of 58959 LinkedIn

Blok: afhankelijkheid ICT-leveranciers onontkoombaar

Een zekere mate van afhankelijkheid van softwareleveranciers is onontkoombaar. Dat stelt minister Blok voor Wonen en Rijksdienst in een reactie op de tweede voortgangsrapportage van de genomen maatregelen na het rapport ‘Naar Grip op ICT’ van de tijdelijke commissie ICT. (Commissie Elias)

Een zekere mate van afhankelijkheid van softwareleveranciers is onontkoombaar. Dat stelt minister Blok voor Wonen en Rijksdienst in een reactie op de tweede voortgangsrapportage van de genomen maatregelen na het rapport ‘Naar Grip op ICT’ van de tijdelijke commissie ICT. (Commissie Elias)

Motie Oosenbrug en Gesthuizen

In de aanbiedingsbrief bij de tweede voortgangsrapportage gaat Blok onder meer in op de genomen maatregelen na de motie van Kamerleden Oosenbrug en Gesthuizen, om in het geval van ICT-aanbestedingen de voorkeur te geven aan open standaarden en opensourcesoftware. Deze maatregel moet er uiteindelijk toe leiden dat het Rijk minder afhankelijk wordt van ICT-aanbieders. Met opensource kunnen de kosten voor nieuwe licenties gedrukt worden. 


Opensource niet zaligmakend

Blok stelt dat hij gemeenten die opensource inmiddels gebruiken gevraagd heeft naar de totale kosten en concludeert dat deze vaak niet verschillen met die van closedsource. ‘Omdat kosten vooral worden bepaald door beheer en aanpassing/actualisatie van de software. Licentiekosten vormen slechts een klein deel van de totaalkosten voor software, zoals ook de Algemene Rekenkamer in 2011 al constateerde.’

Volgens Blok leert de ervaring dat opensourcesoftware niet altijd de beste oplossing is. ‘Weliswaar zijn aan het gebruik van opensourcesoftware geen licentiekosten verbonden, maar implementatie en beheer brengen wel kosten met zich mee en bij aanpassing is opnieuw afhankelijkheid van een leverancier aan de orde.'


Vervanging ICT moeilijk rendabel te maken

Volgens de minister is het Rijk geen ICT-leverancier, om die reden worden ICT-producten dus overgenomen van de markt. ‘De reële mogelijkheden om de afhankelijkheidsrelatie met een leverancier te doorbreken zijn door diverse risico’s beperkt. Bij het beëindigen van een relatie met een leverancier blijkt dat de business case voor vervanging van organisatiekritische en organisatiebrede systemen vaak moeilijk rendabel is te maken. Veel systemen zijn complex en producten en applicaties zijn vaak met elkaar verweven. Wisseling van leverancier kan leiden tot verlies aan functionaliteit, uitval en hoge kosten en nieuwe afhankelijkheid.’

Uitvoering maatregelen op koers 

De kabinetsreactie op rapport Elias bevat een groot aantal maatregelen bij ICT-projecten van het Rijk. Deze moeten uiteindelijk leiden tot het vertrouwen van de Kamer en van burgers. De uitvoering van alle maatregelen uit de kabinetsreactie ligt op koers en verloopt op vrijwel alle onderdelen conform planning, zo stelt Blok. ‘De uitvoering van de maatregelen vormt geen doel op zich; het gaat om het realiseren van de beoogde effecten. Voor een aantal maatregelen, zoals de inrichting van het Bureau ICT-toetsing (BIT), zijn de eerste effecten zichtbaar. Andere maatregelen zullen op langere termijn tot resultaten leiden.'


In de aanbiedingsbrief van minister Blok wordt ingegaan op de voortgang van overige maatregelen die na rapport Elias zijn genomen.

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door H van Hees (IT-adviseur) op
Dat het een probleem is, lijkt me duidelijk. Er zijn maar weinig aanbieders dus beperkte keuze en veranderen is lastig, duur en met risico's en vaak is de meerwaarde te beperkt om al die moeite te doen.
Dit frustreert en, zo lijkt het in ieder geval, kost de burger veel geld.

