of 59130 LinkedIn

Yolanda de Koster

Yolanda de Koster is redacteur bij Binnenlands Bestuur met specialisatie op de thema's Bestuur en Organisatie en Sociaal.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Contactgegevens

E-mailadres:
ydekoster@binnenlandsbestuur.nl
Telefoonnummer (mobiel):
06 - 205 40 236
LinkedIn:
LinkedIn profiel van Yolanda de Koster
Twitter:
Twitter profiel van Yolanda de Koster

Recente Artikelen

  • Van verkiezingskoorts voor de raad voor de nieuwe gemeente Haarlemmermeer is nog geen sprake. Van de inwoners uit Haarlemmermeer en Haarlemmerliede en Spaarnwoude die zeggen te gaan stemmen, weet bijna een derde nog niet op welke partij. Dat blijkt uit een peiling die door I&O Research is uitgevoerd. Er vinden op 21 november nog elf andere gemeenteraadsverkiezingen plaats.

    Nog geen verkiezingskoorts voor 21 november

    Reageer

    De herindelingsverkiezingen voor de nieuwe gemeente Haarlemmermeer leven nog niet. Van de inwoners uit Haarlemmermeer en Haarlemmerliede en Spaarnwoude die zeggen te gaan stemmen, weet bijna een derde nog niet op welke partij. Dat blijkt uit een peiling die door I&O Research is uitgevoerd. Er vinden op 21 november nog elf andere gemeenteraadsverkiezingen plaats.

Recente Achtergrond Artikelen

  • Met 14 fracties op 35 raadsleden is de Lelystadse raad sterk versnipperd. Tegelijk liggen er talloze bestuurlijke opgaven. Gaat de versnippering verlammend werken? Een gesprek met burgemeester en raadsvoorzitter Ina Adema over de stad, de uitdagingen, de potentie, en over raad en college. 

    ‘Versnippering zien wij ook als pluspunt’

    Reageer

    Met 14 fracties op 35 raadsleden is de Lelystadse raad sterk versnipperd. Tegelijk liggen er talloze bestuurlijke opgaven. Gaat de versnippering verlammend werken? Een gesprek met burgemeester en raadsvoorzitter Ina Adema over de stad, de uitdagingen, de potentie, en over raad en college. 

  • Voor het eerst sinds de decentralisaties neemt de cliëntenwaardering van sociale wijkteams toe, zo blijkt uit onderzoek van I&O Research. Een andere uitkomst: de tevredenheid over het keukentafelgesprek stijgt als een derde aanschuift. Jeugdhulp wordt nog steeds lager gewaardeerd dan andere professionele ondersteuning.  

    Wijkteams in de lift

    Reageer

    Voor het eerst sinds de decentralisaties neemt de cliëntenwaardering van sociale wijkteams toe, zo blijkt uit onderzoek van I&O Research. Een andere uitkomst: de tevredenheid over het keukentafelgesprek stijgt als een derde aanschuift. Jeugdhulp wordt nog steeds lager gewaardeerd dan andere professionele ondersteuning. 

  • Het sociaal beleid van de Oost-Brabantse gemeente Deurne moest beter aansluiten bij de doelgroep. Ontschot werd het, meetbaar, met meer grip voor de raad én opgesteld in samenspraak met bewoners. Verantwoordelijk wethouder Marnix Schlösser: ‘Je probeert alles in één plan te vangen.’

    Huisbezoek als geheim wapen

    Reageer

    Het sociaal beleid van de Oost-Brabantse gemeente Deurne moest beter aansluiten bij de doelgroep. Ontschot werd het, meetbaar, met meer grip voor de raad én opgesteld in samenspraak met bewoners. Verantwoordelijk wethouder Marnix Schlösser: ‘Je probeert alles in één plan te vangen.’

  • De Tweede Kamer houdt maandag een hoorzitting over de eerste evaluatie Jeugdwet. Gemeenten staan er positief tegenover ondanks een groot aantal knelpunten, zoals de ontoereikende financiële middelen en de leeftijdsgrens 18-/18+. Er zijn oplossingen. Maar die zitten niet in aanpassing van de wet.

    De Jeugdwet langs de meetlat

    Reageer

    De Tweede Kamer houdt maandag een hoorzitting over de eerste evaluatie Jeugdwet. Gemeenten staan er positief tegenover ondanks een groot aantal knelpunten, zoals de ontoereikende financiële middelen en de leeftijdsgrens 18-/18+. Er zijn oplossingen. Maar die zitten niet in aanpassing van de wet.

  • Verdere versplintering en opmars van lokale partijen. Dat zijn de twee belangrijkste uitkomsten van de gemeenteraadsverkiezingen van twee weken geleden. Wat zijn de (vermeende) problemen en (mogelijke) oplossingen? Binnenlands Bestuur licht er vier uit.

    Verder na de verkiezingen

    Reageer

    Verdere versplintering en opmars van lokale partijen. Dat zijn de twee belangrijkste uitkomsten van de gemeenteraadsverkiezingen van twee weken geleden. Wat zijn de (vermeende) problemen en (mogelijke) oplossingen? Binnenlands Bestuur licht er vier uit.

  • Raadsleden worden met speciale inwerkprogramma’s klaargestoomd voor de komende vier jaar. Er is nadrukkelijk aandacht voor integriteit, de Omgevingswet en regionalisering, zo blijkt uit een rondgang langs griffiers.

