of 59794 LinkedIn

Douwe Jan Elzinga

Douwe Jan Elzinga studeerde geschiedenis en rechten aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij promoveerde in 1982 en werd hoogleraar Staatsrecht in 1985. Sinds 2004 is hij tevens hoogleraar aan de Universiteit van Aruba. Van 1998 tot 2000 trad hij op als voorzitter van de Staatscommissie Dualisme en lokale democratie.
Zijn eerste column in Binnenlands Bestuur verscheen in de herfst van 1978. Hij schreef een tiental boeken en handboeken over staatsrecht, politiek en bestuur. Het belangrijkste deel van zijn prijzenkast bestaat echter uit de drie zilveren kruisjes die hij behaalde in de Elfstedentochten van 1985, 1986 en 1997.

  • Democratie kiezers boven die van partijen

    Reageer

    Wie speelt een beslissende rol bij de vervulling van een vacature in de gemeenteraad? Zijn dat de burgemeester als voorzitter van het stembureau en de griffier, of zijn dat de fractie en de partij waar de vacature is gevallen? 

  • Optie ontbinding kan crisis uitlokken

    Reageer

    Niemand wist meer van het fenomeen ‘ontbinding van volksvertegenwoordigingen’ dan wijlen oud-collega en D66-senator Jan Vis. Voor de ‘Staatscommissie-Dualisme en lokale democratie’ – waarvan hij lid en vicevoorzitter was – zocht hij nauwgezet uit wat de voor- en nadelen zijn van het ontbinden van gemeenteraden en Provinciale Staten. In de Tweede Kamer is nu het initiatief genomen om nog eens te laten uitzoeken of het wenselijk is om een dergelijke ontbinding in gemeente en provincie mogelijk te maken door middel van een wijziging van de Grondwet. 

  • Specialistische jeugdzorg moet weg bij gemeente

    5 reacties

    In alle delen van het land worden analyses gemaakt van de immense problemen in de jeugdzorg. In deze rapportages zijn er constante en gemeenschappelijke bevindingen. Sterk oplopende miljoenentekorten bij honderden gemeenten en dreigende faillissementen bij een hele reeks jeugdzorginstellingen. 

  • Burgemeester worstelt met moties

    Reageer


    Het aantal moties in gemeenten is de afgelopen decennia sterk toegenomen. Meestal hebben de moties betrekking op het beleid dat door college of burgemeester wordt voorgesteld. Soms zijn er buitenissige moties, zoals de uitspraak van een gemeenteraad waarin de Chinese regering voor de laatste keer wordt gewaarschuwd om nu eens te stoppen met de schending van de mensenrechten. Of de motie waarbij de dienstwagens van de gemeente niet meer bij Shell mochten tanken vanwege de betrokkenheid van dit bedrijf bij het apartheidsregime in Zuid-Afrika. 

  • Verhaal grondwet is overtuigend

    4 reacties

    Enkele weken geleden verscheen bij Prometheus het lijvige boek ‘Het verhaal van de Grondwet’ van Wim Voermans, hoogleraar staats- en bestuursrecht in Leiden. Het is een zeer boeiend geschrift geworden, waarin nauwelijks een accent ligt op allerlei juridische en staatsrechtelijke vraagstukken. Voermans toont het lef en heeft de ‘guts’ om de verschijnselen grondwet en constitutionele ordening multidisciplinair en wereldwijd aan te vliegen. 

  • Collegialiteitsbeginsel beslissende maatstaf

    Reageer

    De Limburgse commissaris van de koning Theo Bovens betoogt in een reactie in Binnenlands Bestuur dat ik en anderen onvoldoende op de hoogte waren van de feiten in de kwestie rond de aankoop van een huis door de burgemeester van Maastricht. Daarom zouden we in de beoordeling op een verkeerd spoor zijn terechtgekomen. 

  • Concordantie in rijk heeft ook nadelen

    Reageer

    Het Statuut van het Koninkrijk regelt de verhoudingen tussen de landen Nederland, Aruba, Curaçao en Sint Maarten. In het Statuut staat dat er wordt gestreefd naar concordantie op de belangrijkste rechtsterreinen, zoals het privaatrecht en het strafrecht. 

