of 59345 LinkedIn

Forse ingrepen bij gemeenten onvermijdelijk

In 2017 gaapt een gat van ruim 6 miljard euro tussen de verwachte inkomsten en uitgaven van gemeenten. Zij moeten gaan snijden in hun voorzieningen en mogelijk in hun investeringen. Dit heeft nadelige gevolgen voor de werkgelegenheid en economische groei.

Vanaf 2017 ontkomen gemeenten er niet aan te gaan snijden in hun voorzieningen. In dat jaar gaapt een gat van ruim 6 miljard euro tussen de verwachte inkomsten en uitgaven van gemeenten. Omdat gemeenten een sluitende begroting moeten maken, zijn forse ingrepen onvermijdelijk.

Gekort

Dit blijkt uit onderzoek dat het Centrum voor onderzoek van de economie van de lagere overheden (Coelo) en bruno steiner advies vandaag publiceert. Het financiële gat kent drie oorzaken. Als eerste het verschil tussen de verwachte inkomsten en uitgaven op basis van bestaand beleid. Het gaat om 2,7 miljard euro op jaarbasis. Daarnaast worden gemeenten voor 2,9 miljard euro gekort op de taken die in 2015 onder verantwoordelijkheid van gemeenten komen te vallen: de jeugdzorg, werk en de langdurige zorg en ondersteuning. Tot slot moeten gemeenten voor 0,5 miljard euro hun directe aandeel leveren aan de 6 miljard extra bezuinigingen die het kabinet wil realiseren.

 

Ongedekte uitgaven

In totaal gaat het om 6,1 miljard euro aan ongedekte uitgaven. Dit gat moet linksom of rechtsom worden gedicht omdat gemeenten, in tegenstelling tot het rijk, verplicht zijn een sluitende begroting te hebben. En omdat gemeenten een beperkt aantal instrumenten heeft om begrotingsgaten te dichten, moeten zij gaan snijden in hun voorzieningen, stelt Coelo. De belastinginkomsten van gemeenten zijn beperkt, maar zelfs een verdubbeling zou geen soelaas bieden.


Minder investeren

Naast drastisch snijden in gemeentelijke voorzieningen, gaan lokale overheden mogelijk ook minder investeren om niet in de rode cijfers te belanden. Dat laatste levert op korte termijn een negatieve economische impuls op, met alle nadelige gevolgen voor de werkgelegenheid en de economische groei van dien, zo waarschuwt het Coelo. Gemeenten tekenen nu nog voor een groot deel (45 procent) van alle overheidsinvesteringen.

 

Terugval

‘Als gemeenten de helft van hun financiële gat op deze manier zouden dekken, zou dat een terugval opleveren van maar liefst 33 procent van de gemeentelijke investeringen en 15 procent van alle overheidsinvesteringen’, stelt het Coelo. Naast de negatieve gevolgen voor economische groei en werkgelegenheid op de korte termijn, komen de kwaliteit van wegen, riolen en gebouwen op langere termijn onder druk te staan.


Snijden in voorzieningen

De bezuinigingskeuze in het voorzieningenpakket zal een fikse dobber worden, omdat burgers niet alle bezuinigingen zullen pikken, zo blijkt verder uit het onderzoek Gemeenten in perspectief, dat in opdracht van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) is uitgevoerd. Inwoners accepteren bezuinigingen op bijvoorbeeld straatverlichting, bibliotheken, buurtcentra en sportaccommodaties. Het snijden in voorzieningen als de thuis- en jeugdzorg gaat veel burgers een stap te ver. In het sociale domein gaat echter veel meer geld om dan in het fysieke domein; vanaf 2015 zo’n een derde van de gemeentelijke begroting.

 

Gevolgen BBP

De broodnodige bezuinigingen in gemeenteland zullen gevolgen hebben voor het bruto binnenlands product (bbp). Een kwart van alle overheidsbestedingen staat nu nog op het conto van gemeenten en zijn daarmee goed voor bijna 10 procent van het bbp. De materiële bestedingen van gemeenten bedragen jaarlijks 20 miljard euro. Bijna de helft hiervan bestaat uit investeringen.


Hoe komen gemeenten uit de crisis? Kom ook naar het Prinsjesdagdebat van Binnenlands Bestuur en de Universiteit Twente. 

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Pierre op
Als de enorme bezuinigingen op de zorg per 2015 op gemeenten worden afgewenteld, dan betekent het dat daarover in 2014 gemeentelijke keuzes moeten worden gemaakt. Niet in 2017, COELO! Overigens zou ik in Italie nooit uitspreken voor een organisatie met deze naam te werken-;)

Door henk op
Zie ook een andere publicatie in bb onder de titel " motivatie ambtenaren daalt". Wie wil daar nu nog werken...
Door Peter Coopmans (adviseur) op
Er is een een heel reeele uitweg mogelijk.
Ga samenwerken met andere gemeenten. Het bespaart enorm aan overhead en door efficiency en verdeling van de kosten. Een andere oplossing is om regionaal veel te laten uitvoeren.
Door Nick op
De gemeenten hebben de afgelopen jaren al heel veel moeten bezuinigen en er is ook al heel veel in de voorzieningen gesneden. En nu komt er weer een mega-operatie aan, waarbij de bewegingsvrijheid van de gemeenten afneemt, en de risico's fors gaan toenemen.
Nog even en de wal keert het schip. De eerste gemeenten kunnen binnenkort het minimum niet meer aan hun burgers bieden. Dat gaat natuurlijk de nodige problemen opbrengen bij het realsieren van de decentralisaties.
De problemen voor de gemeenten worden alelen maar groter en er zijn geen oplossingen. Het Coelo os wat mij betreft nog te voorzichtig in zijn conclusies.
Door H. Wiersma (gepens.) op
Slecht en subjectief rapport van Coelo, zoals we wel gewend zijn. Minder méér uitgeven (ombuigen) moeten we allemaal, dus ook gemeenten moeten snijden in hun kosten en voorzieningen (2,7 + 0,5 miljard). Het voorziene tekort (2,9 miljard) op de aankomende decentralisaties is op niets gebaseerd (uit: de dikke duim). De verwachting is zelfs dat een en ander de gemeenten geld gaat opleveren. Een duidelijk gekleurd rapport waar de VNG denkt 'garen mee te spinnen'. Maar op deze naïeve wijze gaat dat vast niet lukken.
Door Herrie Geuzendam (Partner) op
Er ligt dus een uitdaging de efficiencykorting op het sociaal domein goed op te vangen ( geld naar voorzieningen ipv overhead ) en voor nieuwe besturen duidelijk te maken wat hun nieuwe rol- en taakopvatting is ( wat doen we als gemeente niet, samen of zelf? )

Vacatures

De nieuwste whitepapers

Van onze partners