    Raad eerst het klasje in

    Reageer

    Raadsleden worden met speciale inwerkprogramma’s klaargestoomd voor de komende vier jaar. Er is nadrukkelijk aandacht voor integriteit, de Omgevingswet en regionalisering, zo blijkt uit een rondgang langs griffiers.

  • Al het beïnvloedbare gemeentelijke beleid aan de samenleving overlaten. Van visie tot concrete voorstellen. Mét budget. Dat heeft Nijkerk de afgelopen jaren gedaan. Het is niet de vraag of de gemeente daarmee doorgaat, maar vooral hoe.

    Loslaten op een iets hoger niveau

    Reageer

    Al het beïnvloedbare gemeentelijke beleid aan de samenleving overlaten. Van visie tot concrete voorstellen. Mét budget. Dat heeft Nijkerk de afgelopen jaren gedaan. Het is niet de vraag of de gemeente daarmee doorgaat, maar vooral hoe.

  • Voor 64 gemeenten, groot en klein en verspreid over het hele land, heeft Citisens stemhulpen gemaakt. In MijnStem komen niet alleen thema’s voor die partijen belangrijk vinden, maar vooral waarop de deelnemende partijen van mening verschillen. ‘Als partijen het roerend eens zijn over bepaalde onderwerpen, helpt het de kiezer immers niet om een keuze te maken. Die komen dan niet in de stemhulp terecht’, verduidelijkt Evert Wolters, adviseur bij Citisens (zie kader rechts). Als supervisor over inhoud en kwaliteit van de stemhulp weet hij als geen ander wat de verkiezingsthema’s zijn en kent hij de worsteling van partijen bij thema’s als duurzaamheid en het sociaal domein.

    Moeite met politiseren lokaal beleid

    Reageer

    De campagnes zijn in volle gang in de 335 gemeenten waar op 21 maart verkiezingen worden gehouden. Welke thema’s zijn belangrijk en vooral, op welke thema’s verschillen de partijen van mening? Citisens analyseerde op verzoek van Binnenlands Bestuur de verkiezingsthema’s van 64 gemeenten

  • Is de lokale democratie de eerste overheid of een tweederangsdemocratie? Universitair docent bestuurskunde aan Tilburg University Julien van Ostaaijen deed er uitgebreid studie naar.

    Een nog te gesloten bolwerk

    Reageer

    De tevredenheid met de lokale democratie is groot, constateert de Tilburgse bestuurskundige Julien van Ostaaijen. Maar de burger krijgt mondjesmaat echte invloed. Ook andere tegenmacht laat te wensen over. Werk aan de winkel voor lokale politici.

  • Het behoud van de dorpse identiteit en vitaliteit. Dat staat centraal in Koggenland, een gemeente in de kop van Noord-Holland die uit vijftien dorpen en negen buurtschappen bestaat. ‘De vitaliteit van de kleine dorpen komt onder druk te staan. Het gaat nu nog goed; er zijn voldoende mensen die toneel spelen, de kaartclub, de biljartclub en de muziekvereniging hebben genoeg leden. Maar als die leden er over tien, twintig of dertig jaar niet meer zijn, hoe gaat het dan? Wat moeten we doen om hier ook straks een prettig leefklimaat te hebben?’, steekt burgemeester Posthumus van wal.

    De eigen kracht van Koggenland

    Reageer

    Koggenland wil de leefbaarheid van het platteland veiligstellen. In dorpsgesprekken dragen inwoners zelf ideeën en projecten aan die in doe-teams worden uitgewerkt. Ook dragen ze actief bij aan de uitvoering. Waar nodig met hulp van de gemeente.

  • De afgelopen maanden zijn twee ambtelijke fusies geklapt. Hardenberg trok de stekker uit de samenwerking met Ommen, en IJsselstein maakte een einde aan de ambtelijke fusie met Montfoort. Langedijk en Heerhugowaard besloten juist tot een onderzoek naar ambtelijk samengaan. Waarom durven ze deze stap te zetten?

    Fuseren moet je leren

    Reageer

    De afgelopen maanden zijn twee ambtelijke fusies geklapt. Hardenberg trok de stekker uit de samenwerking met Ommen, en IJsselstein maakte een einde aan de ambtelijke fusie met Montfoort. Langedijk en Heerhugowaard besloten juist tot een onderzoek naar ambtelijk samengaan. Waarom durven ze deze stap te zetten?

  • Vooraf formeren gaat veel beter: de gemeente Utrechtse Heuvelrug heeft er ervaring mee.

    Vooraf formeren gaat veel beter

    Reageer

    De campagnes moeten nog beginnen. Toch moeten gemeenteraden nu al nadenken over het formatieproces. Althans, als zij dat op basis van ‘consent’ willen doen, met een raadsbreed gedragen programma als resultaat. Utrechtse Heuvelrug heeft er goede ervaringen mee.

  • Burgemeesters moeten meer instrumenten krijgen om als hoeder van de bestuurlijke integriteit te kunnen optreden. Of toch niet, want dan komt de autonomie van de gemeenteraad in het gedrang. Na het opstappen van Luc Winants spreken voor- en tegenstanders van aanvullende bevoegdheden zich uit. ‘Er zit een zekere willekeur in integriteitsonderzoek.’

    De lessen van Brunssum

    Reageer

    Burgemeesters moeten meer instrumenten krijgen om als hoeder van de bestuurlijke integriteit te kunnen optreden. Of toch niet, want dan komt de autonomie van de gemeenteraad in het gedrang. Na het opstappen van Luc Winants spreken voor- en tegenstanders van aanvullende bevoegdheden zich uit. ‘Er zit een zekere willekeur in integriteitsonderzoek.’