  • Veelkleurige GS-coalities zijn nadelig

    2 reacties

    Het politieke profiel van het provinciale bestuur loopt gevaar. Bij de verkiezing van Provinciale Staten in maart was het niet de provinciale politiek of het provinciale bestuur, maar de verkiezing van de Eerste Kamer die de meeste aandacht trok. De relatie tussen het bestuur dat in de provincie wordt gevoerd en de uitslag van Statenverkiezingen wordt daardoor steeds dunner en dat heeft een nadelige invloed op de democratische legitimatie van dit midden-bestuur. 

  • Wachtgeld voor politici moet blijven

    3 reacties

    Er zijn tijden geweest dat oud-politici en bestuurders aanspraak konden maken op grote bedragen aan wachtgeld en politiek pensioen. Joop den Uyl bijvoorbeeld kreeg in de aanloop naar een Tweede Kamerverkiezing de schrik van zijn leven toen hij bij het bereiken van de 65-jarige leeftijd ineens allerlei uitkeringen kreeg als oud-minister, oud-premier, oud-staatssecretaris en oud-wethouder. 

  • Politiezorg terug naar lokale basis

    2 reacties

    Het begrip ‘nationale politie’ is een contradictio in terminis. Een politieorganisatie behoort vanuit haar aard in hoofdzaak lokaal georiënteerd te zijn en niet overwegend nationaal. Burgers vragen bescherming en nabijheid. Vandalisme, ordeverstoringen, moord et cetera zijn situatiegebonden. Veiligheid heeft een grote feitelijke en objectieve component, maar de subjectieve beleving van mensen is een niet te onderschatten factor. 

  • Woonplaatsvereiste blijft van waarde

    1 reactie

    Wethouders en burgemeesters wonen in de gemeente waar ze hun functie uitoefenen. Dat beginsel bestaat al lang en is in de Gemeentewet een belangrijk uitgangspunt. Betrokkenheid bij en kennis van de plaatselijke samenleving zijn een pre om deze bestuurlijke functies goed te kunnen uitoefenen. Voor de burgemeester komt daar nog bij dat het dossier van openbare orde en veiligheid nabijheid vereist. 

  • Verkiezing Eerste Kamer is aanfluiting

    1 reactie

    De verkiezing van Provinciale Staten in maart werd geheel overheerst door de verkiezing van de Eerste Kamer en wel omdat de meerderheid van Rutte III in de senaat op het spel stond. Ik noemde dat een hevige weeffout in ons democratisch bestel. Er moet dringend worden nagedacht over een andere verkiezingswijze van de senaat, want de democratische legitimatie van het provinciale bestuur is op deze manier uiterst gebrekkig. 

  • Heimelijke opname mag bij misstanden

    2 reacties

    Op 30 april j.l. heeft het gerechtshof in Amsterdam de oud-burgemeester van Maastricht en de huidige burgemeester van de Haarlemmermeer – Onno Hoes – in het ongelijk gesteld in zijn klacht en schade-eis jegens PowNed. Die rechterlijke uitspraak is van belang voor zowel de media, als voor bestuurders en politici. 

  • Parlementaire enquête jeugdzorg komt er aan

    1 reactie

    De problemen in de jeugdzorg trekken diepe sporen door gemeentelijk Nederland. De enorme tekorten hebben nu ook effect op andere beleidsterreinen: reserves zijn uitgeput en het geld moet toch ergens vandaan komen. De vele miljoenen die het kabinet in het vooruitzicht lijkt te gaan stellen, zullen werken als een druppel op een gloeiende plaat. De problemen zijn zo structureel van aard dat een stelselwijziging de enige oplossing zal blijken te zijn. 

  • College kan voorstel niet zomaar intrekken

    Reageer

    Met enige regelmaat worden raads- en Statenvoorstellen door colleges van Gedeputeerde Staten (GS) en burgemeester en wethouders (B&W) ingetrokken. Soms is daar een goede aanleiding voor, soms ook niet. De vraag is echter of een dergelijke intrekking op ieder willekeurig moment in overeenstemming is met de regels. In een aantal gevallen is dat niet zo. In ieder geval kan de positie van B&W en GS niet worden vergeleken met die van de regering op nationaal niveau.