of 63623 LinkedIn

Meervoudige aanpak nodig bij aanpak coronacisis

Beleidsmakers, wetenschappelijke onderzoekers en maatschappelijke spelers moeten nauw samenwerken om de meervoudigheid van de coronacrisis het hoofd te bieden. Er moet op crisisbestendig beleid worden ingezet, niet louter op crisisbeleid.

Beleidsmakers, wetenschappelijke onderzoekers en maatschappelijke spelers moeten nauw samenwerken om de meervoudigheid van de coronacrisis het hoofd te bieden. Het is urgent dat niet alleen het virus wordt bestreden, maar dat we ook redeneren vanuit wat burgers, huishoudens, instellingen en bedrijven op korte en lange termijn nodig hebben. Daarom moet worden gevarieerd met de inzet van beleidsinstrumenten. Er moet op crisisbestendig beleid worden ingezet, niet louter op crisisbeleid.

Moed

Dat stelt Kim Putters, directeur van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) deze week in een essay in Binnenlands Bestuur. ‘Openheid en responsiviteit van alle betrokkenen is onmisbaar om tunnel-denken te voorkomen. Dat is geen louter technische exercitie, maar vraagt ook om politieke keuzes. Het vergt moed om grenzen te stellen waar wetenschap eindigt en politiek begint.’

 

Schokbestendigheid

De coronacrisis voltrekt zich tegelijkertijd in de volksgezondheid, de economie en in de samenleving, aldus Putters. De maatschappelijke effecten kunnen ‘onzichtbaar groter worden en de schokbestendigheid van onze samenleving ondermijnen’. Om de meervoudige crisis, zoals de coronacrisis is, aan te pakken is een meervoudige aanpak nodig.

 

Rolverdeling

Er moet daarvoor goed zicht komen op de aard van de crisis in volle omgang. ‘Elk aspect van de crisis kent een andere dynamiek en kan op elkaar in werken. Zo kunnen ziektelast, inkomensverlies en sociale isolatie zich in verschillende mate bij burgers en in regio’s stapelen’, aldus Putters. Beleidsmakers, wetenschappelijke onderzoekers en maatschappelijke spelers hebben net als de overheid een rol te spelen om schade te voorkomen en perspectief aan de samenleving te bieden. ‘De overheid moet helder zijn over hoe ze stuurt en wat ze van burgers verwacht. Zeker bij forse ingrepen in de vrijheden en bewegingsruimte van burgers, bedrijven en instellingen. Op basis van welke kennis worden welke maatregelen genomen?’

 

Ruimte aan ‘tegenmacht’

Omdat de crisis veel verschillende domeinen van ons leven raakt, moet alle kennis worden benut, stelt Putters. ‘Voor toekomstgericht en schokbestendig beleid zijn zowel epidemiologen als economen, politicologen, sociale en gedragswetenschappers en vele anderen nodig.’ De wetenschappers moeten onafhankelijk kunnen opereren. ‘Ruimte geven aan ‘tegenmacht’ is cruciaal voor een open, transparante, gedragen besluitvorming’, aldus Putters.

 

Ervaringskennis

Naast wetenschappelijke kennis is ook ervaringskennis belangrijk voor uitvoerbaar beleid. ‘De vele initiatieven die bij de eerste golf gestart werden, lieten dat zien. Van boodschappendiensten tot online hulpverlening voor bijvoorbeeld ouderen, of de anderhalve meter maatregelen in de horeca. Het betrekken van doelgroepen bij het zoeken naar oplossingen is noodzakelijk om mensen mede-eigenaar van de oplossing te laten zijn.’

 

Netwerkbenadering

Alle spelers moeten met elkaar samenwerken om de coronacrisis te bestrijden. Bij eenvoudige problemen kan de overheid zich nog wel een sterk sturende rol toe-eigenen. Dat is bij de coronacrisis echter geen optie voor langere termijn. Putters staat een netwerkbenadering voor, die ‘de complexiteit van de problemen en de afhankelijkheid van elkaar centraal stelt.’ Alle partijen hebben invloed op bepaalde terreinen − zoals geld, bevoegdheid, informatie of benodigde steun – zodat het noodzakelijk is om samen tot maatregelen zien te komen. De overheid moet de komende tijd weer verantwoordelijkheid delen met de samenleving.

