of 58959 LinkedIn

Lokale munt stuwt participatiesamenleving

Sinds twee jaar beschikt Rotterdam-Zuid over een eigen munt: de zuiderling. Het doel komt overeen met wat burgemeester Ahmed Aboutaleb wil: de gemeenschapszin versterken. In meerdere gemeenten is zo'n munt ontstaan.

In de meeste kinderschoenen vallen dezer dagen vermoedelijk nog chocolademunten, maar het aantal alternatieven neemt snel toe. Lokale munten zorgen ervoor dat geld langer in de eigen wijk of gemeente circuleert.

Versterken gemeenschapszin
Sinds twee jaar beschikt Rotterdam-Zuid over een eigen munt: de zuiderling. Het doel komt overeen met wat burgemeester Ahmed Aboutaleb wil: de gemeenschapszin versterken. Aboutaleb tekende daartoe vorige week zelfs een convenant met zestien maatschappelijke organisaties op Zuid. Het idee van de zuiderling vloeit voort uit talloze gesprekken die initiatiefnemer Luc Manders en zijn kompaan Martien Kromwijk voerden met bewoners. ‘Natuurlijk waren er evenzoveel wensen’, zegt Manders. ‘Bijles voor een kind, hulp om de rommel op straat op te ruimen, een gespreksleider voor een ordentelijke ledenvergadering. Al die kwaliteiten zijn op Zuid aanwezig, maar mensen vinden elkaar niet.’ Ze verzonnen iets om de toegang tot wederzijdse talenten van buurt­genoten te vergroten: de zuiderling.

Tholense positoo
De zuiderling staat gelijk aan een half uur tijd. ‘Je krijgt van iemand een uur Engelse les en betaalt daarvoor 2 zuiderlingen’, legt Manders uit. Een Engelse leraar wil misschien hulp bij het invullen van zijn belastingformulier en betaalt daarvoor in zuiderlingen aan een financieel specialist uit de buurt. En die financieel specialist wil bijvoorbeeld zijn tuintje opgeknapt hebben. Zo gaan die twee zuiderlingen meerdere keren rond in de eigen omgeving en verbinden ze totaal verschillende kwaliteiten met elkaar. Dat is precies wat de lokale samenleving nodig heeft.’ De zuiderling is lang niet de enige lokale munt in Nederland. Amsterdam kent al decennialang de noppes. De Indische Buurt de makkie. Rotterdam-Noord heeft de DAM, Den Haag de crownie, Nijmegen de bataaf, Heiloo de tip, Alphen aan den Rijn de alpha, Hilversum en Bussum de Gooise gulden, de de positoo in Tholen.

Buurtdiensten
De gemeenschapsmunten hebben de wind in de zeilen. Dat heeft alles te maken met de opkomende participatiesamenleving. ‘Gemeenten kunnen gemeenschapsmunten inzetten om mensen te mobiliseren voor coproductie, zoals onderhoud van het openbaar groen. Ze kunnen langdurig werklozen die buurtdiensten verlenen ermee waarderen. Ze kunnen het aantal mantelzorgers en vrijwilligers ermee vergroten’, zegt Edgar Kampers, directeur en oprichter van Qoin, een organisatie die lokale geldsystemen ontwerpt en ontwikkelt. ‘De kunst is om mensen te laten begrijpen dat geld niet meer is dan een afspraak om waarde van A naar B te krijgen. Wil je dat de afstand tussen A en B niet groter is dan een buurt, een stad of een regio, dan is een gemeenschapsmunt goed denkbaar naast de euro. De waarde van die lokale munt zit dan in de uitruil van talenten, producten en diensten.’

Lees het hele artikel in Binnenlands Bestuur nr. 24 van deze week. (inlog)

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door H. Wiersma (gepens.) op
Een onderzoek door de DNB en het ministerie van Financiën naar de financieel/economische effecten en eventuele aanpassing van wetgeving van lokale munten lijkt noodzakelijk. Wat bijv. te denken van de negatieve aspecten aan de bescherming lokale economie versus vrij landelijk handelsverkeer en de consequenties voor de belastingen?
Door Herman Nijskens op
@Niels, precies: gedwongen winkelnering...
Is dat wat wij willen?
Fiscaal wordt nog veel leuker, wij krijgen nu al niet eens geregeld of een tablet een computer of een telefoon is. Hoe lang zal er gesoebat worden of een lokale munt waarde heeft of niet?
Door Niels op
@H. Farlane...volgens mij is het verschil toch duidelijk? In het geval van een lokale munt is de gedwongen winkelnering groter dan bij het hanteren van de Euro.
Door H. Farlane (beleidsmedewerker) op
Vreemd onlogisch links georienteerd verhaal die lokale munteenheid, hoezo participatieverhogend? Je houdt hooguit wat economie binnen lokale grenzen. Vervang in de juichverhalen lokale munt in euro...ik zie het verschil niet. Waardering kan ook met gewoon geld of gewoon voor niets, zoals dat in de echte mensenwereld gaat.... Of is het de bedoeling om legaal zwart geld wit te kunnen wassen zodat er geen inkomstenverrekening e.d. behoeft te worden toegepast?
Door Heidi Leenaarts op
Goed dat Binnenlands Bestuur aandacht hieraan besteed. Ook logisch dat er veel vragen komen en onduidelijkheden zijn. Kennis over geld en 'ander geld' zit immers (nog) niet in ons onderwijssysteem. Voor wie er echt meer van wil weten (en mee aan de slag wil), is bijvoorbeeld de bijeenkomst die Henk van Arkel al noemt een goede mogelijkheid. Op de website www.unitedeconomy.nl staat de rubriek FAQ, waarin we uitleg geven over o.a. het opvangen van het risico dat onderlinge munten zich 'opstapelen' en hoe om te gaan met de fiscus.

