of 59345 LinkedIn

Zorgtekorten belemmeren klimaataanpak

Duurzaamheid, energie en klimaat is volgens de gemeentesecretarissen nu het belangrijkste onderwerp op de gemeentelijke agenda. Het heeft stuivertje gewisseld met het sociaal domein (maatschappelijke ondersteuning, jeugdhulp, (arbeids)participatie), dat in de Thermometer van vorig jaar bovenaan in de top vijf van belangrijkste gemeentelijke onderwerpen voor deze raadsperiode stond. Dit blijkt uit een enquête onder gemeentesecretarissen door Berenschot en Binnenlands Bestuur.

Dat blijkt uit de Gemeentelijke Thermometer; de jaarlijkse enquête van Berenschot en Binnenlands Bestuur over de staat van gemeenteland. In zijn algemeenheid stelt een meerderheid van de gemeentesecretarissen dat de financiële positie van hun gemeenten onvoldoende mogelijkheden biedt om de gemeentelijke taken uit te voeren en doelstellingen te behalen. 

Onderzoek onder gemeentesecretarissen
Horendol worden ze van de onzekerheid over de hoogte van de algemene uitkering van het gemeentefonds. Het kabinet heeft te weinig oog voor de financiële noden van gemeenten, vindt bijna 70 procent van de gemeentesecretarissen. Een meerderheid van de gemeentesecretarissen vindt dat gemeenten meer ruimte moeten krijgen om zelf belasting te heffen, zo blijkt uit de enquête waaraan een krappe zeventig gemeentesecretarissen hebben meegewerkt.

Gigantische opgave
Duurzaamheid, energie en klimaat is volgens de gemeentesecretarissen nu het belangrijkste onderwerp op de gemeentelijke agenda. Het heeft stuivertje gewisseld met het sociaal domein (maatschappelijke ondersteuning, jeugdhulp, (arbeids)participatie), dat in de Thermometer van vorig jaar bovenaan in de top vijf van belangrijkste gemeentelijke onderwerpen voor deze raadsperiode stond. De financiële problemen in het sociaal domein vergen echter nog steeds de meeste aandacht.

Uit de Gemeentelijke Thermometer blijkt dat de meeste gemeenten plannen maken om wijken aardgasvrij te maken of om hittestress aan te pakken, maar uitvoering van al die plannen stokt. Om de tekorten binnen het sociaal domein te dekken, moet op andere plekken in de begroting geld worden gevonden. Daardoor kunnen te weinig middelen voor klimaatmaatregelen worden vrijgemaakt. Het rijk moet gemeenten met geld helpen, zodat de plannen kunnen worden vlotgetrokken, stellen de gemeentesecretarissen.

Het stokken van de uitvoering van duurzaamheidsplannen wegens geldgebrek is op zich geen nieuw signaal. ‘Twee jaar geleden zagen we dit probleem al opdoemen in de Gemeentelijke Thermometer’, aldus Berenschot-adviseur Philip van Veller. ‘Destijds gaven de hoogste ambtenaren het signaal af dat het rijk oog moet hebben voor de middelen die nodig zijn voor de klimaatopgaven. Toen moesten ze bij de kabinetsformatie achteraan sluiten in de rij. Met het regeerakkoord zouden de gemeenten extra geld krijgen. Maar het beloofde bedrag wordt niet gehaald en er is onvoldoende om de taken in het sociaal domein te dekken. Laat staan de gigantische opgaven rond het klimaat.’

Verschraling beleid
Klimaat, energie en duurzaamheid staat dan dus weliswaar als belangrijkste onderwerp op de gemeentelijke agenda, maar het sociaal domein bepaalt het gemeentelijke speelveld, zo wordt uit de enquête duidelijk. Door de financiële problemen in het sociaal domein moeten gemeenten bezuinigen en teren zij in op hun eigen vermogen, waardoor de balanspositie van de gemeenten verslechtert. Dit leidt tot verschraling van beleid, stelt een van de gemeentesecretarissen.

De grootste financiële problemen binnen het sociaal domein doen zich voor bij de jeugdzorg, zo geven gemeentesecretarissen aan. Meer dan 90 procent van hen vindt dat het rijk ook hiervoor extra geld aan gemeenten ter beschikking moet stellen. Ook de tekorten op de Wmo baren meer dan 70 procent van de gemeentesecretarissen zorgen. ‘De kosten van de jeugdzorg en Wmo dreigen onbeheersbaar te worden’, stelt een van de respondenten.

