of 58959 LinkedIn

Vergunningvrij bouwen treft klimaat

Wethouder Paulus Jansen (SP) pleit voor landelijke monitoring van het effect van vergunningvrij bouwen.

Dat particulieren tegenwoordig zonder vergunning dakkapellen, aanbouwen en overkappingen kunnen bouwen, is fijn voor de betreffende bewonder, maar slecht voor de leefbaarheid van de wijk. Groen verdwijnt, waterbergend vermogen loopt terug en hittestress neemt toe.

Utrecht onderzocht als eerste gemeente de impact van vergunningvrij bouwen op de stad en ziet een zorgelijke ontwikkeling. Het is hoog tijd voor het landelijk monitoren van het beleid, waarmee sinds 2003 de bouwregels voor particulieren steeds verder zijn versoepeld, stelt de Utrechtse wethouder Paulus Jansen (SP, Wonen). Een eerste verkenning van de effecten van de bouwderegulering laat zien dat vergunningvrij bouwen heeft geleid tot een substantiele groei van bebouwing in stedelijk gebied. Dat gaat ten koste van de leefbaarheid en milieukwaliteit van de woongebieden en daarmee van de leefbaarheid voor bewoners, zegt Jansen. ‘De optelsom van al die kleine verbouwingen bepaalt uiteindelijk het beeld voor de totale wijk. Landelijke monitoring is nodig om te zien of het effect van dit bouwbeleid ook de bedoeling was van de wetgever.’

 

Dertien jaar geleden zette de lichte bouwvergunning voor kleine bouwwerken de trend in naar meer ruimte voor particulier bouwinitiatief. In 2010 volgde een sterke verruiming van de categorie vergunningvrije bouwwerken, die in navolgende jaren nog verder is uitgebreid. De gevolgen van deze wetswijzigingen zijn nooit in kaart gebracht, stelde Utrecht vast. Opmerkelijk, vindt Jansen, die destijds als woordvoerder in de Tweede Kamer betrokken was bij de verruimingen van de bouwregels. ‘We waren toen al kritisch, omdat ik voorzag dat het zou kunnen leiden tot leefbaarheidsproblemen in wijken waar op grote schaal wordt bijgebouwd. Precies dat beeld komt nu naar voren in een wijk als Tuindorp, die je inmiddels haast de naam Betondorp zou geven.’

 

Veel bijgebouwd

Utrecht vroeg Lex Verhoeff, stadsingenieur-in-opleiding aan de Hogeschool Utrecht, om een eerste verkenning uit te voeren naar de ruimtelijke effecten van vergunningvrij bouwen in zeven woonwijken. Hij deed dat door luchtfoto’s te vergelijken uit de jaren 2009-2015. Alleen de duidelijk zichtbare bouwwerken zijn geteld, zoals dakkapellen, dakramen, aanbouwen, overkappingen en zonnepanelen. Uit de inventarisatie blijkt dat het effect van vergunningvrij bouwen per wijk verschilt, maar vrijwel altijd substantieel is. Vooral in Tuindorp (een jarendertigwijk met  ruime tuinen) en Lombok (wijk uit 1900 met kleine achtertuinen) is veel bijgebouwd. ‘Tuindorp is een gewilde wijk. Mensen bouwen liever uit, dan dat ze verhuizen’, licht Verhoeff toe. Het verschil met wijken die nieuw zijn of veel huurwoningen hebben, is groot. Dat pleit ervoor om het mogelijk te maken dat gemeenten kunnen differentiëren in vergunningvrij bouwen, vindt de aankomend stadsingenieur.

 

Welke gevolgen deze bouwdrift heeft voor de leefbaarheid en het klimaat in de wijk, heeft Verhoeff niet onderzocht. Wethouder Jansen pleit voor aanvullend onderzoek, maar stelt op basis van de luchtfoto’s al vast dat de gevolgen voor flora, fauna en klimaat evident zijn. Wat hem betreft zouden gemeenten wijken waar vergunningvrije bebouwing de kwaliteit, de ecologie of het klimaat schaadt, moeten kunnen beschermen tegen particuliere bouwdrift. ‘Als overheid moet je de balans tussen particuliere en collectieve belangen kunnen bewaken.’

