of 58959 LinkedIn

‘Overheid moet oudere ambtenaar niet ontzien’

Binnen een vitale overheid die blijft opleiden, is de mobiliteit groot. Maar de overheid is er niet zo goed in om de duurzame inzetbaarheid van zijn werknemers te vergroten, zegt bijzonder hoogleraar Tinka van Vuuren.

Binnen een vitale overheid die blijft opleiden, is de mobiliteit groot. Maar de overheid is er niet zo goed in om de duurzame inzetbaarheid van zijn werknemers te vergroten, zegt bijzonder hoogleraar Tinka van Vuuren.

Waarvoor is vandaag de dag géén app? Deze was er nog niet, maar gaat er als het aan het Sociaal Fonds voor de Kennissector ligt wel komen: de me@work-app. ‘We zijn hem nog aan het ontwikkelen, maar het motto van de app moet worden: van registreren naar regisseren. Bepaal je eigen ontwikkeling’, zegt bijzonder hoogleraar vitaliteitsmanagement aan de Open Universiteit en consultant Tinka van Vuuren.

Selfies
‘Mensen kunnen met deze app nadenken over wat ze willen. Wat zijn mijn sterke punten, mijn zwakke. Wat moet ik verbeteren? Je schrijft het op en bedenkt wat je ervoor moet doen. Je neemt daarvan foto’s en selfies. Een opleiding, een congres, meelopen met een collega. Dat zet je in een ontwikkelingslijn die je kunt delen, ook met je leidinggevende. We beginnen nu met een pilot op universiteiten en wellicht dat ambtenaren die iets met hun carrière willen er straks ook gebruik van maken.’

Maar wat wíllen ambtenaren met hun carrière? Uit onderzoek blijkt: bij de club blijven. Lucas Lombaers, directeur arbeidszaken publieke sector van het ministerie van Binnenlandse Zaken, zegt in ‘Werken in de Publieke Sector 2015’ dat de ‘externe arbeidsmobiliteit nu laag is. Te laag.’ Na hun 35ste stoppen ambtenaren wel zo’n beetje met zoeken naar een andere baan. Een jaar eerder had Lombaers de mobiliteitscijfers in Binnenlands Bestuur reeds ‘alarmerend’ genoemd.

Weinig wisselingen
Binnen de functie of de organisatie wordt te weinig gewisseld, aldus minister Blok (Rijksdienst). ‘Dat levert risico’s op voor de tevredenheid van medewerkers over hun baan, de aantrekkelijkheid van de overheid als werkgever en de kwaliteit van de dienstverlening.’ Het probleem is volgens Van Vuuren niet dat ambtenaren weinig overstappen, maar dat de overheid (van rijk tot gemeenten) weinig onderneemt om in eigen gelederen de troepen vitaal te houden. Onverstandig, omdat het mes aan twee kanten snijdt. ‘Vitaliteit is mobiliteit’, vindt de hoogleraar en Loyalis-adviseur.

Nuttig en nodig, want was het aandeel 55-plussers in 2004 in het openbaar bestuur nog 15 procent, tien jaar later was dat al verdubbeld tot 30 procent. En deze trend zet door. ‘De overheid is onovertroffen kampioen vergrijzing’, aldus Van Vuuren. 60 procent van de gemeenteambtenaren is ouder dan 45 jaar. Dat zou geen probleem zijn, meent Van Vuuren, als de overheid meer zou ondernemen om ambtenaren te motiveren langer productief door te werken. ‘Maar de overheid is er niet zo sterk in om de duurzame inzetbaarheid van zijn werknemers te vergroten. Ze zou tegemoet moeten komen aan de behoeften en wensen van de oudere en jongere werknemers.’

Trots zijn
Van Vuuren geeft de komende weken namens inkomensverzekeraar Loyalis zes workshops voor het onderwijs en de overheidssector over de 55+ werknemer. Haar boodschap? ‘Zet oudere ambtenaren niet in de luwte, maar zorg voor actie. Vitaliseren werkt beter dan ontzien om ambtenaren productief, gezond en gemotiveerd te houden. Mensen krijgen meer motivatie als hun draagkracht wordt versterkt en hun competenties en gezondheid toenemen. Iedereen wil toch trots zijn op wat hij of zij doet?’

