of 59345 LinkedIn

Grenzen aan jeugdzorgplicht gemeenten

Het inkaderen van de jeugdzorgplicht, meer kennis en een andere contractering kunnen gemeenten helpen de jeugdzorg financieel behapbaar te krijgen.

Het begrenzen van de jeugdzorgplicht van gemeenten, meer kennis en een andere contractering kunnen gemeenten helpen de jeugdzorg financieel behapbaar te krijgen.

Marktwerking

‘Wij hebben mondige burgers die de weg naar ons, geholpen door commerciële partijen, heel goed weten te vinden. Dat loopt gierend uit de klauwen’, stelt burgemeester Jan Brenninkmeijer van Waalre. ‘De vraag naar zorg is gigantisch toegenomen en wij moeten leveren wat wordt gevraagd. De marktwerking neemt ongezonde vormen aan. Er moet een maatschappelijke discussie komen over de reikwijdte van de zorgplicht van gemeenten.’ Waalre kampt met een tekort van 1,5 miljoen euro op een rijksbudget van 4,2 miljoen euro.

 

Paardentherapie

‘De zorgplicht moet worden ingekaderd’, stelt ook Raymond Gradus, hoogleraar Bestuur en Economie van de Publieke en Non-profit sector aan de Vrije Universiteit. Volgens hem worden diverse zaken vanuit de jeugdzorgpot van gemeenten betaald, die daar niet thuishoren, zoals oppasgrootouders en huiswerkklassen. De Tweede Kamer maakt zich eveneens zorgen. De Kamer heeft onlangs een motie van het CDA-Kamerlid René Peters aangenomen waarin minister De Jonge (VWS) wordt opgedragen om, samen met gemeenten, de reikwijdte van de jeugdhulpplicht te verkennen en daarbij mee te nemen wat bij normaal opvoeden en opgroeien hoort. Want de Jeugdwet is nu zo ruim omschreven dat vrijwel elk probleem eronder zou kunnen vallen, stellen de Kamerleden. Gemeenten interpreteren daarnaast de Jeugdwet zo ruim dat vrijwel alle oplossingen door de gemeente vergoed zouden kunnen worden. ‘Meerdere gemeenten vergoeden zaken zoals kindercoaching, paardentherapie, bso-plus en huiswerkbegeleiding-plus, terwijl zij daar geen financiële middelen voor ontvangen’, aldus de motie. Voor de begrotingsbehandeling voor 2020 moet de Kamer over die verkenning worden geïnformeerd.

 

Wonderwoorden

‘Wat is normaliseren en ontzorgen en wanneer gaan we een kind helpen’, voegt Rob Gilsing, lector Jeugdhulp in transformatie aan de Haagse Hogeschool aan de discussie toe. Hij noemt het de ‘wonderwoorden’ van de transformatie, waaronder ook onder meer demedicaliseren valt. Zolang iedereen anders denkt over de inhoud van die begrippen, en betrokken partijen dus lang elkaar heen praten, wordt het nooit wat met de transformatie. ‘Die transformatie is hard nodig om te komen tot doelmatige en effectieve jeugdhulp’, benadrukt Gilsing.

 

Sturen

De sleutel tot meer (financiële) grip op de jeugdzorg is kennis, stelt gezondheidseconoom Xander Koolman (Vrije Universiteit). ‘Het is belangrijk om kennis te hebben om te kunnen sturen. Om het goede gesprek met de aanbieders te kunnen aangaan.’ En die kennis ontbreekt in zijn optiek. De rijkskorting op het jeugdbudget hebben de gemeenten deels neergelegd bij de zorgaanbieders, maar gemeenten lieten vervolgens de ruimte aan aanbieders om het volume aan geleverde zorg te vergroten, betoogt Koolman. De zorgverzekeraars waren daar voorheen minder naïef in. ‘Zij stelden het budget voor een regio vast en daar moesten de aanbieders het mee doen.’

 

Prikkel

Als zorgverlener de hulp niet binnen het budget kon afronden, moest hij toch doorbehandelen. ‘Doorleverplicht heette dat. Dan hebben aanbieders een prikkel om zelf kritischer te zijn. Kan ik de behandeling afsluiten, is deze behandeling nog wel effectief of is deze cliënt uitbehandeld. Je hebt dan overwegingen die de zorgaanbieder zelf kan maken en met zo’n budget prikkel je hem om daar heel kritisch op te zijn.’ De meeste gemeenten hebben zo’n prikkel onvoldoende ingebouwd. Dat zouden ze in de ogen van Koolman wel moeten doen. ‘Je moet in het gesprek met de zorgaanbieder zeggen: dit is je budget en daar moet je het mee doen. Wachtlijsten mogen niet oplopen, dus de aanbieder moet steeds weer keuzes maken: heeft het nog zin om deze jongere nog langer te begeleiden of niet, is hij uitbehandeld en kan ik door naar de volgende. Die verantwoordelijkheid moet je bij de zorgaanbieder leggen. Gemeenten moeten hen een prikkel meegeven om daar verstandig mee om te gaan. Daar hou je dan toezicht op.’


