of 63946 LinkedIn

's Zomers overlopen Domburg zoekt naar eigen DNA

De zomerse bezoekersstroom had in Domburg in 2019 z’n maximum wel bereikt, vonden de inwoners van het Zeeuwse kustdorp. Sindsdien probeert de gemeente Veere te sturen op kwaliteit in plaats van kwantiteit. Maar hoe doe je dat in coronatijd en erna?

De zomerse bezoekersstroom had in Domburg in 2019 z’n maximum wel bereikt, vonden de inwoners van het Zeeuwse kustdorp. Sindsdien probeert de gemeente Veere te sturen op kwaliteit in plaats van kwantiteit. Maar hoe doe je dat in coronatijd en erna?

Dit is het tweede deel in een zomerserie over toerisme na corona. Binnenlands Bestuur belicht de lokale bestuurlijke dilemma’s nu de grenzen weer open gaan.     


Wanhopig
Probeer je auto eens geparkeerd te krijgen in de buurt van het Domburgse strand. Je rijdt drie, vier rondjes door de smalle dorpsstraten. Langs het weelderige Badpaviljoen op de zeereep en hotels met aanlokkelijke namen als Duinlust en Bosch en Zee. Nergens lonkt ook maar een halve parkeerplek. En dan is het vandaag nog een bewolkte zomerdag met de dreiging van regen in de lucht. Hoe wanhopig wordt de rondrijdende strandganger niet als het volop zomert?

 

Plafond

‘Het plafond is bereikt’, zegt burgemeester Rob van der Zwaag onomwonden in het gemeentehuis van Veere, een kilometer verwijderd van het Domburgse strand. ‘We hebben in de gemeente nu ruim vijf miljoen overnachtingen van toeristen per jaar. Er bestaat hier geen behoefte aan verdere uitbreiding. Dat proef je niet alleen onder de Domburgers zelf, maar zelfs onder lokale ondernemers die van het toerisme afhankelijk zijn.’

 

Betere balans 

Een duidelijke waarschuwing sprak eind 2019 uit het onderzoek ‘Leefbaarheid en toerisme, integrale analyse gemeente Veere’. Zeven op de tien inwoners gaven daarin aan dat hun gemeente een ‘toeristische bestemming’ moest blijven, maar niet over hun rug. Drie op de vier miste een gevoel van betrokkenheid bij ontwikkelingen op toeristisch gebied. In het rapport wordt dan ook geadviseerd de zeggenschap van inwoners te vergroten. Er moest een gemeentelijk meldpunt komen voor ervaren overlast. Toerisme en lokale leefbaarheid verdienden een betere balans.

Switch
De toenemende drukte en het toerismerapport leidden tot een switch in het toerismebeleid. Van der Zwaag: ‘We staren ons niet langer blind op totale aantallen badgasten, maar streven ernaar de bestedingen per badgast omhoog te krijgen. Daar heb je economisch meer aan. En het heeft minder negatieve consequenties voor de leefbaarheid.’

Speerpunten
Van der Zwaag somt de vier nieuwe gemeentelijke speerpunten op: wellness, vitaliteit, zeecultuur en culinair. Er werd ‘fors geïnvesteerd’ in de openbare ruimte. Er kwamen nieuwe tegels in het dorpscentrum, ook de boulevard ging op de schop, vertelt wethouder Adri Roelse (recreatie, DTV).


Zeebalkons
Zijn burgemeester haakt in met de populaire ‘zeebalkons’: houten banken van zes, zeven meter breed met geweldig zicht op zee. Van der Zwaag: ‘De tegenwoordige toerist is op zoek naar authenticiteit en identiteit. Die wil hier in Domburg niet precies hetzelfde tegenkomen als in andere Zeeuwse kustplaatsen of elders aan de Nederlandse kust. Daarom hebben we een dna-fotoboek samengesteld van elk dorp in de gemeente Veere. Het dijkwerkersdorpje Westkapelle, het historische Veere en Domburg natuurlijk als moderne badplaats. De uitdaging is nu om vast te houden aan dat dna.’

 

Coronazomer
En toen kwam vorig jaar de coronazomer dwars door dat nieuwe beleid gefietst. De kust werd overstroomd door Nederlanders die niet naar het buitenland konden en dan was het ook nog eens een extreem lange én hete zomer. Her en der aan de Hollandse kust werd de stormbal gehesen, maar in de gemeente Veere vielen de gevolgen wel mee. Mede dankzij een speciale strandapp die razendsnel in eigen huis werd ontwikkeld.

Rood
Enthousiast legt wethouder Roelse zijn mobiel op tafel. Die vertoont een kaart van de punt van Walcheren, met alle stranden op groen. ‘Vandaag is het niet echt strandweer, maar vorig jaar kleurden onze stranden regelmatig rood. Vaak gebeurde dat bij Vrouwenpolder het laatst. Het strand daar is breed en het ligt wat verder van de grotere kernen. Dat werd door het publiek opgemerkt, want later kleurde Vrouwenpolder ook vaker rood.’

