of 59345 LinkedIn

Gemeente bereikt zzp'ers met schulden niet

Er zijn inmiddels 1,1 miljoen zzp’ers, waarvan een groot deel uitsluitend inkomsten heeft als zzp’er. Wisselende inkomsten en vaste uitgaven maken hen kwetsbaar. Daarom ontwikkelde het Nibud voor alle gemeenten een Online Geldplan ZZP: ‘een drempelloze omgeving waar zzp’ers zelf aan de slag kunnen’, aldus Bas Schuurmans, projectleider Startpunt Geldzaken bij het Nibud. Het geldplan is grotendeels gefinancierd door Instituut GAK en wordt kosteloos aan alle gemeenten aangeboden.

Schuldhulpverlening voor zzp’ers schiet vaak tekort. Daarom lanceert het Nibud vandaag een gratis online tool om zzp’ers bewust te maken van de hulp die gemeenten kunnen bieden. Dat zou een stap in de goede richting kunnen zijn, maar alleen als gemeenten daar actief mee aan de slag gaan.

Vier grote gemeenten
De vraag aan het Nibud om een geldplan speciaal voor zzp’ers te maken kwam van de vier grote steden. Die hebben moeite om zelfstandigen met schulden goed te bereiken, en andersom weten zzp’ers vaak niet wat de gemeente voor hen kan betekenen op het gebied van schuldhulpverlening. Daarom presenteert het Nibud vandaag voor alle gemeenten een Online Geldplan ZZP: ‘een drempelloze omgeving waar zzp’ers zelf aan de slag kunnen’, aldus Bas Schuurmans, projectleider Startpunt Geldzaken bij het Nibud. Het geldplan is grotendeels gefinancierd door Instituut GAK en wordt kosteloos aan alle gemeenten aangeboden.

Voorwas en hoofdwas
Als gemeenten het geldplan via hun website aan hun inwoners aanbieden, kunnen zzp’ers online een anonieme zelfcheck invullen om erachter te komen of er aanleiding is om zich zorgen te maken. Na een geanimeerd introductiefilmpje beantwoordt de ondernemer in vijf tot tien minuten een serie vragen over onder andere de staat van de administratie, het inkomen en reserves. Vervolgens rolt er een kant-en-klaar actieplan uit het systeem. Daarin wordt de zzp’er gewezen op de beschikbare hulpkanalen. Schuurmans: ‘Je zou kunnen zeggen dat het geldplan de voorwas doet, en de gemeente de hoofdwas.’

Eigen buffers
Er zijn inmiddels 1,1 miljoen zzp’ers, benadrukt Schuurmans, waarvan een groot deel uitsluitend inkomsten heeft als zzp’er. Wisselende inkomsten en vaste uitgaven maken hen kwetsbaar. Ze lopen daarmee het risico problematische schulden te ontwikkelen. Ook de Nationale Ombudsman Reinier van Zutphen constateerde vorig jaar in een rapport dat zzp’ers zich steeds vaker melden met schulden. Schuurmans: ‘Vroeger waren er ruimere collectieve voorzieningen, maar nu zijn veel financiële risico’s bij het individu belegd. We moeten mensen leren hun eigen financiële risico’s in te dekken.’ Daarnaast ziet hij ook een taak voor het Nibud om de politiek te informeren over de consequenties van beleidskeuzes. 

Recessie
Jacqueline Zuidweg biedt al bijna vijfentwintig jaar schuldhulp aan ondernemers en heeft het aantal ondernemende starters, sinds ze in 1994 begon, zien verviervoudigen. Ze denkt ook dat het geldplan van het Nibud zou kunnen helpen om de drempel tussen de gemeente en ondernemers te verlagen. Maar dan moet de tool wel gepromoot worden door gemeenten, voegt ze toe. En of dat gaat gebeuren, betwijfelt ze, want ze ziet nog niet overal genoeg sense of urgency. Dat vindt Zuidweg zorgelijk omdat het uitblijven van hulp tot grote maatschappelijke kosten kan leiden. De flexibele schil, waarvan zzp’ers een flink deel uitmaken, is sinds de vorige recessie alleen maar gegroeid. En die flexwerkers worden bij een volgende recessie als eerste geraakt.

Taboe
Nadja Jungmann, lector Schulden en Incasso bij de Hogeschool Utrecht, legt uit dat er drie hobbels zijn die tussen zelfstandigen en goede schuldhulpverlening in liggen. Het eerste probleem is dat zelfstandigen vaak te lang wachten met het zoeken van hulp, niet in de laatste plaats omdat ze het idee hebben dat het succes van hun onderneming hun eigen verantwoordelijkheid is. Ook Zuidweg ziet dat het taboe op schulden voor ondernemers nog groter is dan voor particulieren. En ook gemeenten hebben vaak nog het idee dat ondernemers zelfredzaam moeten zijn.