 

Het Besluit omgevingsrecht, waarin het vergunningvrij bouwen is geregeld, komt straks onder de Omgevingswet. Minister Schultz van Haegen (Infrastructuur en Milieu) kondigde voor de zomer in een Kamerbrief aan dat gemeenten meer ruimte krijgen om zelf te bepalen voor welke situaties in het omgevingsplan een vergunning nodig is voor bouwwerken. Mogelijk krijgen gemeenten via een instructieregel opdracht om bepaalde veel voorkomende bouwwerken in ieder geval vergunningvrij te maken. Gemeenten kunnen er vervolgens per locatie voor kiezen om meer bouwwerken vergunningvrij toe te staan via het omgevingsplan. Of gemeenten ook kunnen kiezen om juist per gebied minder vergunningvrij te maken, moet bij de verdere uitwerking worden bezien worden, aldus de woordvoerster. ‘Dat wordt pas besloten in het kader van het Invoeringsbesluit en zal uiteraard politiek van belang zijn; het belang van lastendrukvermindering en deregulering tegenover het belang dat gemeenten regie op ruimtelijke kwaliteit zouden moeten kunnen voeren in de achtertuin.’

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Dirk (Duurzaam Investeren , Ruimte & Klimaat) (planoloog) op
Uitbouw, verdichten etc. Uit- en aabouwen zouden Klimaat neutraal (wateroverlast, voorkomen hittestress) worden uitgevoerd. Maar met meer steen is moeilijk. Dat houdt warmte vast. Meer aandacht voor klimaat bij (uit)bouwen is zeker nodig. Lukt het niet... dan een forse fondsbijdrage voor tenminste volledig compenserende maatregelen.
Door Marco op
Als je alle bebouwing bij elkaar telt...tja, dan misschien wel, maar het lijkt me an sich geen uitbreiding van het (al) stedelijke gebied...dus hoezo slecht voor het milieu. En als een ramp als in Chernobyl uiteindelijk tot gevolg heeft dat sommige planten en dieren er juist weer wel bij varen...zou dat dan niet in Utrecht kunnen gebeuren?
En zoals gezegd: het is fijn voor de betreffende bewonder hoewel ik niet weet wat een bewonder is.......
Door Kees Jonkerman (Inspecteur bouw en milieu) op
Ik denk dat de vrije bouwwerken en het gevoel voor ruimte geen probleem is. De eigenaren bewoners van de betreffende huizen kiezen er zelf voor. wat mijn inziens echter wel een probleem is dat er in de meeste gevallen niet gekeken wordt of de bouwwerken aan de gestelde eisen uit het bouwbesluit voldoen. Ik kom regel matig bouwwerken die als vrij bouwwerk gebouwd worden maar het niet zijn en dan ook nog een niet aan de bouwkundige eisen voldoen. En daarna begint de ellende voor de eigenaars bewoners. De gemeente wil niet mee werken aan een vergunning voor het ten onrechte als vrij bouwwerk gebouwde opject. Als er wel een vergunning verkregen kan worden zijn ze vaak op slopers hoogte omdat de isolatie niet voldoet, bouwhoogte niet klopt enz. Het oude werkte niet altijd goed maar het nieuwe met vergunning vrij bouwen is ook zeker niet ideaal.
Door Gijsbert Vonk op
Alle bouwen, met of zonder vergunning, is slecht voor het klimaat. En wat te denken van het blaadje Binnenlands Bestuur, hoeveel CO2-afvangende bomen moeten daar wel niet voor worden gekapt ? Sowieso zou het klimaat beter af zijn zonder de mensheid. Al moeten we de scheten latende koeien en paarden ook niet uitvlakken, wat die allemaal aan broeikasgassen de lucht in flatuleren !

