of 59345 LinkedIn

Voorkom conflict op het platteland

Reageer
Voor het oplossen van het conflict over megastallen, moeten ambtenaren en bestuurders de initiatieven ondersteunen van vernieuwende veehouders.

In de groene gebieden tussen de Nederlandse steden kunnen de spanningen flink oplopen. Vaak gaat het dan om veehouders die grotere varkens- of koeienstallen willen bouwen, en actiegroepen als ‘Megastallen Nee!’ die zich hiertegen verzetten. De boeren willen uitbreiden; stedelingen en omwonenden rust, ruimte en natuur.

Het langdurig onderhandelen met de traditionele belangenpartijen voor het platteland – lagere overheden,  boerenorganisaties  en natuur- en milieugroepen – lost deze spanningen niet op, blijkt uit onderzoek van Transforum naar ‘metropolitane landbouw’. Samenwerkingsverbanden van innovatieve veehouders die betrokken zijn bij hun regio, kunnen zulke conflicten helpen oplossen. Hiervoor is dan wel nodig dat gemeenten en provincies zulke initiatieven herkennen, ondersteunen, en niet (onbedoeld) tegenwerken.

 

Een goed voorbeeld zijn de nu ongeveer 100 zorgboeren die in Beemster en Waterland die – op initiatief van een paar innovatieve veehouders –  zijn verenigd in de stichting Landzijde. Omdat ze niet konden uitbreiden, zijn deze ondernemers gaan zoeken naar alternatieven voor de export van melk of vlees. De melkveehouders,  tuinders, maneges en andere plattelandsondernemers verschaffen nu samen met zorginstellingen en gemeenten bij Amsterdam stedelingen aangepast werk. De zorgboeren leveren ook streekeigen producten, natuur en mogelijkheden tot recreatie, zoals kamperen bij de boer.

 

Ander voorbeeld zijn de 80 ‘Groene Woud’ ondernemers tussen Tilburg, Eindhoven en Den Bosch . De gecertificeerde melkveehouders, tuinders, bakkers, campings, kanobedrijven en restaurants verzorgen samen ‘Groene Woud’ streekproducten en ‘Groene Woud’ (recreatie)diensten voor de stedelingen, waaronder natuurproductie en excursies. Daarnaast zijn er enkele initiatieven voor grootschalige vlees- of melkproductie.

 

Dat is voor de export, maar de productie is substantieel milieu- en diervriendelijker dan de gangbare bedrijven. En mét dienstverlening aan de stedelingen en omwonenden. Zoals het Nieuw gemengd Bedrijf in Grubbenvorst nabij Venlo. Twee varkensbedrijven en een kippenhouderij worden op 1 bedrijventerrein gebouwd samen met een installatiebedrijf en een biogascentrale, op zo’n manier dat zoveel mogelijk afval- water en energiestromen aan elkaar worden gekoppeld. Vlakbij worden onder de naam Greenport Venlo, met steun van kennisinstellingen, vier gemeentes (Venlo, Horst aan de Maas, Maasbree, Sevenum), de provincie Limburg en de rijksoverheid dergelijke duurzame bedrijventerreinen gerealiseerd met tuinbouwkassen. Met omwonenden wordt geprobeerd ruimte te creëren voor recreatie, natuur en andere stedelijke behoeften. Bijvoorbeeld: de kantine van een kas die naast een woonwijk ligt, mag ook gebruikt worden als buurthuis.

 

Deze voorbeelden leren dat met dergelijke, op de regio gerichte ondernemersinitiatieven een forse stap  is te maken richting een duurzamer landbouw en een platteland waar het beter toeven is. Maar, zo leert de ervaring ook, dit vraagt van gemeentelijke ambtenaren en politici een open blik en  bereidheid tot samenwerking. Omdat de initiatieven regionaal zijn, moeten gemeentes hun (bestemmings)plannen en andere agenda’s op elkaar en op die van de ondernemers weten af te stemmen.

 

Binnen gemeentes moeten afdelingen met elkaar samenwerken, omdat in één ondernemersinitiatief meerdere functies worden gecombineerd. Zoals in geval van Landzijde: zorgverlening, landschapsbeheer, natuurproductie en voedselproductie voor de regio. Of in het geval van Greenport Venlo: industriële voedselproductie,  groenvoorziening, energielevering en recreatie voor de omwonenden.

Veel ambtenaren zijn nog gewend ideeën van ondernemers allereerst te checken aan de regels en agenda’s van zijn of haar afdeling. Die gewoonte blijkt vertragend en soms zelfs blokkerend te werken. Verschillende gemeentes werken daarom al met aparte aanspreekpunten voor ondernemers(coalities). Andere gemeenten, zoals Venlo, gaan nog een stap verder en nemen actief deel aan ondernemerscoalities.

Met te weinig oog voor dergelijke regionale initiatieven, werken gemeenten  megastallen die slechts voldoen aan de minimale wettelijke eisen in de hand. De rurale conflicten zullen zich dan verder opstapelen.

 

Henk van Latesteijn, directeur TransForum

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.