of 59318 LinkedIn

Kosten culturele hoofdstad al bijna terugverdiend

Publiekstrekker Royal de Luxe
Publiekstrekker Royal de Luxe

‘Eén groot feest!’ Wethouder Sjoerd Feitsma (cultuur, PvdA) hoeft niet lang na te denken over zijn indrukken van het afgelopen jaar. Leeuwarden fungeerde elf maanden lang als culturele ‘etalage’ van Europa. De investering van 74 miljoen is al bijna terugverdiend.

Vier miljoen bezoekers

De Friese hoofdstad turfde het afgelopen jaar liefst vier miljoen bezoeken. De culturele hoofdstad voldeed daarmee ruimschoots aan de vooraf gestelde doelen. Ook de participatie onder de bevolking  was groot. Feitsma: ‘Aan alle programmaonderdelen hebben uiteindelijk zo’n 60.000 mensen actief meegedaan, ruim twee keer zoveel als van te voren was ingeschat. Een deel van deze mensen heeft al aangegeven dat ze over twee jaar in hun eigen dorp of wijk weer in een culturele productie actief willen zijn. Zo wordt het gedachtengoed van het culturele hoofdstadjaar verder uitgedragen.’

 
Doelen behaald

Hoeveel de definitieve balans nog niet is opgemaakt (de ‘eindcijfers’ van LF 2018 volgen pas in februari) lijken de vooraf gestelde doelen ruimschoots te zijn behaald. Van de 74 miljoen euro die de organisatie uitgaf, zijn al 60 miljoen ‘terugverdiend’. Dit cijfer is alleen gebaseerd op tien van de zestig grote projecten, waardoor de baten nog behoorlijk kunnen oplopen. Volgens Feitsma is de suggestie dat de stad daarmee quitte speelt, echter te kort door de bocht.

Kunst- en cultuurklimaat

‘Het programma van LF2018 is voor het grootste deel bekostigd uit publieke middelen. De opbrengsten komen voor een groot deel bij ondernemers in de horeca of de culturele sector,

en bij winkeliers terecht. Maar uiteindelijk profiteert ook dat de gemeenschap als geheel volop mee. Er is ontzettend veel geïnvesteerd in het kunst- en cultuurklimaat, maar ook in het opknappen van de stad of – indirect – in het terugdringen van armoede en het verbinden van mensen. Dat is lastig in

geld uit te drukken, maar wel waardevol.’

 

Naamsbekendheid

Het belangrijkste winstpunt van het LF2018 lijkt de toegenomen naamsbekendheid van Leeuwarden en de sterk verbeterde reputatie als cultureel centrum. Horecaondernemers en winkeliers zagen hun omzet in veel gevallen met tientallen procenten stijgen, Leeuwarden staat wereldwijd op de tiende plaats bij Booking.com en was met een derde plaats de hoogste Nederlandse bestemming ooit in de Europese top-10 van Lonely Planet.

 

Fonteinen

De meest tastbare erfenis van LF2018 zijn de elf fonteinen, die in het kader van het project 11 Fountains verrezen. Internationale topkunstenaars voorzagen elk van de elf Friese steden van een bijzondere fontein met verhaal, maar de totstandkoming verliep niet zonder slag of stoot. Door technische problemen bleek de Dokkumer ijsfontein van Birthe Leemeijer pas komend voorjaar 2019 te kunnen worden onthuld. En er was kritiek. Provinciegenoten vonden dat de fonteinen buiten de mienskip om tot stand waren gekomen en artistiek leider Anna Tilroe kreeg het verwijt dat zij uitsluitend niet-Friese kunstenaars selecteerde.


Hoge kwaliteit

Feitsma: ‘We hebben juist bewust gekozen voor internationaal aansprekende kunstenaars. Shinji Ohmaki [verantwoordelijk voor de fontein in IJlst, red] is in Japan echt een hele grote naam. Door topkunstenaars naar je regio te halen, zorg je niet alleen voor een hoge kwaliteit, maar trek je ook weer extra toeristen. Japanners vinden het leuk om naar Europa te komen, maar ze vinden het nog leuker om daar hun eigen kunstenaars te zien.’

 

Piemelfontein

De kritiek mondde zelfs uit in de creatie van een alternatieve, twaalfde fontein. De door kunstenaar Henk de Boer vervaardigde pauper- of piemelfontein werd, geheel in de geest van de iepen mienskip, in het hoofdprogramma opgenomen en zelfs met een subsidiebedrag van 10.000 euro ondersteund.


Humuslaag

Op 25 november werd het Culturele Hoofdstadjaar feestelijk afgesloten. Toch is de blik alweer naar de toekomst gericht. Stichting LF 2018, gemeente en provincie staan voor de uitdaging om het elan de komende jaren vast te houden en de legacy, de blijvende culturele nalatenschap van de hoofdstad, veilig te stellen. Feitsma: ‘We hebben een jaar of zeven geleden al contact gelegd met steden die toen culturele hoofdstad waren. Mede op basis van hun ervaringen werken we met een aantal kwartiermakers aan een voortgangsprogramma dat gericht is op het verbeteren van het artistieke klimaat. Dat betekent dat we de komende jaren in elk geval moeten blijven investeren in de artistieke infrastructuur. We zijn nog maar net begonnen.’

 

Lees het hele verhaal over Leeuwarden Culturele Hoofdstad in BB24 (inlog) 

Verstuur dit artikel naar Google+