Parlementaire misser
Vervolgens zijn er nog steeds gemeenten die zzp’ers de toegang tot gemeentelijke hulp weigeren. Jungmann wijt het aan een ‘groot misverstand’ dat ontstaan is door onduidelijkheid in de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs) uit 2012. Door deze ‘parlementaire misser’ denken sommige gemeenten dat ze ondernemers geen schuldhulp hoeven te bieden. Staatssecretaris van Ark heeft eerder dit jaar benadrukt dat ook zelfstandigen recht hebben op hulp vanuit de gemeente. Toch blijft het misverstand bestaan, wellicht ook omdat het voor gemeenten goed uitkomt: het helpen van zzp’ers kost veel tijd en geld. Daarom verschilt de kwaliteit van schuldhulpverlening per gemeente sterk, weet ook Jacqueline Zuidweg: ‘We zeggen tegen ondernemers wel eens: verhuis maar.'

Aanvullende kennis nodig
Dat gebrek aan expertise is de derde hobbel. Zelfs als zelfstandigen wél worden toegelaten tot het gemeentelijke traject, kan het alsnog foutlopen als de gespecialiseerde kennis die nodig is om zzp’ers met schulden te helpen, mist. Want zzp’ers hebben over het algemeen complexe problemen waarvoor aanvullende kennis vereist is. Zuidweg denkt dat veel gemeenten overschatten hoe ingewikkeld zzp’ers zijn, maar geeft ook aan dat het bij haar bedrijf vaak een jaar duurt voordat een particuliere schuldhulpverlener het helpen van zzp’ers ‘echt in de vingers’ heeft.

Eén hobbel overwonnen
Jungmann is positief over het Online Geldplan, maar maakt wel een kanttekening. ‘Voor lichte financiële problemen kan een geldplan helpen, maar als het echt complex wordt, zijn er professionals nodig.’ Het lost de lastige problemen dus niet op, maar het kan mensen wel bewust maken van de hulp die er is. En daarmee kan al een grote hobbel (al is het maar één van de drie) overwonnen worden.

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Eric (Schilder) op
@spijker, een groot gedeelte van de zzp'er is, is zzp'er omdat het helemaal niet zo even gedaan is, in loondienst gaan. Geeft ook niet heel veel zekerheid meer. Een keuze om toch inkomen te genereren is dan voor jezelf beginnen, als zzp'er.
Je bent dan niet opeens een ondernemer. Mijn idee is dat het niet aan kennis ontbreekt, maar aan de vlotte babbel, voor jezelf opkomen en lef(randje van de wet opzoeken) om genoeg te verdienen. En ondertussen ook gewoon je vak uitoefenen. Vaak schiet een fatsoenlijk inkomen er dan bij in.
Door John (zzp) op
In reactie op Margreet: Het probleem is niet de kennis van ZZPers, maar de onbalans in macht mbt in schulden industrie

Het kan zeker geen kwaad om zzp-ers te helpen met administratie en met boekhouden en dergelijke. Maar de overheid maakt soms ook onnodig complex en onbegrijpelijk.

Maar wat ZZPers met schulden werkelijk zou helpen is dat er beperkingen komen mbt schuldeisers en deurwaarders. Wanneer een consument een rekening niet betaald (niet de bedoeling) dan verjaard een vordering na 2 of 3 jaar, maar wanneer er een deurwaarder wordt ingeschakeld en deze een gerechtelijke uitspraak gaat vragen (99,9% van de gevallen wordt dit 100% toegewezen door zo'n rechter waarbij altijd alle bijkomende kosten voor rekening zijn van de schuldenaar of deze nou niet wil (onwil) of kan (onmacht) betalen. Ook wordt er in het over grote deel van de vorderingen amper contact opgenomen met de schuldenaar. Het is lopende band werk ipv maatwerk en er wordt totaal geen rekening gehouden met de belangen van de schuldenaar. Een gerechtsdeurwaarder zou op papier zowel de belangen van de schuldeiser als schuldenaar moeten dienen, maar daar is over het algemeen totaal geen sprake van. Schuldenaren worden zelfs zeer zwaar zwaar onder druk gezet met dreiging van beslag op inboedel of bankgelden gedwongen betalingsregelingen aan te gaan die de beslagvrije voet ondermijnen.