Het is van groot belang dat overheden (en anderen) ook buiten de grenzen van de euro-economie gaan kijken naar goede manieren om wederkerigheid vorm te geven. Steeds duidelijker wordt immers dat de euro zijn rol als 'smeermiddel' van de samenleving verre van optimaal vervult. Uiteenlopende doelen en uitdagingen waar overheden mee te maken hebben (duurzaamheid, werkloosheid, sociale cohesie, anders omgaan met bezuinigingen etc.) zijn met onderlinge betaalmiddelen heel goed aan te pakken.
Door henk van Arkel (directeur) op
Inmiddels is er een samenwerkingsveband van lokale munten ontstaan, het Social Trade Circuit Nederland. Komende donderdag komen we weer zo'n 30 vertegenwoordigers van initiatieven bij elkaar. Deze initiatieven richten zich in meerderheid op extra regionale economische activiteit bij MKB en groter effect op de lokale economie van uitgaven van gemeentes, door die uitgaven voor een bepaalde periode te oormerken, waardoor ze alleen lokaal besteed kunnen worden.
Door Edgar Kampers | @Qoin (Directeur) op
Beste Thomaso:
Een deel van de gemeenschapsmunten zijn gedekt door euro (of ponden). Bijvoorbeeld Samen Doen Positoos op Tholen (www.samen-doen.nl/) of de Brixton Pound (www.brixtonpound.org/).
Andere gemeenschapsmunten zijn ‘genomineerd’ in euro, maar kunnen of mogen niet worden gekocht of verkocht voor Euro (of Franken). Bijvoorbeeld de Dam (www.rotter-dam.nl/) of de WIR (http://community-currency.info/nl/muntsoorten/wi …
Een derde groep leent zich niet voor een wisselkoers omdat de waarde-nominatie tijd is, bijvoorbeeld de Zuiderling (www.dezuiderling.nl/) of Troeven (www.troeven.be).
En dan is er een kleine groep met een wisselkoers zoals Ven (www.ven.vc) en veel cryptocurrencies (http://community-currency.info/nl/terminologie/c …
Door bijstandsgerechtigde op
Oeps, het ging even behoorlijk fout in mijn vorige reactie.
Door bijstandsgerechtigde op
Lokale munten...en hoe verhoudt zich dit dan tot het begrip
Lokale munt oke. maar hou verhoudt zich dit dan tot het begrip "op geld waardeerbare arbeid". Bijstandsgerechtigden mogen in principe geen op geld waardeerbare aktiviteiten doen, dan vindt er een korting op de uitkering plaats. en dit mag wel ? Dus alleen een participatiesamenleving wanneer het de overheid beter uitkomt en geld oplevert??

En hou verhoudt zich dit tot "op geld waardeerbare arbeid" ? Een bijstandsgerechtigde wordt op zijn uitkering gekort wanneer hij op geld waardeerbare arbeid verricht. Een participatieleving kan dus alleen wanneer het de overheid beter uitkomt of geld oplevert.



Door Edgar Kampers | Qoin (Directeur) op
Onze samenleving vergrijst, het sociale stelsel kraakt en het Rijk herstructureert. In stevig tempo zijn belangrijke beleidsdomeinen rond wonen, zorg, welzijn en werken grote portefeuilles geworden voor lokale overheden, woningcorporaties, zorg- en welzijnsorganisaties. Elke gemeente, woningcorporatie, zorg- en welzijnsinstelling in Nederland worstelt met de vraag hoe diensten beschikbaar kunnen blijven nu verantwoordelijkheden toenemen en budgetten krimpen. Verder zijn er grote uitdagingen om de middenstand, werkgelegenheid en leefbaarheid overeind te houden in oude wijken van grote steden en krimpgebieden in de provincie.

De crisis, nieuwe technologieën en de veranderende rollen geven een hernieuwde aandacht voor geld, financiering, waardecreatie en waarde-uitruil. Wij definiëren geld als een overeenkomst binnen een bepaalde gemeenschap om iets gestandaardiseerd als betaalmiddel te gebruiken. Voor veel zaken is de euro handig. Voor veel andere zaken zijn andere vormen van maatschappelijke uitruil effectiever.

Gemeenschapsmunten hebben een grote potentie om maatschappelijke vragen op te lossen en een nieuwe samenwerking mogelijk te maken tussen burger, bedrijven, overheden en maatschappelijke instellingen. Gemeenschapsmunten zijn nooit doel in zichzelf, maar instrumenten om bepaalde effecten teweeg te brengen. Voor gemeentes kunnen gemeenschapsmunten een middel zijn in samenwerking met lokale belanghebbenden, zoals lokale middenstand, bewonersgroepen en verenigingen, maatschappelijke vraagstukken op te lossen.