  • Zowel Eindhoven als Utrecht waren op zoek naar een instrument om te meten in hoeverre de inspanningen van de sociale wijkteams effect hebben op de hulpvraag van de inwoners. Het instrument moest daarnaast een goede leidraad zijn voor het gesprek met de inwoner. Na de pilotfase wordt het instrument 'Wat telt' ingezet.

    Hulpvraag beter in beeld

    Reageer

    Als gemeente wil je de effectiviteit van sociale wijkteams in kaart brengen. Maar hoe meet en monitor je dat? Het instrument ‘Wat telt’ kan helpen. De eerste ervaringen in Eindhoven en Utrecht zijn positief. Na een pilotfase hebben beide gemeenten samen met de wijkteamorganisaties besloten het vanaf 2018 bij al hun wijkteams te gaan inzetten.

  • Gemeenten zijn verplicht jaarlijks een onderzoek naar de cliënttevredenheid over Wmo 2015 en Jeugd uit te voeren. Een ‘moetje’; al doet niet iedereen mee. Veel gemeenten kiezen voor verdieping en verbreding, waarmee onderzoeksresultaten waardevoller worden voor beleidssturing.

    Inzicht via ‘after sales’

    Reageer

    Gemeenten zijn verplicht jaarlijks een onderzoek naar de cliënttevredenheid over Wmo 2015 en Jeugd uit te voeren. Een ‘moetje’; al doet niet iedereen mee. Veel gemeenten kiezen voor verdieping en verbreding, waarmee onderzoeksresultaten waardevoller worden voor beleidssturing.

  • De provincie Noord-Holland heeft zich een spiegel voorgehouden. Aan 55 externe partijen is gevraagd wat zij van de provincie vinden. Wat zijn de sterke en wat de zwakke punten van het ambtelijk apparaat? En vooral ook: wat kan beter? Een van de veelgehoorde adviezen vanuit de zogeheten Omgevingsscan is dat de provincie meer lef moet tonen.

    Externen geven Noord-Holland feedback

    Reageer

    De provincie Noord-Holland heeft zich een spiegel voorgehouden. Aan 55 externe partijen is gevraagd wat zij van de provincie vinden. Wat zijn de sterke en wat de zwakke punten van het ambtelijk apparaat? En vooral ook: wat kan beter? Een van de veelgehoorde adviezen vanuit de zogeheten Omgevingsscan is dat de provincie meer lef moet tonen.

  • Voor gemeenten die een ambtelijke fusie zijn aangegaan, valt de afschaffing van de verruimde koepelvrijstelling rauw op het dak. Vanaf 1 januari moet er weer btw worden betaald over de aan hen geleverde diensten. De gemeenten laten het er niet bij zitten en ook de Kamer gaat zich roeren.  

    Fuserende gemeenten strijden voor btw-aftrek

    1 reactie

    Voor gemeenten die een ambtelijke fusie zijn aangegaan, valt de afschaffing van de verruimde koepelvrijstelling rauw op het dak. Vanaf 1 januari moet er weer btw worden betaald over de aan hen geleverde diensten. De gemeenten laten het er niet bij zitten en ook de Kamer gaat zich roeren. 

  • Het vertrouwen in de decentralisaties maatschappelijke ondersteuning, ouderenzorg en jeugdhulp neemt licht toe, maar bijna de helft van de Nederlanders is nog steeds sceptisch. De waardering voor de jeugdhulp en die voor de sociale wijkteams is het afgelopen jaar afgenomen. Dat blijkt uit onderzoek van I&O Research. 

    Vertrouwen in decentralisaties stijgt ietsjes

    Reageer

    Het vertrouwen in de decentralisaties maatschappelijke ondersteuning, ouderenzorg en jeugdhulp neemt licht toe, maar bijna de helft van de Nederlanders is nog steeds sceptisch. De waardering voor de jeugdhulp en die voor de sociale wijkteams is het afgelopen jaar afgenomen. Dat blijkt uit onderzoek van I&O Research. 

  • Veertien gemeenten in de regio’s Amsterdam- Amstelland en Zaanstreek-Waterland gaan de specialistische jeugdhulp anders opzetten. In plaats van een reeks behandelingen wordt het te behalen resultaat ingekocht. ‘We stellen de vraag: wat gaat niet goed in je leven?’

    Gezin aan zet bij jeugdhulp

    Reageer

    Veertien gemeenten in de regio’s Amsterdam- Amstelland en Zaanstreek-Waterland gaan de specialistische jeugdhulp anders opzetten. In plaats van een reeks behandelingen wordt het te behalen resultaat ingekocht. ‘We stellen de vraag: wat gaat niet goed in je leven?’

  • Utrecht telt sinds 2015 achttien buurtteams die met een vooraf vastgesteld budget de basiszorg sociaal en jeugd moeten leveren. Medewerkers zijn enthousiast en willen niet terug naar ‘vroeger’. Het prikkelt de innovatiekracht om te komen tot gezamenlijke oplossingen voor individuele cliënten.

    Leren denken als een generalist

    Reageer

    Utrecht telt sinds 2015 achttien buurtteams die met een vooraf vastgesteld budget de basiszorg sociaal en jeugd moeten leveren. Medewerkers zijn enthousiast en willen niet terug naar ‘vroeger’. Het prikkelt de innovatiekracht om te komen tot gezamenlijke oplossingen voor individuele cliënten.