Er zijn naar mijn idee in ieder geval 2 oplossingsrichtingen die de moeite waard zijn om eens te bekijken:

1. De overheid stelt specificaties op van de minimaal noodzakelijk gegevensset, de minimaal benodigde functionaliteiten en de minimaal benodigde berichtuitwisselingen.
Ontwikkelaars (Marktpartijen en Open Source ontwikkelaars) kunnen op basis daarvan gaan bouwen.
De 3-D's met de gewenste Regie-systemen zouden een pracht-kans geweest zijn destijds.

2. De overheid zet een eigen ontwikkelclub op die bouwt functionaliteiten op die plaatsen waar de markt niet functioneert en zet dit tegen (doorzichtige/controleerbare) marktconforme tarieven op de markt. Zodra de markt./concurrentie wel functioneert kan het als zelfstandige BV verder.



Door Ad Gerrits op
"Veel systemen zijn complex en producten en applicaties zijn vaak met elkaar verweven". Daar verbetering in brengen is m.i. de belangrijkste opgave. Iets dat op verschillende manieren kan, maar in alle gevallen een bepaald niveau van deskundigheid vereist.
Door Sjaak (waakzaam burger) op
Minister Blok toont zich in deze VVD'er. Hij is bezig om de makrt te dienen ten koste van de overheid. Het zou niet anders kunnen, niet zonder afhankelijkheid? Dat kan wel, maar dan moet de minister er wel voor kiezen.
Door henk op
@steven. Ik ben het helemaal met je eens. DE voordelen zijn groot: goedkoper, beter, continuiteit, e.d. Echter: dit druist in tegen vrije marktwerking
Door Steven op
"Het Rijk geen ICT-leverancier". Het Rijk is bij uitstek qua schaalgrootte prima in staat, in theorie, om de ICT meer in eigen hand te nemen / houden.

Zelf ontwikkelen, maar dan vanuit een slimme benadering. Niet overal binnen de overheid opnieuw het wiel uitvinden. Modulair opbouwen. Vrijwel alle overheidsinstanties maken op enige wijze gebruik van burgergegevens bijvoorbeeld.

Zelf ontwikkelen op basis van open source c.q. laten ontwikkelen en open source maken. Dat bevorderd ook de concurrentie. De ICT boeren zullen service moeten verlenen willen ze hun werk behouden.
Door Marjolein Bryant op
Wat spijtig toch dat afhankelijkheid van ‘een leverancier’ zo makkelijk wordt verward met afhankelijkheid van ‘één leverancier’. De overheid is voor het aanleggen en onderhouden van een snelweg ook afhankelijk van ‘een leverancier’. Zij kan via een zorgvuldige selectie kiezen welke leverancier daarvoor de beste is. Na een tijdje kan ze echter ook overstappen naar een andere leverancier, zonder dat de snelweg daarvoor hoeft te worden afgebroken en opnieuw moet worden aangelegd door de nieuwe partij. De snelweg was immers geen eigendom van de aannemer die hem had aangelegd.

Bij closed source software laten we het eigendom wel bij de bouwer liggen. De klant geeft daarom voor de duur van het gebruik een monopolie weg aan de betreffende leverancier om dit systeem te onderhouden en uit te breiden, omdat niemand anders het recht of de mogelijkheid heeft om er aan te komen. Wanneer de klant daar genoeg van heeft, zul hij de hele boel moeten afbreken en opnieuw moeten opzetten met een nieuwe leverancier. Zoals in het artikel al staat, is dat moeilijk rendabel te maken.
Bij open source kun je de applicatie/snelweg laten staan, terwijl je de vrijheid en marktwerking hebt om zo nodig een andere partij in de arm te nemen voor onderhoud en doorontwikkeling.
Door Trevor op
Dat bij aanpassing van open source software opnieuw afhankelijkheid van een leverancier aan de orde is, is natuurlijk maar beperkt waar. Je kunt eenvoudig van je leverancier eisen dat diens code opnieuw open source is, bij voorkeur onder dezelfde licentie als het originele werk. Het rijk kan desgewenst eenvoudig zelf de publicatie van de code ter hand nemen.