed te volgen. Hoe moet je dit nou weten, dat je het moet melden als je boodschappen krijgt van je moeder? Leg dat maar eens uit.’

Giftenbeleid
De zaak, die bekend werd als de boodschappenaffaire, kreeg veel aandacht van media en politici. Menig Kamerlid reageerde geschokt, en er werd al snel een wetsvoorstel ingediend om dit soort zaken in de toekomst te voorkomen. In een aantal gemeenten werd als gevolg van de ophef over de zaak het beleid ten aanzien van giften in de bijstand verruimd. Uit de uitspraak van de Centrale Raad van Beroep blijkt echter dat het giftenbeleid in dit geval niet van toepassing is. Alleen 'incidentele en vrij beschikbare giften' kunnen worden vrijgelaten, valt te lezen in de uitspraak. 'De boodschappen die de inwoonster van haar moeder kreeg voldeden niet aan dat beleid: die boodschappen kreeg de inwoonster structureel en dus niet incidenteel en die kon zij ook niet als geld vrij besteden.'

Wetswijziging
De consequentie is dat het verruimen van de vrijstelling voor giften in de bijstand op dit soort zaken dus geen invloed heeft. Volgens de advocaat van de vrouw uit Wijdemeren zou uit een Kamerbrief van toenmalig staatssecretaris Bas van 't Wout van Sociale Zaken en Werkgelegenheid blijken dat boodschappen wél als gift kunnen worden aangemerkt. Maar dat argument veegde de rechter van tafel. Alleen via een wetswijziging kan het systeem zo worden aangepast dat boodschappen als gift kunnen worden gezien. 

Voedselbank
De advocaat van de vrouw uit Wijdemeren voerde ook aan dat de boodschappen beschouwd moeten worden als een voedselbankpakket. Maar die vergelijking gaat volgens de bestuursrechter niet op: 'De verstrekking van boodschappen door de moeder van appellante was, anders dan de voedselpakketten van de voedselbank, geheel vrijblijvend en op geen enkele wijze gebonden aan een voorafgaande aanvraag, voorwaarden, een financiële drempel of een tijdsbeperking.'

Huisbezoek
Verder moet de gemeente 200 euro aan immateriële schadevergoeding betalen aan de vrouw vanwege een onrechtmatig huisbezoek in 2018. Er was volgens de rechter geen redelijke grond voor het huisbezoek, waardoor de vrouw niet op basis van volledige en juiste informatie toestemming heeft gegeven om haar woning te betreden.

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Toine Goossens (Toezichthouder gedrag en moraal) op
Het is staand gebruik dat erfgenamen die een bijstandsuitkering hebben die erfenis weigeren. Zij schieten er helemaal niets mee op.
De gift van een auto en een motor versterkt de vermogenspositie van de mevrouw die de bijstand ontvangt. Dat is vergelijkbaar met het ontvangen van een erfenis. Terecht dat de gemeente daar rekening mee houdt.

De gemeente heeft de boodschappengift van de moeder geëxtrapoleerd, althans, niet bewezen dat de boodschappengift over de volle 3 jaar plaats vond.
Dat is een gebrek aan bewijs, het bewijs van de gemeente is onvolledig.
Dat heeft niets met onduidelijke regelgeving te maken zoals Jochem Floor beweert.

Ja meneer Floor, het is kostbaar om maatschappelijke normen en waarden in stand te houden. Maakt u eens een berekening wat het kost om Taghi achter de tralies te krijgen.

Voor het hooghouden van normen en waarden kunnen en mogen kosten nimmer een argument zijn. Daar moet u het volledig mee eens zijn Floor.
Door Spijker (n.v.t.) op
Zo..... en wie betaalt dan de kosten van de BMW (verzekering, wegenbelasting, onderhoud)? Zeker ook door de moeder betaalt? Dat kost alleen al minstens E 100 per maand. Dat kan je van een bijstandsuitkering toch helemaal niet bekostigen. Of rijdt dat onverzekerd op de weg. Dat hier meer aan de hand is lijkt me nogal voor de hand te liggen.
Door Jochem Floor (jurist) op
Tandje misleidende kop, dit.
Wijdemeren krijgt vol het deksel op de neus. De gemeente krijgt op 1 onderdeel gelijk en dat is inderdaad de kwestie van boodschappen, voor een beperkt gedeelte. Dat accentueert inderdaad de onduidelijkheid van regelgeving.