  • De hoogste bestuursrechter heeft inmiddels twee ‘losse eindjes’ in de Wmo 2015 afgedicht. Het zal niet de laatste keer zijn, voorzien advocaten. Ook in de Jeugdwet zitten enkele hiaten die om richtinggevende uitspraken van de Centrale Raad van Beroep schreeuwen.

    Hiaten met een grote H

    Reageer

    De hoogste bestuursrechter heeft inmiddels twee ‘losse eindjes’ in de Wmo 2015 afgedicht. Het zal niet de laatste keer zijn, voorzien advocaten. Ook in de Jeugdwet zitten enkele hiaten die om richtinggevende uitspraken van de Centrale Raad van Beroep schreeuwen.

  • Rust in de tent. Dat is de boodschap van de Raad van State inzake interbestuurlijke verhoudingen. Vice-president Piet Hein Donner en Staatsraad Jan Franssen kijken dan ook met zorg naar de rol van het rijk in het sociale domein. ‘Wij vinden het te vroeg om gemeenten te verplichten beschut werk in te richten.’ 

    ‘Vertrouw gemeenten nu eens’

    1 reactie

    Rust in de tent. Dat is de boodschap van de Raad van State inzake interbestuurlijke verhoudingen. Vice-president Piet Hein Donner en Staatsraad Jan Franssen kijken dan ook met zorg naar de rol van het rijk in het sociale domein. ‘Wij vinden het te vroeg om gemeenten te verplichten beschut werk in te richten.’ 

  • Gemeenten moeten ruimte geven aan innovatie in de jeugdhulp en een nieuw kabinet moet de Jeugdwet met rust laten. Dat stelt voorzitter Hans Spigt van Jeugdzorg Nederland. ‘Als we niet oppassen, zijn we de jeugdzorg van gisteren aan het organiseren.’

    ‘We missen een jeugdpartij’

    Reageer

    Gemeenten moeten ruimte geven aan innovatie in de jeugdhulp en een nieuw kabinet moet de Jeugdwet met rust laten. Dat stelt voorzitter Hans Spigt van Jeugdzorg Nederland. ‘Als we niet oppassen, zijn we de jeugdzorg van gisteren aan het organiseren.’

  • Gemeenten worstelen met het ‘rechterproof’ maken van hun huishoudelijke hulpbeleid. De hoogste bestuursrechter besliste medio mei dat sturen op resultaat mag, maar wel onder voorwaarden. De zes gemeenten in de regio Alblasserwaard-Vijfheerenlanden zijn sindsdien bezig met de zoektocht om het beleid in lijn met de Wmo 2015 te krijgen.

    Speuren naar ‘rechterproof’ zorgbeleid

    Reageer

    Gemeenten worstelen met het ‘rechterproof’ maken van hun huishoudelijke hulpbeleid. De hoogste bestuursrechter besliste medio mei dat sturen op resultaat mag, maar wel onder voorwaarden. De zes gemeenten in de regio Alblasserwaard-Vijfheerenlanden zijn sindsdien bezig met de zoektocht om het beleid in lijn met de Wmo 2015 te krijgen.

  • De eigen bijdrage voor Wmo-voorzieningen is dit jaar in tientallen gemeenten verlaagd of afgeschaft. En vanaf januari gaan nog meer gemeenten dat doen. Dat blijkt uit een update van het eerder dit jaar gehouden, spraakmakende Binnenlands Bestuur -onderzoek naar zorgmijding.

    Gemeenten onder dwang minder sober

    Reageer

    De eigen bijdrage voor Wmo-voorzieningen is dit jaar in tientallen gemeenten verlaagd of afgeschaft. En vanaf januari gaan nog meer gemeenten dat doen. Dat blijkt uit een update van het eerder dit jaar gehouden, spraakmakende Binnenlands Bestuur-onderzoek naar zorgmijding.

  • Code Oranje wil de democratie vernieuwen via experimenten in voorhoedegemeenten. Nadat initiatief nemer Bert Blase bij minister Plasterk op de koffie kwam, is deze ‘nog enthousiaster’. Een dubbel interview. ‘Er staat nergens in de Grondwet hoeveel stoelen in een raadszaal staan.’

    ‘Wees blij met code oranje’

    Reageer

    Code Oranje wil de democratie vernieuwen via experimenten in voorhoedegemeenten. Nadat initiatief nemer Bert Blase bij minister Plasterk op de koffie kwam, is deze ‘nog enthousiaster’. Een dubbel interview. ‘Er staat nergens in de Grondwet hoeveel stoelen in een raadszaal staan.’

  • Ruim de helft van de gemeenten komt dit jaar niet uit met het rijksbudget voor de jeugdhulp en vreest structureel rode cijfers te moeten schrijven. Het verdeelmodel en de toegenomen zorgvraag zijn twee oorzaken, maar er zijn er meer.  Binnenlands Bestuur  zet de belangrijkste oorzaken van de (dreigende) tekorten op een rijtje.

    Tekort Jeugdzorg kent meerdere oorzaken

    Reageer

    Ruim de helft van de gemeenten komt dit jaar niet uit met het rijksbudget voor de jeugdhulp en vreest structureel rode cijfers te moeten schrijven. Het verdeelmodel en de toegenomen zorgvraag zijn twee oorzaken, maar er zijn er meer. Binnenlands Bestuur zet de belangrijkste oorzaken van de (dreigende) tekorten op een rijtje.