 

Hoeder democratie

Het vele overleg en fragmentatie vormen daarbij weliswaar een gevaar, maar ‘ouderwets’ top down sturen past niet bij de aanpak van een meervoudige crisis, benadrukt Putters. ‘De complexiteit en duur van de coronacrisis noodzaakt om meerdere benaderingen tegelijkertijd te hanteren. Dat vergt meervoudig besturen en organiseren, maar ook continu leren, bijsturen en het voorkomen van tegenstrijdige signalen van verschillende bestuurslagen.’ De overheid moet daarbij de hoeder van de democratische rechtsstaat en van goede publieke dienstverlening zijn. Dat lukt niet zonder de controlerende en medewetgevende rol van de volksvertegenwoordiging en het ruimte geven aan onafhankelijke advisering door wetenschappers.

 

Ongetemde problemen

Bij het nemen van beleidsmaatregelen moet in de optiek van Putters rekening worden gehouden met ongetemde en getemde problemen, ethische kwesties en middelproblemen. ‘Een beleidsmaatregel die goed is voor de virusbestrijding kan slecht zijn voor de economie of onze mentale gezondheid’, noemt hij als voorbeeld van een ongetemd probleem. ‘Met het afnemen van eensgezindheid en saamhorigheid in de samenleving kan de ontembaarheid opnieuw worden versterkt.’

 

Veel strijd

Bij getemde problemen is er veel draagvlak en overeenstemming over te nemen maatregelen. Anders is dat bij ethische kwesties – zoals eventueel voorrang van jongeren op ouderen bij een ic-opname –, ‘waarbij er veel strijd is over het doel en de aanpak’, aldus Putters. Bij middelproblemen is er weliswaar overeenstemming is over een probleem, maar weinig kennis over de aanpak. We willen psychische druk voorkomen, maar niet bij alle interventies is er bewijs van effectiviteit. ‘Voor de legitimiteit van handelen is het steeds van belang de goede match te vinden tussen de kenmerken van het (deel)probleem en de inzet van beleidsinstrumenten die de hulpbronnen van burgers en bedrijven kunnen versterken.’ Er moet meer worden gevarieerd met de inzet van beleidsinstrumenten. Het gaat daarbij om veel meer dan virusbestrijding op korte termijn, namelijk ook om perspectief voor de (middel)lange termijn.


Lees het hele essay van Kim Putters in Binnenlands Bestuur nr. 2 van deze week (inlog)

Op de site van het SCP is een speciaal dossier over de maatschappelijke effecten van corona

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Robin op
Mark Twain zei ooit dat politici en babyluiers maar beter op tijd vervangen moeten worden en wel om dezelfde reden. Goed gezien!
Door Peter op
daar denkt Rutte en Hugo met de mooie schoen anders over. Ingehuurd door de pharmacie en grote bedrijven laten zij zich maar leiden door 1 doel en dat is geld! Preventie bijvoorbeeld vinden ze echt niet belangrijk.
Door Spijker (n.v.t.) op
Oude wijn in nieuwe zakken. Het SCP had haar ideeën aan het begin van de Corona-crisis moeten ventileren. Anderen deze dit wel, maar toen blonk Putters uit door afwezigheid.
Door Keijzer op
Over aanpak gesproken: wellicht is het zinnig dit type video’s te verspreiden met duidelijke uitleg en updaten steeds vanzelfsprekend. Onder de verschillende antwoorden op beeld, dezelfde antwoorden op prangende vragen omtrent het coronavirus uitgeschreven, onder de uitleg via beeld en geluid. Iedere vraag en antwoord heeft eigen video.

https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2021/01/29/werken-d …

Waar gaan vragen bijvoorbeeld over:
Zijn de varianten besmettelijker of zelfs dodelijker dan het originele coronavirus? En ook: werken de vaccins nog wel goed genoeg tegen deze varianten? Viroloog Leen Delang van het Laboratorium voor Virologie (KU Leuven) geeft antwoorden.

