of 61043 LinkedIn

Data en kennis als houvast bij energietransitie

Data en kennis als houvast bij energietransitie. Wat is de praktijk in De Fryske Marren?
Kadaster Reageer

Welke data en kennis heb je als gemeente nodig voor een slimme aanpak richting Transitievisie Warmte? Het Kadaster ging met 7 gemeenten rond de tafel. Wat is de praktijk in De Fryske Marren?  

De overgang van aardgas naar duurzame manieren van verwarmen en koken vraagt niet alleen keuzes in alternatieven. Het vraagt ook extra werkzaamheden aan ondergrondse leidingen en netwerken. Welke data en kennis heb je nodig voor een slimme aanpak? Werksessies met zeven gemeenten brachten de informatiebehoefte scherper in beeld.

Gemeente De Fryske Marren

In 2021 moet elke gemeente haar Transitievisie Warmte klaar hebben. Daarin staan alternatieven voor aardgas met een wijk-voor-wijk-planning. “Wij dachten: laten we op tijd beginnen”, aldus Lisette van der Berg, adviseur/projectleider duurzaamheid bij de gemeente De Fryske Marren. “Bij een verkenning in Balk kwamen we er al snel achter dat we meer informatie en kennis nodig hadden van de ondergrond en de omgeving. Daarom namen we deel aan de werksessies van het Kadaster.”

 

Nationale, regionale en lokale informatievoorziening

Het Kadaster werkt op nationaal niveau met vier andere maatschappelijke organisaties aan de Verbetering van de InformatieVoorziening voor de EnergieTransitie (VIVET). Hierin onderzoeken we hoe de gegevens over de ondergrondse infrastructuur beter beschikbaar gesteld kunnen worden. Regionaal helpen we met het maken van Regionale Energiestrategieën (RES). Dit doen we onder andere door inzicht te bieden in locaties die geschikt zijn voor zonne-energie. En lokaal helpen we gemeenten bij het opstellen van hun Transitievisie Warmte. Via werksessies met zeven gemeenten kregen we scherper in beeld aan welke informatie zij behoefte hebben en met welke we hen nu al kunnen helpen.

 

Inpassen energietransitie in bestaand onderhoud

“In een wijk of straat zit van alles in de grond: elektriciteit, glasvezel, riool. Je wilt weten hoe je de energietransitie slim kunt inpassen in het onderhoud daarvan”, zo legt Van der Berg uit. “Niet dat je het ene jaar de straat open hebt voor rioolvervanging en het jaar daarop voor aanleg van een warmtenet. Dat vraagt om afstemming met bijvoorbeeld eigenaren,

netbeheerders en woningcorporaties. En om het koppelen van data van anderen met die van ons, bijvoorbeeld riolering, herinrichting van een wijk of wegenonderhoud.”

 

Werksessies

Martin Tillema is adviseur Maatwerk en Advies van het Kadaster. “In de eerste werksessie brachten we een factsheet in met verschillende kenmerken over een wijk: eigenaren, energielabel, bouwjaar, bouwtype. Maar daarnaast ook sociale  kenmerken, informatie over bijvoorbeeld de ondergrond en onderhoudsplanningen. In de tweede sessie hebben we dat samen aangescherpt tot een infographic. Hiermee kunnen gemeenten zelf wijkplannen maken of laten maken door een adviesbureau.” Een tool die aansluit bij de wensen van Van der Berg: “Het is fijn om de eigendomssituatie bevestigd te hebben. Dan weet je precies met welke partijen je in gesprek moet voor je aanpak.”

 

Grootschalige aanpak vs. maatwerk

Hoe gevarieerder de wijkopbouw, hoe lastiger die aanpak. Van der Berg: “In de Randstad hebben veel wijken een vergelijkbaar bouwjaar en woningtype. Een plattelandsgemeente als de onze kent 50 kernen met elk een ander type woning en spreiding. Dat vraagt maatwerk per kern en straat. Zo is het centrum van Sloten monumentaal, waardoor het lastig is om dit drastisch aan te pakken: je kunt er niet zomaar zonnepanelen plaatsen. Hoe meer verschillende soorten woningen, hoe minder je een grootschalige aanpak kunt kiezen.”

 

Van onderbuikgevoel naar zekerheid

Je leert een boel van elkaar tijdens de sessies volgens Van der Berg: “Je hebt allemaal met hetzelfde te maken, je hoeft niet hetzelfde wiel uit te vinden”. Tillema: “Je leert vanuit elkaars data te kijken naar de opgave, niet meer vanuit onderbuikgevoel. Kan er waterstof door de liggende leidingen? Dan heb je als wijk meer opties. Ligt er al een warmtenet? Wat is de capaciteit en de vervangingsopgave daarvan? Allemaal waardevolle informatie, die we ook weer inbrengen in VIVET.”

 

Aan de slag

Eigenaren moeten straks de energietransitie deels zelf financieren. Maar: kunnen ze dat? Tillema ”Om hier een beeld van te kunnen vormen heeft de gemeente Den Helder bijvoorbeeld ook gekeken naar de inkomens van inwoners met een eigen woning.” Van der Berg deelt de zorg, die bij veel gemeenten bovenaan staat: “Hoe krijg je iedereen mee? Er zijn inwoners in onze gemeente die beperkte financiële middelen hebben: hoe zorgen we ervoor dat zij niet achterop raken? Tegelijkertijd is het wel mooi om te merken dat energietransitie leeft, veel mensen willen ermee aan de slag gaan.”


Meer informatie
Lees meer over dit onderwerp in het artikel 'Wijkgerichte verduurzaming voor iedere gemeente' op onze de zakelijke  website van het Kadaster.

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Contactgegevens

AfbeeldingPostbus 9046

7300 GH  Apeldoorn

Hofstraat 110

7311 KZ  Apeldoorn

T (088) 183 4700

www.Kadaster.nl

E mail adviesenmaatwerk@kadaster.nl

Meer nieuws

Webinar Toekomstbestendige centrumgebieden

Webinar 'Invloed coronacrisis op de Woningmarkt'

Het Kadaster

DOSSIERS

Stedelijke Herverkaveling

Whitepapers

Stedelijke ontwikkelingen