  • De gemeentebegroting gaat voor een groot deel op aan zorg. Maar hoe meet je de afgesproken ‘vergroting van zelfredzaamheid’ of de ‘versterking van de eigen kracht’? Een rondgang langs gemeenten. ‘Kijken naar outcome is nieuw voor ons.’

    Het gevecht om grip

    1 reactie

    De gemeentebegroting gaat voor een groot deel op aan zorg. Maar hoe meet je de afgesproken ‘vergroting van zelfredzaamheid’ of de ‘versterking van de eigen kracht’? Een rondgang langs gemeenten. ‘Kijken naar outcome is nieuw voor ons.’

  • De jeugdzorg levert gemeenten blijkens een enquête van I&O Research de meeste hoofdbrekens op. Er is, in vergelijking met de Wmo en de Participatiewet, te weinig budget, te weinig personeel en te weinig sturingsinformatie. Bij de Wmo worden de minste knelpunten verwacht.

    Jeugd zorgenkindje nr. 1

    Reageer

    De jeugdzorg levert gemeenten blijkens een enquête van I&O Research de meeste hoofdbrekens op. Er is, in vergelijking met de Wmo en de Participatiewet, te weinig budget, te weinig personeel en te weinig sturingsinformatie. Bij de Wmo worden de minste knelpunten verwacht.

  • Gemeenteraden zijn vrij om niet-raadsleden in te schakelen bij het politieke handwerk. Daar wordt volop gebruik van gemaakt, al zijn de verschillen tussen gemeenten groot. Een aantal gemeenten heeft er geen enkele, zoals Olst-Wijhe, Haarlemmermeer en Leerdam. In andere gemeenten ontstijgt het aantal burgerraadsleden ruimschoots het aantal gekozen raadsleden, zoals in Nuth, Cuijk, Echt-Susteren en Schagen. Maar niet iedereen is daar even enthousiast over. De meningen over nut, noodzaak en meerwaarde van burgerraadsleden zijn verdeeld.

    Omstreden hulptroepen

    Reageer

    Ruim 5.300 burgerraadsleden zijn naast zo’n 8.900 raadsleden in gemeentehuizen actief. ‘Het mag een onsje min der’, vindt de een. Juist niet, stelt de ander. ‘Het is een prima manier om mensen te laten kennismaken met de politiek.’ Over plussen en minnen van de inzet van niet-raadsleden lopen de meningen uiteen.

  • Na de overheveling per 2015 van alle jeugdzorgtaken naar gemeenten, was de wettelijke rol van de provincie binnen het sociaal domein over en uit. In Limburg denken ze daar anders over. ‘Niet alleen omdat wij als provincie altijd al een brede opvatting hebben gehad over onze rol in het sociaal domein, maar ook omdat verkenners ons dat advies gaven’, vertelt gedeputeerde Marleen van Rijnsbergen (SP), verantwoordelijk voor de Sociale Agenda Limburg 2025.

    Actieplan voor vitaler Limburg

    Reageer


    Wettelijk heeft de provincie geen bemoeienis met het sociale domein. Toch heeft de provincie Limburg het voortouw genomen, in overleg met gemeenten en andere betrokkenen. Resultaat: de Sociale Agenda Limburg 2025.

  • De ondermijnende criminaliteit in de provincies Noord-Brabant en Zeeland liep dusdanig de spuigaten uit, dat zes jaar geleden een Taskforce werd ingesteld in de vijf grootste steden in beide provincies. Die Taskforce moest, naast en bovenop de inzet van diverse organisaties, als één overheid ‘doorpakken naar het effectief verstoren van crimineel ondernemerschap’, zo staat te lezen in de doelstelling van de Taskforce.

    Actie in plaats van bureaucratie

    Reageer

    De Taskforce Brabant Zeeland heeft bij de aanpak van ondermijnende criminaliteit gewerkt als broodnodige knuppel in het hoenderhok. Dat blijkt uit wetenschappelijk onderzoek. Bij de aanpak van andere complexe problemen kunnen netwerkorganisaties leren van de aanpak van de Taskforce, die altijd plussen en minnen heeft.

  • Naar eigen zeggen zijn de negen gemeenten van de jeugdzorgregio West- Brabant-West als eerste in Nederland helemaal overgegaan op resultaatfinanciering in de jeugdhulp. Na een jaar schaduwdraaien met budgetfinanciering ging her roer per 2016 echt om. Daarmee kwam ook een einde aan de ontelbare dbc’s (diagnose-behandelcombinaties) omdat de jeugdhulp, in samenspraak met de aanbieders, in 36 arrangementen is ondergebracht.

    Zoover voor de jeugdhulp

    Reageer

    De regio West-Brabant-West stapte over op resultaatfinanciering in de jeugdhulp. En de vervolgstap is al in de maak: kwaliteitsmeting door cliënten. ‘We zijn met elkaar een soort black box in gegaan; op zowel inhoud als op financiën.’

  • De economische opgave centraal stellen en dan kijken welke bestuurlijke vorm daar het beste bij past. Daar komt kort gezegd het advies Maak verschil. Krachtig inspelen op regionaal-economische opgaven van de Studiegroep Openbaar Bestuur op neer. Medio maart zag dat rapport, verschenen onder voorzitterschap van Richard van Zwol, secretaris-generaal van het ministerie van Binnenlandse Zaken, het levenslicht. Onlangs zijn zes proeftuinen geselecteerd, waarin verschillende regio’s verspreid door het land gaan oefenen met het centraal stellen en werken vanuit de regionale opgave.

