of 64621 LinkedIn

Gebiedsgebonden politiewerk staat onder druk

De toenemende diversiteit in wijken en de toenemende digitalisering van de samenleving, maken de relevantie van gebiedsgebonden politiewerk alleen maar groter, toont onderzoek van de Radboud Universiteit in Nijmegen aan. Tegelijk staat gebiedswerk onder druk. De onderzoekers pleiten ervoor meer structuur en systematiek aan te brengen in de noodzakelijke vernieuwing van het politiewerk.

De toenemende diversiteit in wijken en de toenemende digitalisering van de samenleving, maken de relevantie van gebiedsgebonden politiewerk alleen maar groter, toont onderzoek van de Radboud Universiteit in Nijmegen aan. Tegelijk staat gebiedswerk onder druk. De onderzoekers pleiten er onder meer voor meer structuur en systematiek aan te brengen in de noodzakelijke vernieuwing van politiewerk.

Kernonderdeel
Gebiedsgebonden politiewerk wordt beschouwd als kernonderdeel van de Nederlandse politie en de politie wil dat dit ook in de toekomst zo blijft. Volgens de ‘Ontwikkelagenda GGP’ van de politie uit 2018 is het nodig om het gebiedsgebonden werken verder te ontwikkelen en aan te laten sluiten bij belangrijke maatschappelijke ontwikkelingen. Vernieuwing en ontwikkeling zou vooral van onderaf door leren moet plaatsvinden.

Veranderende dynamiek
De onderzoekers gingen bij zes basisteams, verspreid over Nederland, na hoe zij in hun dagelijkse politiewerk aansluiting proberen te vinden op die maatschappelijke ontwikkelingen. Bij digitalisering gaat het om verbetering van digitale zichtbaarheid van basisteams, social mediagebruik, proactieve informatieverzameling en de positie van de digitale wijkagent. En dan blijkt dat het belangrijkste gevolg van de digitalisering van de samenleving voor de basisteams de veranderende dynamiek van de problemen is waar het team zich op richt.

Chronische informatieachterstand
De snelheid waarmee informatie online opduikt en zich verspreidt, levert voor de teams vaak een bijna chronische informatieachterstand op. In de onderzochte basisteams zijn slechts in beperkte mate specifieke strategieën ontwikkeld in antwoord op de digitalisering in de samenleving. In grote lijnen komen de werkwijzen overeen met de gebruikelijke werkwijzen bij ‘analoge problemen’. Een uitzondering is de functie van digitale wijkagent.

Verbinding leggen
Verder blijkt dat de onderzochte basisteams als gevolg van het grote aantal meldingen en incidenten die zich in deze wijken dagelijks aandienen te maken hebben met een hoge werkdruk, maar dat doet niets af aan de  steun voor de uitgangspunten van het gebiedsgebonden werken. Die steun is breed. De teams vinden het belangrijk om ‘verbinding’ te leggen met de bewoners en de bewonersgroepen.

Grote opgave
In wijken met een diverse bevolkingssamentelling en maatschappelijke achterstanden is het leggen van verbinding een grote opgave. Geslotenheid van gemeenschappen, het institutioneel wantrouwen onder veel bewoners, de soms geringe oriëntatie op de wijk, gebrek aan sociale samenhang en het belang van sommigen om ‘onder de radar’ te blijven, dragen hieraan bij. Wijkagenten in het ene basisteam lukt het beter dan in het andere basisteam om toch veel in hun wijk te zijn, contacten te hebben en goed geïnformeerd zijn over wat daar speelt. 

Versterk probleemgericht werken
Kortom, gegeven de genoemde maatschappelijke ontwikkelingen is relevantie van het gebiedswerk alleen maar groter geworden en zal deze ook groter worden. Versterking van het probleemgerichte werken is nodig, concluderen de onderzoekers. Belangrijk onderdeel daarvan is de verbetering van systematische informatieverzameling en -analyse van patronen van problemen. Ook is versterking van de relaties met specialisten noodzakelijk.

Ontschotten
In deze relaties is nu vaak sprake van losse eilandjes, miscommunicatie, uiteenlopende visies en belangen en soms van tegenwerking en concurrentie. Verder lijkt het goed om de fragmentatie en schotten tussen basisteam en specialisten in recherche en informatievoorziening weg te nemen. Het is in deze relatie dan belangrijk om het perspectief van het lokale politiewerk en van lokale vragen centraal te stellen.

Werk anders organiseren
Maar het onderzoek laat dus ook zien dat het gebiedswerk onder druk staat door de vele meldingen en incidenten die de teams moeten ervaren, de ‘waan van de dag’. Soms komen wijkagenten nog maar nauwelijks aan hun wijkwerk toe en komen zij slechts in hun wijk als daar problemen zijn. Van praatjes met buurtbewoners komt het zelden. Andere vormen van organisatie van het werk kunnen mogelijk helpen om deze problemen te voorkomen. Binnen basisteams zouden wijkagenten en medewerkers die ingezet kunnen worden bij het gebiedswerk beschermd moeten worden tegen de druk van het incidenten rijden. De onderzoekers stellen voor enkele verschillende organisatorische modellen te ontwikkelen en daarmee te experimenteren om te kijken in hoeverre deze er in de praktijk aan kunnen bijdragen om de uitholling van gebiedswerk te voorkomen of te verhelpen.

Pilots
De onderzoekers pleiten er tot slot voor om meer structuur en systematiek aan te brengen in de noodzakelijke vernieuwing van het politiewerk. Vaak lijken het besef van de noodzaak van vernieuwing, de initiatieven die daartoe worden genomen, de steun vanuit het team, de wijze waarop dit wordt georganiseerd en de relatie tussen vernieuwing en gevestigde denk- en werkwijzen binnen het basisteam te vaak afhankelijk van toevallige omstandigheden en individuele personen. Het is ook raadzaam bij vernieuwingen rond centrale thema’s binnen de basisteams vaker onderzoek te laten uitvoeren naar de invoering, uitvoering en effecten van vernieuwingen in de vorm van pilots. Daarbij zijn er soms langere termijnen nodig voor vernieuwing en onderzoek.

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Vacatures

Klik hier voor alle vacatures

Van onze partners