Lees het hele artikel in Binnenlands Bestuur nummer 12 van deze week

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door de vries (ambtenaar) op
De kern van marktwerking is dat iemand er belang bij heeft om in de behoeften van iemand anders te voorzien. Op die wijze kan vervolgens in zoveel mogelijk behoeften worden voorzien. Dat heet welvaart. Begin dus niet allerlei morele oordelen uit te spreken over aanbieders die op zoek gaan behoeften waar ze in kunnen voorzien. Aanbieders komen dan in een situatie terecht waarin ze het nooit goed kunnen doen.
Verder: die Gradus van het CDA met zijn prut casuistiek. Het gaat niet om het verbieden van oppasgrootouders. Waar het om gaat is wat verderop in het artikel staat: de macht om doorleverplicht af te dwingen zoals de zorgverzekeraars die hebben tov de ziekenhuizen. En die macht hebben gemeenten niet en als die wel zouden hebben zouden ze die macht niet gebruiken. Waarom niet? Omdat wethouders in tegenstellng tot bestuurders van zorgverzekeraars van de kiezersgunst afhankelijk zijn. Dus: de Jeugdzorg onderbrengen bij de zorgverzekeraars en onderdeel maken van de basisverzekering met maximum groei per jaar. Moet je eens opletten wat er dan gebeurt.
Door Erik Bevaart (columnist (en voorheen ambulant hulpverlener)) op
Marktwerking en openeindregeling is een hopeloze combi, die perverse prikkels in de hand werkt. Welk toezicht is er op (de kwaliteit van) het betrekken van het netwerk en in welk stadium gebeurt dit? Welke eisen worden hieraan gesteld?
Ik zou wel eens willen weten welke organisaties in welke gemeenten hier succesvol mee zijn. Dit is een win-winsituatie, immers inbedding binnen het netwerk is zowel kostenbesparend als de levering van nazorg.
Door Willem (Zeker) op
Dit is erg vergelijkbaar bij de discussies rond de zorgverzekering (behandeling en medicatie). Wat valt in het basis pakket en onder een dekking, wat zou je mee kunnen verzekeren en wat valt er buiten (alternatief of wetenschappelijk discutabel). Wil je budgetgericht kunnen sturen dan zul je keuzes moeten maken v.w.b. standaardisatie, behandelingen vs. kostprijs per product of dienst. Zoals bij elke systeemverandering zul je eerst een overshoot aan ondernemerscreativiteit en opschaling van het Business model zien. Zeker als het openeindregelingen betreft zonder normatieve / kwalitatieve doelsturing. Als je alleen maar knijp in de kosten en budgetten krijg je vanzelf waterbed- en drukvatmodeleffecten. iedereen zoek compensatie voor zijn verlies, ook de behandelaar.
Door herk enbaar (ambtenaar) op
Hier in de praktijk: zorgaanbieders die actief op scholen gaan 'speuren' naar dyslexie klanten. Uiteraard hebben deze zorgaanbieders gelijk een oplossing voor ze. Gevolg: dyslexie behandelingen lopen exponentieel toe en daarmee ook de kosten. Zijn we nou met zn alleen opeens zoveel meer dyslexies geworden? Zo zijn er meer voorbeelden van dergelijke marktwerking....
Door Tim Robbe (Advocaat en bestuurskundig adviseur ) op
Gemeenten hebben beleidsruimte waarbij zij zet kunnen bepalen welke vormen van jeugdhulp zij inkopen bij wij. Voorwaarde is dat een dekkend aanbod aanwezig moet zijn. Daarnaast zitten gemeenten zelf aan de knoppen bij het opstellen van beleid en aan de toegang. Ook de medische verwijsroute vormt daarbij juridisch minder een probleem dan vaak gedacht (zie Peel gemeenten). De gemeenten hebben dus prima de instrumenten in handen om eea aan te sturen. Daar is dan wel voldoende (inhoudelijke) capaciteit voor nodig om dat goed te doen.
Door Jaap van Velzen (adviseur, onder andere tav. voorzieningen) op
En daar gaan we weer. geef een miljard weg en ga dan kijken welke kennis je in huis hebt... Van Zonder Kennis en Inzicht Geen Cent heeft noch de minister noch driekwart van de gemeentebesturen ooit gehoord. Het geld ligt voor het oprapen, op voorwaarde dat je data kloppen.
Door Marquis de Canteclair (Civ em.) op
Een tien voor deze burgemeester: eindelijk eens een Bestuurder die de nieuwe kleren van de keizer juist beoordeeld. Nu nog de Wmo en dan nog een keer de grens van de afrekencapaciteit bij bejaarden.