Advertentie
financiën / Nieuws

Links of rechts maakt niet uit voor lokale belastingen

Politieke verschuivingen bij gemeenteraadsverkiezingen hebben geen enkele invloed op de hoogte of de verdeling van de lokale belastingen.

10 maart 2022
geld belastingenvelop
Shutterstock

Rechts stemmen omdat je de gemeentelijke belastingen te hoog vindt? Of juist links, omdat er dan meer geld wordt uitgetrokken voor lokale voorzieningen? Het heeft geen enkele zin. Of je nu links of rechts stemt, lokale lasten veranderen niet, zo blijkt uit onderzoek van Maarten Allers en Harm Rienks van de Rijksuniversiteit Groningen.

Geen effect

Linkse partijen kiezen voor hogere belastingen en meer gemeentelijke voorzieningen, terwijl rechtse partijen juist kiezen voor lagere belastingen en een kleinere overheid. Dat is althans wat vaak wordt gedacht. Maar in de praktijk blijkt dat de politieke samenstelling van gemeenteraden of colleges geen enkel effect heeft op de hoogte van de gemeentelijke belastingen. Of de VVD nu daarin sterk is vertegenwoordigd of de SP, het belastinggebied wordt niet bijgestuurd.

Hoge eisen

Ook de onderzoekers zelf zijn verrast door deze uitkomsten.  ‘Dit roept vragen op over de lokale democratie. Een van de fundamentele politieke keuzes waarover burgers zich tijdens gemeenteraadsverkiezingen kunnen uitspreken is de hoogte van de overheidsuitgaven en de bijbehorende lasten voor de burger. Als onze stem daar geen invloed op heeft, hebben kiezers op andere terreinen dan wél invloed? Gemeenten zijn medeverantwoordelijk voor essentiële beleidsopgaven, zoals de energietransitie en de woningbouw. Die opgaven stellen hoge eisen aan de lokale democratie,’ stelt Rienks.

In verkiezingstijd wagen partijen zich liever niet aan verhogen van belastingen en bezuinigen op overheidsvoorzieningen

Verkiezingen

Allers en Rienks, beiden verbonden aan het Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden (COELO) van de Groningse universiteit, bestudeerden zes gemeenteraadsverkiezingen tussen de jaren 1998 en 2021. Ze constateerden dat de samenstellingen van de raad en het college regelmatig veranderde. Op basis van wat mensen denken over linkse en rechtse partijen zou dit dus gevolgen moeten hebben over lokale lasten, maar of het nu ging om de manier waarop de lasten worden verdeeld tussen huurders en woningeigenaren of riool- en afvalstoffenheefingen, er bleek geen verandering op te treden in het lokale belastinggebied.

Impopulair

De conclusie is volgens de onderzoekers weliswaar verrassend, maar ook weer niet geheel onverklaarbaar. Een mogelijke reden zou kunnen zijn dat het verhogen van belastingen en het bezuinigen op overheidsvoorzieningen om belastingen te kunnen verlagen, impopulaire maatregelen zijn, waar partijen zeker in verkiezingstijd zich liever niet aan wagen. Daarbij leveren gemeentelijke belastingen en heffingen maar een klein deel van de totale gemeentelijke inkomsten op. Dat maakt het makkelijker voor lokale politici om niet te ingrijpend hiermee om te gaan.

Reacties: 2

U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen plaatsen.

Floris Valkenburg
Links of rechts maakt niet uit, maar ben benieuwd of ze ook naar christelijke invloed (rentmeesterschap) hebben gekeken? Heb het idee dat gemeenten in de biblebelt over het algemeen een beter begrotingsbeleid voeren. Ben ook benieuwd naar het verschil als gecorrigeerd wordt voor ontvangen subsidie.
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Hielco Wiersma
Regelmatig zie je ook partijprogramma's van rechtse politieke partijen die met hun voorzieningenniveau verder willen gaan dan die van sommige linkse partijen. Wat is tegenwoordig dus links en wat is rechts?
De eerlijkheid gebiedt te zeggen dat het realiseren van betere en meer voorzieningen ook moeten (kunnen) worden bekostigd. In dat opzicht wordt er veel te veel niet realistische politiek en politiek voor de bühne bedreven.
Uw emailadres wordt enkel gebruikt om mogelijk contact met u op te nemen naar aanleiding van uw bericht en is enkel zichtbaar voor de redactie.
Advertentie