    Kracht regio beter benut

    Reageer

    Maak als regio het verschil, adviseerde de Studiegroep Openbaar Bestuur dit voorjaar. Gelderland pioniert al een paar jaar met deze werkwijze. Zes regio’s in de provincie hebben elk hun eigen economische agenda. ‘Bij de Veluwe en de Achterhoek heb je de kern zo te pakken, in andere gebieden is eerst meer dialoog nodig.’

  • Vrijwel overal in het land worden momenteel discussies gevoerd over de aansturing van regionale samenwerking. Daarbij is niet alleen de democratische legitimiteit een belangrijk thema, maar ook de vraag of de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) nog voldoet.

    Regionaal roeien met bestaande riemen

    Reageer

    De Noordoost-Brabantse gemeenten werken zo licht waar het kan en zo zwaar als het moet regionaal samen. Adoptieteams en het zogeheten Vijftallenoverleg zijn enkele van de instrumenten die de regio inzet om effectief verlengd lokaal te sturen.

  • © Dick Hofstra

    Gezocht: invoelende partner

    Reageer

    De oudste gemeente van Noord-Holland gaat per 2019 fuseren. Met wie, dat wordt de 5.500 inwoners van Haarlemmerliede en Spaarnwoude eind deze maand duidelijk. Potentiële huwelijkskandidaten zijn zorgvuldig gescreend. Nu moeten de elf raadsleden beslissen.

  • De uitspraak is klip en klaar, stellen Wmo-juristen Matthijs Vermaat (Van der Woude De Graaf advocaten) en Bernard de Leest (Zumpolle advocaten). ‘De huishoudelijke hulp valt onder de Wmo 2015, normtijden moeten worden vastgesteld na deugdelijk en gevalideerd onderzoek, het resultaat ‘schoon en leefbaar’ moet nader en concreet worden omschreven en ‘oude rechten’ blijven gelden tot na er een deugdelijk onderzoek naar de persoonlijke omstandigheden van een inwoner is gedaan’, vat Vermaat de belangrijkste onderdelen van de uitspraak van de hoogste rechter samen.

    Poetsdoeken moeten uit de kast

    Reageer

    Gemeenten die de huishoudelijke hulp hebben geschrapt, generiek hebben versoberd of op een andere leest hebben geschoeid, moeten aan de bak. En de geldbuidel trekken. Want huishoudelijke hulp valt onder de Wmo 2015, zo heeft de hoogste rechter bepaald.

  • En dus werden 52 lokale zorgaanbieders uitgenodigd om samen met de gemeente na te denken hoe de zorg en ondersteuning kon worden vormgegeven. En dan op een manier waarbij echt sprake is van maatwerk, van vraaggericht werken en van innovatie. De inhoud stond daarbij centraal, niet de prijs.

    Lef loont bij inkoop zorg

    Reageer

    Zaltbommel nam de inkoop Wmo en jeugdzorg flink op de schop. De gemeente heeft nu met 52 lokale aanbieders vijfjarige contracten gesloten. Er is landelijke interesse voor de bijzondere aanpak.

  • Aanbieders in Hardenberg en Ommen worden sinds sinds september niet afgerekend op basis van het aantal geleverde uren zorg maal de tariefprijs, maar op basis van resultaat. ‘We wilden transitie en transformatie in een keer doen’, verduidelijkt Douwe Prinsse (Wmo-wethouder in Hardenberg, CDA). De eerste acht maanden na ‘3D-day’ werd de zorg en ondersteuning nog op gebruikelijke p x qwijze ingekocht en geleverd.

    Dáág uurtje factuurtje

    Reageer

    Hardenberg en Ommen voerden over de hele linie van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo 2015) resultaatbekostiging in. En het werkt. Het bespaart de gemeenten geld en van klanten, die de zorg meer naar hun eigen voorkeur kunnen indelen, is nog geen klacht binnen.

  • Het ‘midterm-raadsledenonderzoek’ is in opdracht van Binnenlands Bestuur uitgevoerd door Necker van Naem. Daarbij is gekeken naar sec het werk als raadslid, maar ook naar onder meer de onderlinge verhoudingen en de voortgang van de uitvoering van de collegeprogramma’s. Over de hele linie zijn raadsleden vrij positief, zo blijkt.

    Raadslid heeft dikke huid

    Reageer

    Ondanks intimidaties, bedreigingen, stapels papierwerk en vele vergaderuren vinden raadsleden hun werk zo leuk, dat ruim zes op de tien zich over twee jaar opnieuw kandidaat willen stellen.

  • Uit onderzoek door Binnenlands Bestuur onder 66 gemeenten blijkt dat het nog wranger kan zijn. Eén op de tien gemeenten baseert de eigen bijdrage voor Wmogebruikers op zowel het tarief per zorgsoort, als op het tarief per aanbieder. Voorbeelden daarvan zijn Roerdalen, Assen, Uithoorn, Roermond en Eindhoven. Pechvogels betalen een hogere eigen bijdrage dan hun buurman (met eenzelfde inkomen, gezinssamenstelling etc.), voor precies dezelfde zorg, maar geleverd door een andere aanbieder.

    Wmo-tarief soms vier keer zo hoog

    Reageer

    Niet alleen tussen gemeenten, maar ook bínnen gemeenten worden verschillende tarieven voor Wmo-voorzieningen gehanteerd. In bijna één op de drie gemeenten zijn de tarieven dit jaar opnieuw fors gestegen, soms met ruim 200 procent.

