of 59162 LinkedIn

Filosofie in de digitale wereld

Soms brengt zwemmen in het diepe je op onverwachte plekken. Vorig jaar kregen wij de uitdaging, van een van de partners, om een workshop over de ‘Filosofie van de digitale wereld’ voor collega’s te organiseren. Wij keken elkaar enigszins verbaasd en vragend aan en vroegen hem wat hij daarmee bedoelde. "Ga maar op onderzoek uit", was zijn enige antwoord. Alles mocht, alles was goed, zolang het binnen de grenzen van het redelijke bleef. De uitdaging was aangenomen uiteraard.

Digitale iXpeditie

Nu is ja zeggen niet zo lastig, het daadwerkelijk doen gaf de nodige uitdagingen. We zijn ervaren ICT-adviseurs en zijn zowel zakelijk als privé niet vies van een interessante, digitale filosofische wisseling van gedachten, maar of we filosofen zijn?! We staan inmiddels 24 uur per dag met elkaar in contact. Digitalisering is onderdeel geworden van het dagelijks leven. Die vanzelfsprekendheid maakt het wel noodzakelijk om er kritisch over na te denken wat dat betekent. Tijd om met elkaar dit onderwerp verder te verkennen. De digitale iXpeditie was begonnen! 


Rekbaar begrip

Al snel bleken er de nodige gedachtenkronkels te ontstaan. Filosoof en filosofie zijn behoorlijk rekbare begrippen. Zolang je niet voor een alles omvattende theorie gaat, maar meer voor de discussie, dan mag je al snel meedoen. De filosofie bestaat (natuurlijk) ook uit allerlei thema's die wisselend toepasbaar zijn. Het helpt hierbij om keuzes te maken.

De digitale wereld is een net zo rekbaar begrip. "Het" internet, kunstmatige intelligentie, sociale media en autonome systemen zoals robots en zelfrijdende auto's voeren snel de boventoon. Maar dat is natuurlijk maar de top van de ijsberg. Wij hebben "het" antwoord ook niet. Sterker nog: we wisten niet zo goed op welke vraag "het" zou moeten passen. Maar we hadden wel veel geanimeerde gesprekken met elkaar. En iedereen die we hierover spraken had er ook wel iets over te zeggen. Niet alleen onze collega's maar ook vrienden, familie, kennissen of mensen in de rij bij de kassa. Het is blijkbaar een breed toegankelijk onderwerp.


Impact van technologie

Een van de thema's die ons fascineerde is de impact van technologie op ons leven en de wijze waarop het ons gedrag beïnvloed. Niet alleen individueel gedrag verandert, ook groepsgedrag. Om maar wat voorbeelden te noemen: al append tegen een boom fietsen, altijd in verbinding staan, een on-demand leefstijl, een veranderde invulling van privacy. Wat vind je daarvan en waarom? Wil je hierin meebewegen, afremmen, versnellen? 


Negatieve digitale associaties

Een ander inzicht was dat we onbewust meer negatieve associaties leggen en de bedreigingen zien, in plaats van de 'benefits' ervan. Bij kunstmatige intelligentie denken we snel aan "The Terminator" maar minder snel aan beeldherkenning bij borstkanker. Waar komt deze onbewuste gedachtegang vandaan? Wat vinden we daar eigenlijk van? Hoe zorg je er voor dat je in dit soort overpeinzingen vanuit meerdere kanten naar het onderwerp kijkt? 


Filosofie in de digitale wereld

In onze eigen onderzoek naar de filosofie in de digitale wereld, zijn we vooral veel vragen gaan stellen. Aan onszelf, maar ook aan onze collega's en een ieder die daar open voor stond. En juist dat bracht ons verder dan we vooraf denken konden. Daarom kozen we voor een meta-aanpak in de workshop. Twee onderwerpen kwamen als voorzet aan bod: sociale media en de autonome systemen/kunstmatige intelligentie.

Aan de hand van diverse paradoxen in ons denken en handelen bij deze onderwerpen zijn we het gesprek met de collega's aangegaan. Hoe verhoud je er zelf toe? Wat merk je ervan in je dagelijks leven? Heeft het invloed op je dagelijks denken en handelen en hoe ga je om met de paradoxen? Het leverde de nodige discussie op, waarbij goed of fout geen ruimte kreeg.

Vervolgens hebben we kort vijf filosofen geïntroduceerd met elk een vrij herkenbare filosofie of beeld op de wereld. De deelnemers werden uitgedaagd vanuit deze standpunten naar de twee onderwerpen te kijken om te zien of ze vanuit dat standpunt iets anders zien. 


Anders denken

Dit leverde twee hele levendige workshops op. En een ander perspectief op de hedendaagse ontwikkelingen in de digitale wereld. Wil je weten welke kernboodschap uit de workshops kwam? En hoe je zelf in het dagelijks leven om kan gaan met de steeds snellere ontwikkelingen? Lees dan binnenkort onze volgende column over 'Anders denken in de digitale wereld'.

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.