Het zou niet moeten kunnen, maar er wonen hier veel mensen met een migratieachtergrond, die hier allang wonen, maar de Nederlandse taal niet of slecht beheersen. Wellicht op Duitse manier bij films en interviews, dit type video's in andere talen laten horen. Buitenlanders die hier nog recent zijn, met of zonder verblijfstatus, zijn uiteraard tevens de doelgroep bij de vertalingen.
Door Keijzer op
Dit is weer een open deur rapport.
Overigens was ik enthousiaster over de veel meer noem-het-beestje-bij-de-naam communicatie van de voorganger van de heer Putters. Aan de praattafels van de "publieke" omroep krijg ik eerder het gevoel bij de heer Putters met een (politiek correct) politicus van D66 te maken te hebben.

Met reactie van @P.J. Westerhof ben ik het volkomen eens. @Henk vernauwt zijn reactie wederom naar de VVD als oorzaak van alle ellende, in zijn kruistocht tegen die partij en politiek leider.

Ons land, was niet voorbereid op een crisis van deze omvang. Welk land wel? Zelfs die een veel beter vertrekpunt hadden zuchten onder het probleem, om de gezondheidszorg toegankelijk te houden voor iedereen, zoals de heer Ernst Kuiper het doel exact formuleert.

Ook in het stuk hierboven, of bij oppositie, of aan de praattafels, of binnen politieke partijen, hoor ik niemand zeggen dat er een grens moet komen aan opnames van Covid patiënten, als x-aantal bedden vol liggen. De rest moet voor de overige zorg dan blijven. Men kan ook niet aan de poort selecteren wie zich aan de regels heeft gehouden en wie niet en in het laatste geval die weigeren. Wie dan dus niet terecht kan in het ziekenhuis, pech heeft en, of thuis herstelt, of overlijdt met de gebruikelijke aard van zorg bij terminale patiënten. Wil je slachtoffers op ander terrein veel meer dimmen, zul je nog meer Covid slachtoffers hiervoor over moeten hebben. Wie heeft het lef dat voor te stellen? Er wordt nu alsmaar herhaald wat de gevolgen zijn van Zorg toegankelijk houden in ziekenhuis. Bovendien de mutaties nu ook nog roet in het eten gooien!

Alle gevolgen van de huidige maatregelen waren al overduidelijk geworden. Al had iedereen die genoemd is in bovenstaand stuk, meteen meegenomen geworden in het overleg, dan was de capaciteit van de Zorg in ziekenhuizen daar niet mee verhoogd!

Van zorg tot en met bedrijfsleven was alles op efficiency gefocust geweest en dus weinig voorraden en gerekend op snelle aanvoer vanuit God weet waar in de wereld. Krap personeel beleid eveneens.

Dit is al met al een soort rampenoefening op mega schaal en met een ongekende kost. Tevens wrijft deze mega crisis de kortzichtigheid in hoe we functioneerden op - God zegene de greep - en alles tevens zo georganiseerd hebben, dat niemand rechtstreeks verantwoordelijk is en uitvoering uitermate versnipperd.

In 1953 was Nederland niet voorbereid op de waterramp in Zeeland. Toen bleken de zakken van de toenmalige minister van Financiën eveneens diep en toen pas konden de Deltawerken op poten gezet worden. Het is nu afwachten wat Nederland, EU en de wereld leren en vooral gaan doen!

Je kunt vragen stellen over bijv. kappers waarom die niet 7 dagen in de week tot middernacht open kunnen met een klant per keer of 2, afhankelijk van grootte ruimte. Dit zijn de dingen die je denk ik meer zou kunnen fine tunen t.o.v. het sleepnet. Toegankelijkheid in redelijke mate ook voor alle slachtoffers van dat sleepnet, waardoor gezonde ondernemingen niet omvallen door het huidige sleepnet en hopen en bidden dat besmettingen worden afgeremd, tot collectieve immuniteit er is, met en/of zonder vaccins.
Door Henk op
Nederland heeft heel veel niet op orde! Met dank aan de VVD
Door P.J. Westerhof LL.M MIM op
Dat Nederland zijn nationeel crisismanagement niet op orde had was vóór de Corona-crisis al genoegzaam bekend.
Ook NRC Handelsblad heeft dat in een artikelenreeks nog eens haarscherp geduid.