  • Niet alleen vorig jaar, maar ook dit jaar zijn in veel gemeenten de tarieven voor Wmo-voorzieningen zoals begeleiding en dagbesteding fors gestegen. Die tarieven zijn de basis waarop het CAK voor gemeenten de eigen bijdrage berekent aan ‘zorggebruikers’. Voor veel zorgbehoevenden is het nog niet duidelijk wat zij dit jaar per vier weken aan eigen bijdrage voor hun Wmo-voorziening moeten betalen. Vanaf deze week valt bij hen de CAK-factuur over de eerste maand van 2016 in de bus.

    Boven bijstand? Betalen maar!

    Reageer

    Raadsvragen, een Kamerdebat, boze telefoontjes, tweets en mails. Zorgmijding door (te) hoge eigen bijdragen leidt tot commotie. Cliënten op bijstandsniveau krijgen hun gestegen zorgkosten doorgaans vergoed, maar mensen met een modaal inkomen zien de rekening soms vertienvoudigd.

  • Een kwart van de Nederlanders ziet af van zorg en ondersteuning door de hoge eigen bijdragen die zij voor Wmo-voorzieningen moeten betalen.

    Kwart mijdt dure zorg

    1 reactie

    Een kwart van de Nederlanders ziet af van zorg en ondersteuning door de hoge eigen bijdragen die zij voor Wmo-voorzieningen moeten betalen. Burgers worden vooraf nauwelijks geïnformeerd over het bedrag dat ze voor hulp moeten neertellen, ook niet als dit omhoog gaat.

  • In het gemeentehuis van Ridderkerk hebben de drie gemeentesecretarissen er al een ochtend vergaderen opzitten. Voordat Hans Cats (Albrandswaard), Henk Klaucke (Ridderkerk) en Gert-Jan Bravenboer (Barendrecht) weer ­uitwaaien over hun onder de rook van Rotterdam gelegen eigen gemeenten gaan ze er nog eens even goed voor zitten. Maar al te graag vertellen ze over de keuze van en aanloop naar de ambtelijke fusie, het gekozen model en de ervaringen tot nu toe.

    De schepping van een drieëenheid

    Reageer

    De gemeentesecretarissen van het ambtelijk gefuseerde Barendrecht, Albrandswaard en Ridderkerk krijgen geregeld bezoek van gemeenten die zich ook oriënte­ren op een ambtelijke fusie. Ze delen graag hun ervaringen. ‘We waadden tot onze knieën door de modder.’

  • Gemeenteraden zijn onvoldoende inhoudelijk betrokken bij de besluiten die in gemeenschappelijke regelingen worden genomen. Het advies van de Raad voor het openbaar bestuur (Rob) om het tij te keren is twee dagen geleden aan minister Plasterk van Binnenlandse Zaken overhandigd. Titel: Naar een betere wisselwerking tussen gemeenteraden en de bovengemeentelijke samenwerking.

    Niet miepen, aanpakken

    Reageer

    Het democratisch gat bij samenwerkingsverbanden kan en moet worden gedicht. Als het niet gebeurt, dan blijft er volgens Jacques Wallage, voorzitter van de Raad voor het openbaar bestuur (Rob), maar een optie over: grootschalig herindelen.

  • Sociale wijkteams worstelen met hun beleidsvrijheid. Leg niet alles opnieuw vast in verordeningen, zegt voorzitter Han Noten van de Transitiecommissie.

    Doe gewoon wat nodig is

    Reageer

    Sociale wijkteams worstelen met hun beleidsvrijheid. Leg niet alles opnieuw vast in verordeningen, zegt voorzitter Han Noten van de Transitiecommissie.

  • Bijna een jaar nu zijn de gemeenten verantwoordelijk voor de Wmo 2015 en de jeugdzorg. ‘Je ziet dat er meer samenwerking tot stand komt, meer afspraken worden gemaakt en meer integraal naar een persoon of gezin met een hulpvraag wordt gekeken’, ant­woordt staatssecretaris Van Rijn (VWS) op de vraag wat er inmiddels goed gaat.

    ‘Ik snap de enorme worsteling’

    Reageer

    Ze hebben pech, de gemeenten die vinden dat ‘Den Haag’ zich minder moet bezig­houden met de gedecentraliseerde taken Wmo 2015 en de jeugdzorg. ‘We bemoeien ons wél met elkaar’, stelt staatssecretaris Martin van Rijn (VWS) resoluut.

  • Nadat in 2008 de eerste ambtelijke fusie een feit was, zijn er vele gemeenten gevolgd die wel nauw willen samenwerken, maar niet hun zelfstandigheid willen opgeven. Deze samenwerkingsvorm lijkt aan populariteit te winnen.

    Ambtelijke fusie: hit of shit

    Reageer

    Nadat in 2008 de eerste ambtelijke fusie een feit was, zijn er vele gemeenten gevolgd die wel nauw willen samenwerken, maar niet hun zelfstandigheid willen opgeven. Deze samenwerkingsvorm lijkt aan populariteit te winnen. Tot afschuw van criticasters.

  • Zonder bonnetjes is er geen zicht op zorggebruik, geen zicht op de daarmee gepaard gaande kosten, geen zicht op vernieuwing, geen zicht op vermindering van het zware en dure gebruik van zorg. Kortom: geen sturingsinstrument.