Volgens Van Vuuren nemen werknemers nu een afwachtende houding aan. ‘Dat is niet zo gek, omdat de filosofie bij de overheid toch is: kan ik niet van die oudere werknemers af? Wat heb ik er nog aan?’

Van Vuuren zal HRM-medewerkers tijdens haar workshops vertellen dat ze moeten ‘faciliteren en informeren en de cultuur zo moeten inrichten dat mensen zich mogen, moeten en kunnen ontwikkelen.’ Zeker, de oudere ambtenaar, maar ook de jongere ambtenaren. ‘Want een twintiger die nu binnenkomt, blijft misschien wel vijftig jaar ambtenaar.’

Ontziemaatregelen funest
Weinig werkgevers binnen de overheid vinden het belangrijk dat oudere werknemers doorwerken, stelt Van Vuuren. ‘Wat ze doen is: ze nemen maatregelen om die oudere werknemers te ontzien! We noemen dat ontziemaatregelen, zoals het geven van lichtere taken en minder uren werken.
Die maatregelen worden onbetaalbaar en zijn niet meer van deze tijd.’

Bovendien leveren ouderen volgens haar hierdoor minder werk en worden daardoor nog minder geliefd. ‘Ontziemaatregelen zijn gericht op het minder belasten van mensen, terwijl de draagkracht van werknemers juist moet worden vergroot door scholing, mobiliteit en gezondheidsbevordering. Je hoeft niet ziek te zijn om beter te worden, zei ik bij de aanvaarding van mijn hoogleraarschap.’

Lees het volledige interview in Binnenlands Bestuur nr. 6 van deze week. (inlog)

