of 60715 LinkedIn

Jaar uitstel herverdeling gemeentefonds

De uitkomsten van de studies van onderzoeksbureaus AEF en Cebeon naar een andere opzet van het gemeentefonds maakten eind januari duidelijk dat de voor 2021 geplande herverdeling van het rijksgeld over de gemeenten voor twee op de drie gemeenten nadelig uitpakt. Vooral kleine en middelgrote gemeenten zien hun inkomsten dalen. Voor steden valt de herverdeling juist gunstig uit.

De herverdeling van het gemeentefonds, voorzien voor 2021, wordt een jaar uitgesteld. De komende maanden wordt er aanvullend onderzoek verricht. Dat moet vooral tot minder financieel nadeel voor het platteland leiden.

De uitkomsten van de studies van onderzoeksbureaus AEF en Cebeon naar een andere opzet van het gemeentefonds maakten eind januari duidelijk dat de voor 2021 geplande herverdeling van het rijksgeld over de gemeenten voor twee op de drie gemeenten nadelig uitpakt. Vooral kleine en middelgrote gemeenten zien hun inkomsten dalen. Voor steden valt de herverdeling juist gunstig uit.

Scheefgroei
CDA-minister Knops van Binnenlandse Zaken schrok zich naar verluidt rot van die uitkomst en laat nu volgens ingewijden aanvullend onderzoek doen. In september zouden de resultaten daarvan bekend moeten zijn. Dat is evenwel te laat om het gemeentefonds volgend jaar al anders te gaan verdelen. Die andere verdeling was nodig omdat uit eerdere onderzoeken bleek dat sommige gemeenten te veel en andere gemeenten te weinig geld krijgen van Den Haag in relatie tot de kosten waarvoor ze staan. Doel van de herverdeling was om die in de loop der decennia gegroeide scheefheid recht te trekken.

Migranten
De verschuiving die ervan het gevolg is, leidde tot boosheid en bezorgdheid ‘in de regio.’ Tweede Kamerlid Harry van der Molen (CDA) hield zijn partijgenoot Knops voor dat de middelgrote gemeenten en de regio ‘moeten bloeden voor de steden’ en vroeg om een kabinetsreactie. Het officiële antwoord van de minister is er nog steeds niet. ‘Het proces loopt’, is het enige dat een woordvoerster van het ministerie desgevraagd kwijt wil. Maar diverse ingewijden weten te melden dat er de komende negen maanden zodanig aan de verdeelmaatstaven wordt gesleuteld dat er een voor het platteland minder nadelige uitkomst uit rolt. Een van de opties bijvoorbeeld is om een maximum aan te brengen in het bedrag dat gemeenten van het rijk krijgen voor elke inwoner met een niet-westerse migratie achtergrond. In het nieuw ontwikkelde verdeelmodel heeft die categorie immers een behoorlijk zwaar gewicht gekregen. Aangezien die categorie inwoners vaker in verstedelijkte gebieden woonachtig is, vloeit er verhoudingsgewijs meer rijksgeld richting steden. Door een plafond aan te brengen, kan die geldstroom enigszins worden gedempt.

Kunstgrepen
Nadeel van dit soort kunstgrepen is, dat het ongetwijfeld weer leidt tot onvrede bij de steden, die het aanvankelijk voorziene financiële voordeel erdoor (deels) zien verdampen.

De gemeentelijke koepelorganisatie intussen doet geen uitspraak over de uitwerking van de herverdeling. ‘Het besluit daarover is aan de minister’, zo luidde de conclusie na de VNG-commissievergadering bestuur die zich vorige week boog over de uitkomsten van de studies. Wel stelt de commissie dat ‘de (financiële) koek groter moet’. Elke herverdeling zal volgens het VNG-bestuur gepaard moeten gaan met verruiming van het gemeentefonds.


Een pot van 30 miljard

De jaarlijkse bijdrage aan gemeenten via het gemeentefonds bedraagt zo’n 30 miljard euro. De fondsbeheerders (minister Knops van Binnenlandse Zaken en staatssecretaris Vijlbrief van Financiën) onderzoeken samen met gemeenten hoe het geld het best kan worden verdeeld. Het was oorspronkelijk de bedoeling dat het onderzoek in maart zou zijn afgerond – precies een jaar nadat het was opgestart. Onderzoeksbureau AEF leidt het onderzoek naar de nieuwe verdeling voor het sociaal domein, Cebeon kijkt naar de klassieke taken. Een ander onderdeel van de herijking is de overstap naar een volledige verevening van de belastingcapaciteit van de ozb.


Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Spijker (n.v.t.) op
Hoe lang kan zoiets duren. Het lijkt er zo langzamerhand op dat ze bij het Rijk niet vooruit zijn te branden. Alles gaat richting 2021. Een volgend Kabinet (hopelijk van een andere samenstelling) zal er vast blij mee zijn.
Door Willem (Volger) op
Zo lang je blijft redeneren en sturen vanuit het oude model hou je deze discussies. Je blijft voortborduren op concentratie, volumes en machtspolitiek vs. daaraan gekoppelde middelen en budgeten. Hieronder zit de eeuwige strijd tussen regio's en stedelijke gebieden, Oost - west en noord - zuid en Randstad en regio. In een klein land als NL - en wat sommigen vol vinden - en vanuit een toekomstige (infrastructurele en sociaal -economische) maatschappijvisie zou je meer vanuit spreidingsbeleid moeten kijken.
Daarmee los je ook grootstedelijke verzadigings- en schaarste problemen op.
Door Mark op
"In het nieuw ontwikkelde verdeelmodel heeft die categorie immers een behoorlijk zwaar gewicht gekregen."
Ik vraag mij af waarom die een bijna verdubbeling van het gewicht gekregen hebben. Het antwoord weet ik wel. De grote steden hebben gestuurd. Dus zo objectief is het model niet.

Vacatures

De nieuwste whitepapers

Van onze partners