    Geen bonnetjes, geen sturing

    Reageer

    Zonder facturen is monitoring in de jeugdzorg onmogelijk. De redenen van het uitblijven van bonnetjes zijn divers, maar de gevolgen groot. Voor onder meer de inkoop en innovatie, maar ook voor de gemeentelijke jaarrekeningen.

  • Aan de bezuinigingsdrift van gemeenten komt voorlopig nog geen einde. Zes op de tien ambtenaren denken dat ook in 2016 het mes in voorzieningen moet. Inwoners zijn daar iets minder stellig in. Toch vreest nog altijd zo’n 33 procent dat er komend jaar meer zal worden bezuinigd dan geïnvesteerd. Dat blijkt uit een opiniepeiling onder ambtenaren en inwoners dat in opdracht van Binnenlands Bestuur is uitgevoerd door I&O Research.

    Meer snijden in zorg taboe

    Reageer

    Nog meer gemeentelijke bezuinigingen op onder meer (ouderen)zorg, openbare orde en huishoudelijke hulp en de leefomgeving roept bij inwoners weerstand op. Toch gaat dat gebeuren, voorspellen ambtenaren. Het bezuinigingsleed is nog niet geleden.

  • Net zoals in bijna alle gemeenten en jeugdzorgregio’s werd het inkoopproces in de regio Haaglanden vorig jaar gedomineerd door twee aspecten: de wettelijke verplichting tot zorgcontinuïteit en het ontbreken van harde gegevens. Onduidelijk was welke kinderen welke zorg kregen tegen welk bedrag, terwijl er wél zorg moest worden ingekocht. De contracten met zorgaanbieders werden vaak op het allerlaatste moment gesloten.

    Jeugdhulp op maat in Haaglanden

    Reageer

    Mopperende raden over het ontbreken van zeggenschap bij de inkoop jeugdzorg. Dat wilden de tien zorgwethouders in Haaglanden niet nog eens. Voor 2016 vormen lokale plannen de basis. Al werd er vervolgens wel weer met z’n allen ingekocht.

  • Loslaten in verbondenheid. Zo heet de besturingsfilosofie die na een intensief traject met raad, college en het amb­te­lijk apparaat in Renkum sinds een jaar wordt gehanteerd. Of beter gezegd: beleden, of bedreven.

    De TomTom voor Renkum

    Reageer

    De Renkumse raad heeft de touwtjes strak in handen. Tenminste: aan de voorkant van de besluitvorming. Daarna resteert loslaten, af en toe prikken en het college controleren. Heeft Renkum meteen de oplos­sing voor het democratische gat bij samenwerkingsverbanden?

  • De bestuursrechters hebben het steeds drukker met de rechtszaken die door burgers worden aangespannen tegen het stopzetten of versoberen van de huishoudelijke hulp bij hun gemeente. De verwachting van advocaten is dat dit alleen nog maar gaat toenemen.

    Vage wet, veel claims

    Reageer

    Na de decentralisaties zorg, jeugd en werk hangen gemeenten dwangsommen en schadeclaims boven het hoofd. Ook vrezen ze hun beleid op last van de rechter te moeten aanpassen. ‘Ingeboekte bezuinigingen kunnen alsnog verdampen.’

  • Met regelmaat vechten burgers en private partijen beleid aan. Soms zelfs strijden overheden onderling. Een serie over de meest voorkomende juridische geschillen.

    Overwerken, zelfs op zaterdag

    Reageer

    Duizenden bezwaarschriften rondom de huishoudelijke hulp zijn de afgelopen maanden bij gemeenten ingediend. Om ze tijdig te kunnen afhandelen is de ambtelijke capaciteit uitgebreid of houden de bezwaarschriftencommissies meer zittingen.

  • De TAJ, gestart op 1 april 2014, was vorig jaar nodig bij een kwart van de zorgregio’s waarin gemeenten samenwerken (via de zogeheten regionale transitiearrangementen) en bij een kwart van de zorginstellingen. ‘Best veel’, vindt Sint. ‘Gemeenten durfden lang geen contracten af te sluiten omdat ze onvoldoende zekerheid hadden over de budgetten.’

    ‘Ga inkopen op inhoud’

    Reageer

    Bij een kwart van de zorg­regio’s en zorginstellingen schoot de Transitie Autoriteit Jeugd het afgelopen jaar al te hulp. Voorzitter Marjanne Sint verwacht nog meer circus. Haar oplossing: ‘Inkoop en inhoud moeten dichter bij elkaar worden gebracht.’

  • SIechts 22 van de 344 onderzochte gemeenten hebben dit jaar voor populatiegebonden bekostiging gekozen. Dat blijkt uit onderzoek naar Wmoinkoopcontracten, op verzoek van Binnenlands Bestuur uitgevoerd door de Universiteit Twente.

    Waar blijft de innovatie?

    Reageer

    Innovatie in de zorg maakt de meeste kans als gemeenten voor populatiegebonden bekostiging kiezen. Zo verdwijnt de perverse prikkel bij aanbieders om zo veel mogelijk zorg te leveren. Alleen: slechts een minderheid van de gemeenten doet het. 

  • De winst van regionale partijen bij de Statenverkiezingen vertaalt zich niet in uitbreiding van bestuursverantwoordelijkheid naar meer provincies.

    CDA verliest thuishaven Brabant

    Reageer

    De winst van regionale partijen bij de Statenverkiezingen vertaalt zich niet in uitbreiding van bestuursverantwoordelijkheid naar meer provincies. Alleen in Friesland mag de Fryske Nasjonale Partij (opnieuw) meebesturen.