of 59123 LinkedIn

Samenwerking vraagt om risicomanagement

Cees Roem Reageer

Samenwerkingsverbanden zijn er in vele geledingen en constellaties. Denk hierbij aan de diverse ambtelijke samenwerkingen die tussen gemeentelijke organisaties in de afgelopen periode hebben plaatsgevonden. Dat aan een dergelijke samenwerking ook wel eens een eind komt, bleek uit de recente berichtgeving over het samenwerkingsverband Hardenberg-Ommen.

De gemeente Hardenberg zegde zich niet langer te herkennen in het samenwerkingsverband ondanks de relatief goede samenwerking en resultaten binnen o.a. het sociaal domein. Zonder een waarde oordeel te geven over het functioneren van dit specifieke samenwerkingsverband is het wel van belang stil te staan bij de dynamiek van samenwerking in de meest brede zin van het woord.

 

In het geval van ambtelijke fusies zien wij dat het paradigma van de 3K’s (Kwetsbaarheid, Kwaliteit en Kosten) als overweging wordt gebruikt om samen te werken. Een relatief technocratische insteek naar mijn idee. Natuurlijk moet je deze elementen in je overweging om tot samenwerking over te gaan meenemen. Sterker, gelet op de sterke wissel die beleidsvelden binnen het sociaal domein en ruimtelijke ordening (met de Omgevingswet in aantocht) op kleine gemeenten (<25.000 inwoners) trekt, is de noodzaak om capaciteit en middelen te bundelen een voor de hand liggende keuze.

 

Echter, nadat de keuze voor samenwerking is gemaakt, leert de praktijk dat het fundament waarop dit is gebouwd naar verloop van tijd scheurtjes vertoont en bij onvoldoende onderhoud op instorten staan. Het gevaar van ‘eilandsamenwerking’ ofwel samenwerking voor de bühne waarbij ieder ondertussen zijn eigen koers vaart ligt op de loer.

 

Het niet tijdig onderkennen van de risico’s van deze “scheurtjes of eilandjes” kan leiden tot reputatieschade en het weglopen voor verantwoordelijkheden. Een samenwerkingsverband is wat dat aangaat vergelijkbaar met het bouwen van een huis; als de constructie eenmaal staat, kan worden begonnen met de inrichting ervan echter zoals bij ieder huis, vraagt het om een onderhoudsplan. Een soort van APK-keuring die aangeeft welke onderdelen onderhoud nodig hebben of vervangen dienen te worden opdat je veilig en solide verder kunt.

 

Ik ben van mening dat samenwerkingspartners in welke constellatie dan ook er goed aan doen veel nadrukkelijker te gaan werken met het instrument van risico management. Om te bezien welke risico’s zich voordoen en welke beheersmaatregelen men kan treffen om het samenwerkingsverband draaiende te houden. Dat vraagt van partners om een onderling kwetsbare, open opstelling en continu werken aan de relatie. Dat kan gelet op het fenomeen van de eerder genoemde ‘eilandsamenwerking’ lastig zijn, echter vraagt bij de bouw van het fundament om feitelijk één essentieel punt waar alles naar toe te leiden is, namelijk vertrouwen.

 

Nu Hardenberg en Ommen om moverende reden hun samenwerkingsverband hebben ontbonden, is het leermoment om alert te zijn op signalen als bijvoorbeeld stroefheid in beleidsvorming, interbestuurlijke communicatie en hier tijdig met ondersteuning van de juiste monitoring-instrumenten op in te spelen. Het vraagt om een continu en behendig laveren tussen deze factoren ten einde de meerwaarde van samenwerking over het voetlicht te brengen.

 

Cees Roem, senior adviseur bij adviesbureau Haute Equipe Partners in Public B.V

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.