Aan de andere kant constateert de rechter een onrechtmatig huisbezoek. De reden daarvoor was de 'dure BMW' op naam van mevrouw. Dat betrof een eenmalige schenking van moeder binnen de regels, van 16 jaar oud en dus ook qua waarde; zoals men m.i. op basis van kenteken/KM-stand/staat had kunnen vaststellen. Zo doet de handel het immers ook.
Bij gemeente Wijdemeren ontstaat dan kennelijk een rood waas voor ogen bij een dergelijk statussymbool in handen van een uitkeringsgerechtigde onderdaan.

Vervolgens was er het onrechtmatig besluit tot terugvordering. En dan nog de onjuiste, dus onrechtmatige openbare verdediging van het besluit en duiding van mevrouw als fraudeur. Omtrent het terugslaan in de media verklaart de rechter zich onbevoegd.

Balans van dit rondje vliegen afvangen:
De restitutie blijft in stand, zij het beperkt tot de som ad EUR 2835,41;
De gemeente draagt het griffierecht a EUR 175 + EUR 4.488 aan proceskosten.
De gemeente betaalt daar bovenop EUR 200 ivm immateriele schade wegens onrechtmatig huisbezoek;
En kan vermoedelijk een dijk van een civiele procedure tegemoet zien, waarin 2 van 3 verweten onrechtmatigheden op basis van de uitspraak op voorhand vaststaan.
Erg benieuwd hoe de lokale Raad na het reces tegen dit echec aan kijkt.

https://uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument …
Door Spijker (n.v.t.) op
De Centrale Raad van Beroep spaart weer eens de kool en de geit. Natuurlijk weten uitkeringsgerechtigden donders goed wat ze binnen het uitkeringsregiem wel en niet mogen/kunnen doen. Het is toch voor iedereen duidelijk dat er een maximum plafonds zit aan uitkeringen. Het enige manco is misschien dat de wetgever (nog) betere algemene regels moet stellen voor eventuele schenkingen die (ook) uitkeringsgerechtigden mogen ontvangen. Als iedere gemeente op dat punt 'het wiel' mag uitvinden krijg je wild west situaties.
Door M (CDA-lid) op
@René,

Je kunt mensen die buiten hun schuld om in armoede en in eenzaamheid in een grote stad leven, toch niet aan hun lot overlaten? Ik vind het al erg genoeg dat er door de rest van de samenleving niet veel naar zulke mensen wordt omgekeken.

Mijn visie op het gebied van armenhuizen en woongemeenschappen voor diegenen die in armoede leven, is niet de officiële visie van het CDA, maar mijn eigen visie op het oplossen van armoede.
Door René (bel.adviseur) op
#M (CDAlid). Oh, dus dit is de visie van het CDA op de armoede. We moeten terug naar het systeem van de kerk die voor de arme mensen in armenhuizen zorgt. Om een bijstandsgerechtigde te vergelijken met iemand met een verstandelijke beperking gaat wel heel erg ver. Uw oplossing dateert van 1820, toen in Drenthe de "armenkoloniën" werden gesticht. Echter we leven in 2021. Misschien heeft uw prominente CDA-lid S. van Lynden een passende oplossing. Oh nee, dat kan niet. Het CDA heeft totaal geen visie.
Door M (CDA-lid) op
Het wordt hoog tijd dat (Bijstands)minima die buiten hun schuld om in armoede leven en daardoor onder chronische stress staan met alle nare gevolgen van dien, goed opgevangen worden in woongemeenschappen, armenhuizen, enz. waar zij onderdak hebben, waar voor hun gezorgd wordt en waar zij ook nuttige werk/dagbesteding hebben. Daarbij mag je wel je (bijstands)uitkering houden. Net als bijv. veel mensen met een verstandelijke beperking in een WLZ-woonvorm wonen waar voor hen gezorgd wordt.