Er was een deurwaarder die structureel voor al zijn cliënten of er nu al een ander beslag lag of niet of dat er een betalingsregeling was of niet er werd geautomatiseerd 10.000 keren achter elkaar beslag gelegd bij de belastingdienst op mogelijke toekomstige belasting meevallers. Dergelijke beslags-maatregelen zouden alleen gepast zijn bij bewezen bewuste betalings onwil en niet bij betalings onmacht, want er komen weer een paar honder euro's aan executiekosten bij per klant terwijl het helemaal niet zeker is dat het iets op levert. Dit raakt ook een pijnpunt!

Een deurwaarder verdient vooral aan executie handelingen, deze asociaal prijzige handelingen zoals bijvoorbeeld het sturen van een brief (1 A4tje) daar mag een deurwaarder dan weer 100 euro aan kosten bij de rekening op tellen, zo lopen de totale incasseringskosten extreem snel en onnodig (en niet proportioneel) op. Zo kan een vordering van 25 euro oplopen naar 700 euro, maar als de schuldenaar armlastig is en een laag inkomen heeft kan zo'n betalingsonmachtige burger jaren lang gegijzeld worden door jaren lange executie maatregels die dan kunnen oplopen tot 1500 euro, waarmee een vordering van oorspronkelijk 25 euro kan oplopen naar 2.225 euro. Dat is bijna 100x de oorspronkelijke vordering, SCHANDALIG

Deze manier van incasseren kost onze samenleving miljarden, het belemmert onze economie en maakt het leven van schuldenaren tot een uitzichtloze hel, ook kan het zorgen voor verdere psychologische problemen, verslavingen, werkeloosheid, verlies van vrienden en familie, schaamte, zelfs het uit waanhoop overgaan tot stelen of andere vormen van criminaliteit (niet acceptabel maar het lijkt me niet de bedoeling dat we niet criminele maar slechts betalings onmachtige burgers zo slechts moeten behandelen en ze feitelijk kapot moeten maken).

Wat moet veranderen:
1) Proportionaliteit: De handelingen en executie kosten moeten proportioneel zijn in verhouding tot de openstaande oorsponkelijke vordering
2) Realisme: Deurwaarders moeten een inschatting maken kan deze vordering worden ingevorderd op een sociaal wenselijke manier binnen 3 jaar of is dat zinloos, wanneer dan kansloos/zinloos is bied een pauze aan of scheld de vordering kwijt.
3) Executie maatregelen moderniseren: Beslag op loon is daarbij het allerlaatste redmiddel ipv de standaard eerste stap, want veel werkgevers wantrouwen werknemers met schulden waarna contracten niet worden verlengd en dus een viscieuze cirkel onstaat. Verder moet een beslag op bank altijd proportioneel zijn en moet daar ook een beslagvrije voet voor gelden. Beslag op imboedel zou feitelijk nooit mogen plaats vinden en al helemaal niet obv wetgeving uit 1800 terwijl er sindsdien allerlei mensenrechten wetgeving en verdragen zijn ondertekend.
4) Samenwerken: Wanneer een schuldenaar bewust de ene schuldeiser wel betaald en de andere niet, dan is er juridisch gezien sprake van benadeling en dit is een strafbaar feit. Waarom is het geen strafbaar feit dat deurwaarders beslag leggen en 100% van de baten zelf houden bv bij een bank beslag of beslag op inboedel terwijl er bijvoorbeeld meerdere schuldenaren zijn, afgezien dat deze executies in het geval van meerdere schuldeisers (deurwaarders) al helemaal niet meer proportioneel kunnen zijn, is het onacceptabel dat deurwaarders dermate egoistisch zijn en willen en wetens zo snel mogelijk alle mogelijke verhaal opties uitvoeren om maar zo snel mogelijk zo veel mogelijk binnen te harken voordat een andere deurwaarder het "pikt". Er zou meer moeten woren samengewerkt, verplicht voor elke executie maarregel het vorderingen dossier raadplegen en dat alle baten evenredig delen met alle schuldeisers en niet zoals als nu rovertje spelen
5) Verjaringstermijnen zijn doorgaans 2 of 3 jaar en voor speciale vorderingen soms 5 jaar, maar wanneer een deurwaarder een vonnis haalt dan is de verjaringstermijn ineens 20 jaar! Bizar, wanneer een crimineel een bank overvalt dan is de straf nooit 20 jaar, maar goed! Ook stimuleert dit schuldeisers om zo snel en vaak mogelijk een vonnis te halen, wat ongelofelijk hoge kosten met zich mee brengt, waardoor de schuldenaar nog meer moet betalen en nog meer schulden krijgt (lijkt me niet de bedoeling), zeker niet wanneer er 20 schuldeisers zijn, dan neemt de totale schuld door deze vonnishaal zucht meteen 20x 500 euro (gemiddeld griffiekosten) aan kosten erbij, waardoor de schuldenaar zonder dat die dat kan tegen houden ineens 10.00 euro extra schulden er bij heeft gekregen, waarbij elke afzonderlijke deurwaarder ook nog eens ONBEPERKT executie maatregelen mag opleggen dus het is niet ondenkbaar dat gedurende die nieuwe 20 jarige verhaal termijn deze 20 deurwaarders gemiddeld zo'n 1500 euro executie kosten maken, waardoor de schuldenaar er weer 30.000 euro aan schulden bij krijgt.