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Jos op
Hoogleraar en consultant? Je ontwikkelt iets als hoogleraar om het als consultant te verkopen? Tsja, grenzen vervagen! Het kan zo zijn dat ambtenaren minder mobiel zijn (alhoewel ik denk dat ook hier te zeer veralgemeniseerd wordt omdat onze wetenschappers er anders niets mee kunnen) maar als je goede mensen wil moet je er ook in durven investeren en zé niet vooral als noodzakelijk kwaad zien. Dat mag dan met name de politiek(vooral VVD) zich aanrekenen. In termen van HRM; elk bedrijf zorgt goed voor de belangrijkste resources. En laat dat nu bij een overheid haar mensen zijn. Het wordt tijd dat die VVD oogkleppen eens afgezet worden.
Door whatever (Rijksambtenaar) op
Eens met Dafy. Probeer het trouwens zelf eens na je 60e-plussss met je app. En verder deze tip: lees het rapport van het NIDI "langer doorwerken valt nog niet mee". Een goed duidelijk rapport waarin helaas de ZZP'rs ontbreken want dat is een grote groep die in armoe de AOW-leeftijd moet zien te halen. Verder dan de la van de vergrijzende ambtenaar zal het wel niet komen want er zullen geen conclusies, wetswijzigingen of maatregelen op volgen.
Door criticus op
Een duurzame inzetbaarheid begint niet pas vanaf 5 jaar. Die begint daarvoor al.
Maar helaas wordt te vaak door leidinggevenden gezegd: geen geld/tijd voor opleiding, deze opleiding past niet bij je huidige functieomschrijving etc.
Oftewel: de werknemers worden al in ene vroeg stadium van hun carriere door de werkgevers afgestompt gemaakt. Een 'drive' wordt te vaak niet gewaardeerd.
En dan verbaast zijn dat het elan er later niet meer is?
Door Opmerker op
Regelmatig leest men stukjes over mensen of groepen mensen, die over het algemeen niet zijn uitgenodigd tot een raadpleging......
Door Dafy (Rijksambtenaar ) op
Weer een geweldig plan van commerciële partijen die even hebben zitten nadenken hoe ze hun nutteloze waar aan de man kunnen brengen. Zelf werk ik 40 jaar voor diverse overheidsdiensten zoals Defensie, gemeente, diverse ministeries en binnen die ministeries voor diverse diensten. Dat de overheid de zinloze exercitie heeft gekozen om onze generatie nog vele jaren langer te laten werken dan beloofd en wij daardoor de stoelen bezet houden voor de jongere garde kan ik niet helpen. Maar dat ik elke week in dit blad moet lezen dat mijn leeftijdsgenoten niet actief, innovatief en flexibel zouden zijn beschouw ik als pure hetze. En ja, als je dan wat ouder wordt is het misschien wel heel begrijpelijk en sociaal dat er enigszins rekening wordt gehouden met je leeftijd. De PAS-regeling is daar een prima middel voor en schept ook weer kansen voor jongeren. Dat de overheid er voor kiest om de uren niet in te laten vullen door jongeren is alweer iets waar de oudere werknemer niets aan kan doen.
Door H. Wiersma (gepens.) op
Enkele oneliners:
1. job-rotatie en/of het verkrijgen van nieuwe deeltaken werkt stimulerend voor alle leeftijdscategorieën (en niet alleen voor ouderen). Het zou jaarlijks uitgebreid aan de orde moeten komen tijdens een functioneringsgesprek.
2. ouderen hebben soms misschien meer moeite met nieuwe technische ontwikkelingen, maar compenseren dat over het algemeen ruimschoots met hun ervaring om gestelde doelen snel te bereiken.
Door Bernadette Weynants (Financieel adviseur) op
Ik wil best wel selfies nemen van wat een mens van ongeveer 60 allemaal voor energieks doet. Ik noem er een paar: mantelzorgen voor je oude ouders en schoonouders, bestuurs- en ander vrijwilligerswerk in je eigen woonplaats (omdat jonge mensen daar doorgaans minder tijd voor hebben), op kleinkinderen passen en ze naar sport en muziekles begeleiden (terwijl papa en mama nog even verder moeten vergaderen of anders even aan zichzelf toe komen) en …. uren studeren op een gebruiksaanwijzing omdat de boel weer eens ge-re-set moest worden (engelstalig jargon, daar zijn jonge mensen inderdaad sneller mee). Maar mij hoor je niet klagen, want al die bezigheden geven meer balans in mijn leven. Dat is: als mijn ’echte’ werk niet te veel van me eist. Ik hoef geen schitterende carrièrevooruitzichten, gewoon interessant werk en af en toe een bedankje van de baas is ook heel motiverend.
Door Eric Verstraaten - van Beek (coördinator crisisbeheersing) op
Ik ben bijna 61 en mág nog werken tot mijn 67e en wie weet nog wel langer. Welke stappen zal ik maken om tot het einde van mijn carrière een gelukkige, productieve en interessante ambtenaar te zijn waar in mijn geval de Rotterdammer wat aan heeft? Welnu, ik ben aardig op weg en word iedere week wel een keer verrast. Omdat mijn dynamiek een andere is dan toen ik 25 was, vraag en krijg ik daarvoor begrip en ondersteuning van mijn collega's. Ik ben wel benieuwd naar wat mijn werkgever wil faciliteren om met mij in balans te komen. Tot zover krijgt het generatiepact weinig aandacht in Rotterdam. Maar daar ga ik met mijn kornuiten wat aan doen! Want wie is de organisatie nou uiteindelijk? Dat zijn wij toch zelf!
Door Jhr., van Avezathe en Zottegem (vrolijke burger) op
Gut, gut, weer een handige adviseur die een app wil verkopen ! Alsjeblieft zeg, alles draait om motivatie, persoonlijke aandacht en duidelijke afspraken.
Door Res (Jurist) op
Generaliseren van ontzien is misschien funest, generaliseren van niet-ontzien is dat ook. Lever maatwerk.