of 59318 LinkedIn

Groningen kan krimp te lijf

Groningen kan krimp te lijf. De provincie Groningen verzamelde data voor een aanpak. Ook voor het woonbeleid.
Kadaster Reageer

Dalende werkgelegenheid, achterblijvende woningprijzen, wegtrekkende jongeren. Krimp zet de leefbaarheid onder druk. De provincie Groningen verzamelde data voor een aanpak. Ook voor het woonbeleid.

Leefbaarheid bewaken

Ron Lander is afdelingshoofd Ruimte en Samenleving bij de provincie Groningen: “De regionale Woon-en Leefbaarheidsplannen bevatten de richting die regio’s, gemeenten en maatschappelijke organisaties zien om de leefbaarheid voor krimpgebieden te optimaliseren. Behoud je een school of regel je per vijf dorpen een hoogwaardige school met het juiste vervoer? Wonen is ook een onderdeel in die plannen. We zien dat de kwaliteit van de woningvoorraad terugloopt en dat dit gevolgen heeft voor de leefbaarheid. We hebben het Kadaster gevraagd ons te helpen om een beeld te krijgen bij waarom het niet lukt die kwaliteit te verbeteren.”

 

Oude woningen, oude eigenaren

Martin Tillema, adviseur Maatwerk & Advies bij het Kadaster, legt uit dat het onderzoek zich richtte op de ontwikkeling van de Groningse woningmarkt over de afgelopen 10 jaar in de drie krimpregio’s: De Marne, Eemsdelta en Oost-Groningen. “De woningvoorraad in de Groningse krimpgebieden blijkt relatief oud. Het aandeel vooroorlogse woningen ligt met ruim 25% boven het landelijk gemiddelde van 19%. Het gaat vooral om vrijstaande woningen in eigendom van woningbezitters van 55 jaar of ouder. Bij bijna 1 op de 10 woningen is de eigenaar 75 jaar of ouder.”

 

Laag peil nieuwbouw, verkopen en prijzen

“Sinds het midden van de jaren ’80 zijn structureel minder nieuwbouwwoningen toegevoegd aan de woningvoorraad”, aldus Tillema. “Zeker de laatste 5 jaren is de nieuwbouwproductie - door zowel particulieren als woningcorporaties- zeer beperkt. In De Marne en Eemsdelta zijn zelfs meer woningen gesloopt dan bijgebouwd. Het prijspeil en de mate van verkoop liggen in Groningse krimpgebieden lager dan in andere krimpgebieden in Nederland. Gemiddeld kostte een woning in de Groningse krimpgebieden in 2018 tussen €163.000 in de Marne en €175.000,- in Oost-Groningen.” Dit laatste is een belangrijke reden van het achterblijven van nieuwbouw volgens Huub Hanssen, senior beleidsmedewerker Wonen bij de provincie: “De bouwkosten, zonder het verwerven van grond, liggen maar net iets onder de verkoopprijs. Tel daar de kosten voor grond bij op en nieuwbouw is al snel onrendabel.”

 

Gegevens combineren zorgt voor inzicht

Hanssen geeft aan dat de provincie de Kadastergegevens combineert met andere bronnen: “We hebben bijvoorbeeld eigen prognoses en kenmerken over bevolking en werkgelegenheid. Belangrijke bronnen zijn CBS en ABF Research. De ontwikkeling van de woningmarkt is verweven met sociaal-economische ontwikkelingen.” Lander laat zien welke inzichten het combineren van gegevens biedt: “Je ziet dat sinds decennia de werkgelegenheid structureel achterblijft. Dat zorgt voor weinig woningverkopen en weinig noodzaak voor nieuwbouw. Vooroorlogse woningen hoeven op zich geen probleem te zijn, maar je mag wel veronderstellen dat je meer dan gemiddeld onderhoud nodig hebt binnen je woningvoorraad.”

 

In gesprek over de conclusies

“De data van het Kadaster onderbouwen onze veronderstellingen over de woningvoorraad”, zo vervolgt Lander. “Dat helpt ons om in gesprek te gaan met alle betrokken partijen en alle belangen samen te brengen. Er is bijvoorbeeld grote behoefte aan sanering van goedkope koopwoningen. Kijkend naar de woningvoorraad, zou je als gemeente eigenlijk oude woningen willen slopen. Maar die moet je dan eerst kopen, een enorm prijskaartje. Hoe kunnen corporaties en bouwers meedenken?

Hypotheekverschaffers zien in het gebied de waarde van hun onderpanden verminderen. Hoe kan iedereen deel worden van de oplossing?“

 

“We gaan niet zitten somberen”

Drie verschillende krimpgebieden, drie verschillende verwachtingen over de termijn waarop ze leefbaarheidsbestendig zijn. Hanssen: “De Marne is opgegaan in een nieuwe gemeente; het is nu de een na grootste van Nederland én de een na leegste. In Oost-Groningen zitten grotere woonkernen. En in Eemsdelta heb je met de haven en chemiecluster meer

economische motoren in het gebied.” Lander benadrukt dat de situatie niet uitzichtloos is: “Pekela vernieuwde zijn centrum met vereende krachten, dat kan er nu weer jaren tegen. Hetzelfde gebeurt in Winschoten, Stadskanaal en Delfzijl. Er worden allianties gesmeed tussen inwoners en stadsbestuur. Ik ben enorm onder de indruk van wat er allemaal gebeurt.

Niet alle plannen lossen meteen alle problemen op, maar ze zorgen wel voor vitaliteit en energie. We gaan niet zitten somberen.”

 

Bij de foto: hoe leefbaarheid kan terugveren

Dat de leefbaarheid in een krimpgebied kan terugveren, bewijst het park Groen Voor Rood in Delfzijl. Op een plek waar oude woningen zijn gesloopt, hebben inwoners zelf een Belevingstuin ingericht. Janneke Stam is de trekker: “Een plek waar mensen elkaar ontmoeten, van elkaar leren en genieten. Het gaat er niet om dat morgen de tuin af is, maar dat we het samen doen met een gevarieerde groep vrijwilligers.”

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Contactgegevens

AfbeeldingPostbus 9046

7300 GH  Apeldoorn

Hofstraat 110

7311 KZ  Apeldoorn

T (088) 183 4700

www.Kadaster.nl

E mail adviesenmaatwerk@kadaster.nl

Meer nieuws

Stedelijke Herverkaveling

DOSSIERS

Stedelijke ontwikkelingen

Whitepapers

Het Kadaster