Dus de invorderingskosten voor 20 maandtermijnen van bijvoorbeeld evides kunnen oplopen van 20x 30 euro, totale schuld 600 euro naar TOTAAL 30.600 euro dankzij deze lopende band aanklaag en executie cultuur bij deurwaarders. Dit is schandalig.

6) Afboeken en verzekeren, bedrijven hebben als ondernemers altijd een wanbetalingsrisico. Niet leuk maar dat hoort erbij, het is gemiddeld 8% en ondernemers kunnen deze 8% verzekeren, waarna de verzekering 90% van de openstaande vordering uitkeert. Vrijwel alle grotere bedrijven hebben dergelijke verzekeringen. Belasting technisch moeten openstaande vorderingen in het lopende jaar afgeboekt worden, dwz met een creditnota worden afgehandeld. Boekhoudkundig bestaat deze achterstand dan niet meer, de gemiste inkomsten kunnen overigens wel worden afgetrokken van de winst belasting. Dus schuldeisers hebben allerlei middelen om de schade te compenseren, maar toch wordt er structureel keihard ingegrepen bij wanbetaling. Onbegrijpelijk en weinig maatschappelijk verantwoordelijk, zeker voor grotere bedrijven.
7) Schuldhulpverlening moet laagdrempliger worden, wsnp ook. Wsnp wordt door ambtemaren gezien als een coulante regeling, maar dat is het totaal niet. Vergelijk het maar met internationale regelingen, verder is er een rechtsongelijkheid met bedrijven. Een burger die failliet gaat, moet de wsnp in en leeft meer dan 3 jaar op het allerlaagste bestaansniveau en als deze dan schuldenvrij is heeft deze geluk.
Terwijl een bedrijf (BV of NV) zich vandaag failliet kan laten verklaren en morgen schuldenvrij kan herstarten.
Dat is toch raar, ook is er geen aandacht voor de schadelijke faillissement fraude die plaats vindt. Door faillissementsfraude heeft onze maatschappij jaarlijks circa 1 miljard euro schade! Daar wordt 0% effort in gestopt dat te verminderen te stoppen te vervolgen. Vreemde zaak. En rechtsongelijkheid!
8) Verdienmodel: Het verdienmodel van de incasso industrie en van gerechtsdeurwaarders is asociaal en totaal niet proportioneel en acceptabel, dit moet veranderen. Het verdienmodel moet worden aangepast, kijk de schuldeiser wil niet alle kosten van de gehele deurwaarders industrie betalen en de schuldeiser heeft daar ook niet om gevraagd, dus zou de overheid deze kosten moeten dragen, aangezien deurwaarders ook een belangrijke taak hebben. Maar de balans is nu zoek. Helaas dacht Job Cohen begin jaren 2000 dat marktwerking goed zijn zijn voor de deurwaarders industrie, nou dit heeft duidelijk NIET gewerkt en alleen maar slachtoffers gemaakt. Ondertussen zijn er honderdduizenden huishoudens met problematische schulden en groeit 1 op de 3 kinderen op in armoede. Wanbeleid dus! Tijd voor een nieuwe koers!

Door Spijker (n.v.t.) op
Als ZZP'ers in deze tijd van hoog conjunctuur in financiële problemen geraken kunnen ze beter gelijk stoppen en in loondienst gaan. Daar moet je als ondernemer geen Nibud of gemeente voor nodig hebben.
Een uitzondering zou kunnen gelden voor ZZP'ers die onder bijzondere omstandigheden en buiten hun schuld aan de grond zijn komen te zitten.
Door Margreet Roels (Financieel coach voor ZZP'ers) op
Ik vind dit geldplan voor ZZP'ers een goed initiatief van het Nibud.
Ik zie het als een stap in de goede richting om ZZP'ers bewust te maken van hun financiële toekomst.
Volgens mij is dit de grootste drempel die genomen moet worden. ZZP'ers financieel bewust maken. Zolang er geld genoeg verdiend wordt, is er geen vuiltje aan de lucht en wordt er niet over de toekomst nagedacht. Het ontbreken van financiële basiskennis is hiervan vaak de reden. Mijn visie is dat iedere ZZP'er een cursus boekhouden en omgaan met geld zou moeten volgen voordat hij/zij aan de slag gaat.