of 59162 LinkedIn

Winst-berichten grondexploitaties: goed of relevant nieuws?

Het is grappig dat één publicatie in de media leidt tot twee verschillende krantenkoppen. De TU Delft doet jaarlijks onderzoek naar het saldi van gemeentelijke grondexploitaties. In 2017 hebben gemeenten gezamenlijk een positief saldo gerealiseerd van een miljard euro. Sinds 2006 is dit niet meer voorgekomen. VNG Nieuws kopte met “Recordwinst op grondexploitaties”. Na jaren van crisis is dit voor de lezer natuurlijk goed nieuws, maar klinkt als een sigaar uit eigen doos omdat eerder miljarden zijn afgewaardeerd op deze grondposities. Het Financieel Dagblad kopte juist met een bezorgde mededeling: “Uitgaven gemeenten aan bouwgrond bereiken dieptepunt”. Toch kregen de positieve ‘winst-berichten’ de meeste aandacht.

Goed nieuws?
Het is jammer dat zo’n onderzoek door de media anders wordt geïnterpreteerd. In de publicatie van TU Delft wordt helemaal niet gesproken over ‘winst’, maar over een positief jaarsaldo. Natuurlijk is er een wezenlijk verschil tussen ‘winst’ en ‘positief jaarsaldo’. Gelukkig hebben verschillende experts al gereageerd op dit punt. Voor de lezer blijft het toch lastig om de materie te volgen. Een grondexploitatie lijkt nog steeds een ‘black box’ en zeker niet te vergelijken met een reguliere exploitatie zoals de verhuur van een pand. In zo’n geval investeer je aan de voorkant en realiseer je vervolgens jaarlijks de huurinkomsten. Dit druk je uit als percentage van je initiële investering: het rendement. Dit brengt zaken meer in perspectief. Bij een grondexploitatie is dit lastiger omdat een gemeente op verschillende momenten investeert en opbrengsten realiseert. Een jaarsaldo presenteren zegt dan ook niet zo heel veel.

 

Relevant nieuws!
Maar goed, wanneer je zulke cijfers afzet tegen cijfers van de afgelopen jaren dan is wel een ontwikkeling zichtbaar. Uit het onderzoek is gebleken dat juist de investeringen in 2017 zijn achtergebleven. Dit is relevant nieuws! Dat grondopbrengsten toenemen bij een herstelde woningmarkt wisten we al. Achterblijvende investeringen zijn zorgelijker wanneer de markt om extra woningen ‘schreeuwt’: de bouwsector wil één miljoen woningen realiseren tot 2030. Met het huidige bouwtempo gaat dit niet lukken. Hoe dan wel? Dáár zou de discussie over moeten gaan in plaats van het ‘vieren’ van een zogenaamde ‘recordwinst’. De reacties van lezers op de ‘winst’-berichten waren niet mals. Alsof gemeenten met opzet niet investeren om de winstmarge te verdubbelen?! Alsof afwaardering op grondposities onnodig was?! Zulke reacties zijn jammer, maar deels te voorkomen als lezers volledig worden geïnformeerd.

 

Achterblijvende investeringen in grond
Veel belangrijker is dat de oorzaken worden aangepakt die ten grondslag liggen aan de achterblijvende investeringen op de grondmarkt. (Crisis-)angst met als gevolg risicomijdend gedrag is hierbij een slechte raadgever. Dit is geen pleidooi om ‘rücksichtslos’ overal te gaan investeren in grond en ook geen oproep om het huidige marktfalen door gemeenten te laten oplossen. Het is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van partijen die bezig zijn met ruimtelijke ontwikkeling van onze leefomgeving en vraagt om herbezinning op het gevoerde grondbeleid. Dat is de echte discussie! Pakken we dit niet aan dan komt er steeds meer zand in de motor van de woningmarkt, en valt er straks ook geen ‘goed nieuws’ meer te vertellen. Gelukkig zien we in ieder geval bij gemeenten steeds vaker de roep ontstaan om het grondbeleid te heroverwegen en meer toe te snijden op de opgaven in onze leefomgeving, zoals woningbouw en de energietransitie.

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Contactgegevens

AfbeeldingOver Morgen

Kleine Koppel 26

3812 PH Amersfoort

+31 (0) 33 3036800

overmorgen.nl

Meer nieuws

Wilt u eens in gesprek met Over Morgen?
Neemt u gerust contact met ons op.

Whitepapers

Bloggers