(NB. Zo'n Paulus Jansen is natuurlijk een totaalmalloot. Tussen de andere 149 kamerleden viel dat niet op. Nu hij wethouder is komt zijn gekte in alle hevigheid aan de oppervlakte).
Door Biereco (Verherbouwer) op
Volstrekte onzin, geef nog meer vrij
Door Martin de Bruin (Bouw- en woningtoezicht) op
Slechte keuze van de bijgevoegde foto. De plaatsing van deze dakkapel is niet vergunning vrij. Het voldoet niet aan de onderzijde meer dan 0,5 m en minder dan 1 m boven de dakvoet.
Door Eric van Dorp (bestuurder) op
Het is bijzonder dat juist een Utrechtse wethouder zich hier druk om maakt. Elk stukje groen in de al sterk bebouwde wijken bouwt de gemeente propvol met extra woningen. Speeltuinen, groenstroken, delen van parken alles sneuvelt door de bouwdrift van de gemeente Utrecht. Maar wie een dakkapel op zijn 90 jaar oude woning zet schaadt het milieu
Door Toine Goossens (Toezichthouder gedrag en moraal) op
Even los uit de pols zonder het onderzoek te hebben gelezen.

Ik woon in Tuindorp, inmiddels al bijna 40 jaar, en ik zie dus vanaf de stoep wat er zoal gebeurd.

Tuindorp is een zeer geliefde Utrechtse wijk, met huizen die in de jaren 30 van de vorige eeuw zijn gebouwd. In die tijd waren deze huizen met 120 m² heel ruim, daar zit dan wel een zolder zonder dakkapellen bij.

De nieuwbouwwoningen die de stad Utrecht elders voor deze doelgroep, hoog opgeleide 2 verdieners met 2 á 3 kinderen, bouwt beginnen bij 145 m² en lopen op tot 200 m².

Dat de bewoners van Tuindorp hun huis uitbreiden met dakkapellen en uitbouw ligt dan ook geheel in de lijn van de verwachtingen.

Bovendien mag er dan nu vergunningsvrij worden gebouwd, maar dat is pas sinds kort en iedere uitbreiding heeft nog steeds de instemming van welstand nodig. Welstand keurt standaard brede dakkapellen aan de voorkant af. Uitbouw van 3 meter in de achtertuin is al 30 jaar mogelijk.

Blijkbaar moet je nog steeds met beide benen op de grond staan om ontwikkelingen in hun juiste perspectief te plaatsen.

Voor jonge ingenieurs die al werken bouwt Utrecht starterswoningen van 50 á 60 m². Voor gezinnen van 4 á 5 personen staat dat gelijk aan 200 m² á 300 m² per woning. Tuindorpse woningen halen dat bij lange na niet.

Ingenieur in opleiding L.V. trekt een onzinconclusie.
Door Jan (zelfstandige) op
Een eigen huis met tuin beplanting etc, Na 12 jaar wonen gaan kinderen meer ruimte vragen op hun slaapkamer.
Oplossing 2 dakkapellen zonder vergunning plaatsen .
Waarom moet hier een ambtenaar van de gemeente zich met bemoeien. Laat 2 takt brommers verdwijnen ambtenaar dan doe je wat aan het milieu of durf je als wethouder zijnde de rookmachine van de jonge Marokaan, Turk, of Nederlander niet af te pakken omdat anders de ruit uit je dakkapel verdwijnt.
Ook kan het zijn dat in vermeld stuk de ambtenaar aan zijn dik betaalde job denkt, Conclusie het is al een minder fraai uitzicht in woonwijken, Echter oorzaak bekend stapel verder ,
Door marquis de canteclaerthoe beneveldt op
Weet U wat pas echt slecht is voor het milieu? Echtscheidingen!!! Op stel en (ei)sprong een nieuw onderkomen, pendelverkeer van kinderen, dubbele kledingkasten, dubbel speelgoed. Ook is polygamie buitensporig: zo is mij een geval bekend van een zgn vluchteling met 2 echtgenotes en 9 kinderen, kreeg dus meteen 2 woningen. En dan zeuren over een dakkapelletje zonder vergunning voor de vaderlander?De leges bedoelt U

Relevante Parlementaire Dossiers