Aandacht en geld gaan dus naar het sociaal domein, waar veel taken wettelijk zijn bepaald. Dat terwijl volgens de gemeentesecretarissen – in financiële termen – in het fysieke domein mogelijk grotere opgaven liggen. Berenschot-adviseur Nienke Boneschansker: ‘Taken die voortvloeien uit het Klimaatakkoord zijn nog nergens juridisch verankerd. Vooralsnog is daarom het eigen ambitieniveau van gemeenten bepalend voor bijvoorbeeld het aantal fte dat ze nu op het thema inzetten. Mochten er wettelijke taken op de gemeenten af komen, dan is er meer evenwicht in de afweging waar middelen heen moeten.’


Afbeelding

 


Afbeelding

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Toine Goossens op
De belangrijkste rollen voor de gemeenten is
* Het faciliteren van burgers die initiatieven nemen door hen professionele ondersteuning te geven
* Het opzetten van een digitaal kennisnetwerk. Enerzijds om die initiatieven van informatie te voorzien en anderzijds om de ervaringen van de initiatieven naar hogere niveaus te tillen.
* Het degelijk in kaart brengen van het woningenbestand, en de best practise oplossingen voor die woningen.
* Het ontmoedigen van lokale politici om met wensdromen te komen, hen tegenspreken als zij met populistische termen zwaaien om indruk op kiezers te maken, hen te confronteren met de complexiteit van klimaatbeleid.
* 'Aardgasloos, gasloos' is kretologie die niet op de werkelijkheid is gebaseerd en die burgers de kast op jaagt, waar juist vertrouwen in een andere toekomst nodig is.
Door Walter Fraans op
Over deze onderwerpen zijn veel creatieve, vernieuwende, kostenbesparende oplossingen mogelijk.

Oververhitting kan worden verminderd door wit schilderen van straten, trottoirs, en buitenmuren, of een andere lichte kleur. Dat geeft in het donker ook minder verkeersongelukken, vandalisme en misdaad, door lichtreflectie.

Het is nodig dat er in parken en recreatiegebieden grote terrassen komen, waar burgers in de zon kunnen liggen.

Dat is nodig ter preventie van zeer gevaarlijke tekenbeten. Tekenpreventie is belangrijker dan verbetering van de waterafvoer in steden.

Daarvoor zijn ook kippen in parken nodig, omdat die veel teken opeten. (Zoek op internet: chickens ticks)

GGZ moet veel meer dan nu worden gegeven via motiverende webvideo's, en via internetfora met top-experts, die vragen beantwoorden. Dat werkt ook preventief, en kan tevens worden gebruikt voor bijscholing van hulpverleners en beleidsmakers.

Gebruik daarbij vertaalde buitenlandse voorlichtingsvideo's. Gemeenten moeten niet zelf zulke voorlichtingsproducten maken, want dat is inefficiënt. Die voorlichtingsvideo's moeten worden gemaakt met buitenlandse reclame-experts, propaganda-experts, filmproducenten en artiesten.

Gebruik die digitale media ook voor overtuigend moreel onderwijs en milieuonderwijs op scholen. Dat is vaak effectiever dan een preek van de juf of meester voor de klas.

Veel problemen op het gebied van gedrag en emoties worden veroorzaakt door wangedrag van anderen, onverstandige levensbeslissingen, gebrek aan kennis en vaardigheden, en een gebrekkige manier van denken en beleven.

Dat is te verbeteren door voorlichting* en onderwijs op die specifieke gebieden. Bijv. voorlichting over kinderopvoeding, en ontmoediging van huiselijk geweld, pesten, haat en vandalisme.

Verbied alcohol, roken en stimulerende drugs onder 28 jaar. Alcoholisme veroorzaakt veel enorme maatschappelijke problemen en overbelasting van de politie. (Zoek op internet: gevolgen alcoholmisbruik.)

Probeer al deze voorstellen uit in wetenschappelijke pilot-projecten, in verschillende experimentele varianten. Werk daarbij samen met buitenlandse universiteiten, voor verdeling van taken, en uitwisseling van deskundigheid.

* Zoek op internet in afgelopen jaar:
"bullying prevention" research
"violence prevention" study
"depression prevention" evidence
Door Marten op
Je zou als rijk ook richtlijnen kunnen stellen waardoor de zorg alleen terecht komt bij diegenen daar zelf niet voor kunnen zorgen, en voor die gevallen waar dat echt nodig is. Nu wordt er idd van bovenaf mooi weer gespeeld en de financiële consequentie daarvan naar onderen geschoven .
Door Broadcaster (gemeenteambtenaar) op
Het rijk stelt maxima aan de eigen bijdrage in de zorg wat een aanzuigende werking heeft, zonder die voor gemeenten onontkoombare extra zorghulp te compenseren. Daardoor lopen de tekorten bij gemeenten in rap tempo op. Het motto van het rijk is daarbij kennelijk “wij bepalen en jullie betalen”. De verantwoordelijke minister moet zich schamen!

Vacatures

De nieuwste whitepapers

Van onze partners