Website
Zo kon de gemeente de bezoekersstroom in coronatijd lichtjes bijsturen en beter verspreiden. Tot nu toe is de app bijna een half miljoen keer geraadpleegd. Nou ja, app, het is eigenlijk gewoon een website, verklapt Roelse. ‘Een app maken als gemeente duurt veel te lang. Tegen de tijd dat je die klaar hebt, is het badseizoen voorbij. We hebben overal strandposten paraat die een aantal keren per dag de drukte aan de beheerder van de site doorgeven. En die past daarop eventueel de kleuren aan.’

Perspectief
Hoe zal het deze zomer in Domburg gaan? Medio juli is Duits nog de voertaal in de Weststraat. Maar mocht Nederland op de Europese coronakaart langdurig rood kleuren, dan dreigt een groot aantal Duitse families alsnog te annuleren. Van der Zwaag: ’Nederlanders gaan wat makkelijker met coronaregels om, maar Duitsers niet. Die zouden na een bezoek aan Domburg eenmaal thuis in quarantaine moeten. Dat is voor hen geen prettig perspectief.’

Kwetsbaar
Zo maakt corona de economische kwetsbaarheid van kustplaatsen zichtbaar. Moet Domburg niet breder inzetten dan alleen op toerisme? Nee, vinden burgemeester en wethouder. ‘We werken heel goed regionaal samen met Middelburg, Vlissingen en de rest van Zeeland’, antwoordt Van der Zwaag. ‘Als er hier een bedrijf aanklopt dat zich met een groot kantoor wil vestigen, dan sturen we het echt door naar een andere gemeente. Onze belangrijkste asset is het landschap. Daarvoor komen de mensen. Dat moet je zo min mogelijk aantasten. En van links tot rechts in de politiek: iedereen is het daarover eens.’

Slimme combinaties
Hij begint over de ‘slimme combinaties’ die Domburg leefbaar moeten houden. Zo is er het samen met andere Zeeuwse gemeenten en het HZ Kenniscentrum Kusttoerisme ontwikkelde concept Bed & Bike, waarbij de toerist een fiets bij zijn hotelkamer geleverd krijgt. Diens auto wordt tijdens het verblijf op een afgelegen parkeerplek geparkeerd. Het zorgt voor minder autoverplaatsingen en vermindert de parkeerdruk in het centrum.

Verzet
Een ander voorbeeld van slim combineren: bij noodzakelijke dijkversterkingen wordt voortaan breder gekeken. Zo kreeg de verhoogde dijk bij Westkapelle een geasfalteerd fietspad: de Panoramaweg. Van der Zwaag: ‘Er was in het begin nogal wat verzet: kom hier in Zeeland niet aan een dijk. Uiteindelijk is iedereen er trots op. Je hebt aan de ene kant de zee en aan de andere kant een schitterend natuurgebied.’

Draagvlak
Wat bleek: niet alleen de badgast, ook de lokale bevolking fietst er graag. Zo houdt de dijk niet alleen het water tegen, maar schraagt die ook het draagvlak voor het toerismebeleid. En daar was het de gemeente Veere minstens zozeer om te doen.

 

Lees het hele verhaal over Domburg deze week in BB14 (inlog). 

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Peter (Medewerker) op
Ik woon op Schouwen-Duiveland. Idem dito. Ik heb deze gemeente nog nooit kunnen betrappen op een visie. In de praktijk worden veel bouwaanvragen gehonoreerd. Nee, bijvoorbeeld “Duinpark Westenschouwen”. Daar wordt weer open ruimte weggegeven. Kaveltjes verkocht. Het moet weer. De drijfveer van het geld leidt de ontwikkelaar naar de colleges en die geven toe. Dat heeft niets met een verstandige overheid taken die handelt op basis van democratische besluitvorming. De bevolking van Schouwen-Duiveland is dit schimmige geritsel zat.
Door Piet (Gepensioneerd) op
Een grens trekken kunnen bestuurders niet. Het moet altijd maar meer meer meer, totdat er een keer een tegenreactie komt zoals hier in Veere. Maar uiteindelijk geeft de drijfveer van het geld toch weer de doorslag en gaan we vrolijk verder met het neerplempen van recreatieparken. Het zou ook nog zo kunnen zijn dat het nieuwe beleid alleen maar een legitimatie is om nog meer te kunnen bouwen. Een soort afleidingsmanouvre.
Door Bertus (Beleidsadviseur) op
Jammer dat het eerst uit de klauwen moest lopen. De gemeente heeft eerst ruimschoots de belangen gefaciliteerd van mensen die geld verdienen aan toerisme en die zich ongetwijfeld jarenlang vrolijk in de circuits van de lokale politieke partijen hebben rondgewenteld. De politiek faciliteerde jarenlang niet het algemeen belang, maar privé belangen. Vroeg zich niet af wat de meerwaarde is voor de lokale bevolking. Triest allemaal, wat eenmaal verloren is gegaan, wat in private eigendom is van recreatie ondernemers, is verloren. En ach, wat is het verschil met wat het rijk doet met de luchtvaart. Dat is er niet. Zo zit de politiek in elkaar, belangetjes faciliteren.